Phê duyệt Chiến lược tiêu chuẩn quốc gia đến 2035, thúc đẩy AI, kinh tế số và tăng trưởng xanh

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng vừa ký Quyết định số 876/QĐ-TTg phê duyệt Chiến lược tiêu chuẩn quốc gia giai đoạn 2026-2035.

Theo Chiến lược, Việt Nam đặt mục tiêu xây dựng hệ thống Tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) hiện đại, mở, hài hòa với tiêu chuẩn quốc tế, từng bước trở thành “hạ tầng thể chế mềm” phục vụ quản lý nhà nước, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và phát triển bền vững.

Chiến lược cũng hướng tới hình thành hệ sinh thái tiêu chuẩn đồng bộ với hoạt động đo lường và quản lý chất lượng; tăng cường sự tham gia của doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học và các tổ chức xã hội trong xây dựng, áp dụng tiêu chuẩn; đồng thời nâng cao vai trò chủ động của Việt Nam trong quá trình kiến tạo tiêu chuẩn toàn cầu.

Phê duyệt Chiến lược tiêu chuẩn quốc gia đến 2035, thúc đẩy AI, kinh tế số và tăng trưởng xanh

Đến năm 2030, Việt Nam phấn đấu 75% TCVN được hài hòa với tiêu chuẩn quốc tế, tiêu chuẩn khu vực hoặc tiêu chuẩn của các nước phát triển. Cùng với đó, 100% lĩnh vực trong Khung phân loại TCVN sẽ tương thích với phân loại cấp 2 của Khung phân loại tiêu chuẩn quốc tế ICS của International Organization for Standardization.

Đáng chú ý, Chiến lược đặt trọng tâm vào các lĩnh vực công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), dữ liệu lớn, mã hóa, trung tâm dữ liệu và các công nghệ số mới. Việt Nam dự kiến xây dựng và công bố khoảng 100 TCVN mới nhằm tạo nền tảng kỹ thuật cho đổi mới sáng tạo, phát triển công nghệ và chuyển đổi số.

Đối với các lĩnh vực công nghệ chiến lược và ngành kinh tế trọng điểm, Việt Nam phấn đấu có đại diện tham gia vào 60% các ban kỹ thuật tương ứng của các tổ chức tiêu chuẩn hóa quốc tế như International Electrotechnical Commission và International Telecommunication Union trong giai đoạn đến năm 2030; tiến tới tham gia 100% các ban kỹ thuật liên quan vào năm 2035.

Một trong những mục tiêu đáng chú ý khác là triển khai chương trình hỗ trợ tối thiểu 50.000 doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận, áp dụng TCVN thông qua hỗ trợ tài chính, đào tạo tại chỗ và tư vấn theo ngành. Đồng thời, phấn đấu trung bình mỗi năm có 50.000 chứng nhận phù hợp tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và năng lực cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam.

Chiến lược cũng đặt mục tiêu đào tạo 300 chuyên gia đủ năng lực tham gia xây dựng tiêu chuẩn quốc tế và bồi dưỡng kiến thức tiêu chuẩn hóa cho ít nhất 5.000 lượt cán bộ, công chức, viên chức và người lao động trong các lĩnh vực trọng điểm.

Trong lĩnh vực giáo dục, nội dung về tiêu chuẩn, đo lường và chất lượng sẽ được tích hợp vào chương trình đào tạo chính quy tại ít nhất 50 trường đại học và cơ sở giáo dục nghề nghiệp thuộc khối kỹ thuật, công nghệ và kinh tế.

Đến năm 2035, Việt Nam đặt mục tiêu 80% TCVN hài hòa với tiêu chuẩn quốc tế; 60% số TCVN được xây dựng dựa trên nhu cầu thực tiễn của các thị trường trọng điểm; đồng thời 30% TCVN mới sẽ phục vụ các lĩnh vực công nghệ mới, kinh tế số, kinh tế xanh và phát triển bền vững.

Đặc biệt, toàn bộ hệ thống TCVN sẽ được chuyển đổi sang định dạng có thể đọc bằng máy theo chuẩn quốc tế, trong đó ít nhất 80% TCVN thuộc lĩnh vực ưu tiên được thực hiện theo chuẩn SMART Standards của IEC/ISO. Đây được xem là nền tảng kỹ thuật quan trọng cho chuyển đổi số quốc gia, hộ chiếu số sản phẩm và tự động hóa kiểm tra tuân thủ.

Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Quyết định đưa ra 10 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm, bao gồm hoàn thiện thể chế, phát triển hạ tầng hỗ trợ tiêu chuẩn hóa, nâng cao hiệu quả thực thi hàng rào kỹ thuật trong thương mại, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa áp dụng tiêu chuẩn, phát triển nguồn nhân lực và tăng cường hợp tác quốc tế trong lĩnh vực tiêu chuẩn hóa.