Ngành ngân hàng chủ động nâng cao năng lực phòng chống thiên tai trong giai đoạn mới

Ngân hàng Nhà nước (NHNN) vừa ban hành Quyết định số 1345/QĐ-NHNN về Kế hoạch hành động của ngành Ngân hàng nhằm triển khai Nghị quyết số 116/NQ-CP của Chính phủ. Đây là bước cụ thể hóa các nhiệm vụ theo Kết luận số 213-KL/TW của Ban Bí thư và Chỉ thị số 23/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường công tác phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai.

Theo NHNN, kế hoạch được xây dựng với mục tiêu xác định rõ trách nhiệm, cơ chế phối hợp giữa các đơn vị thuộc NHNN, các tổ chức tín dụng (TCTD) và chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Việc triển khai nhằm đảm bảo tính thống nhất, kịp thời và hiệu quả trong toàn hệ thống, qua đó tạo chuyển biến rõ nét về nhận thức và hành động.

Một trong những điểm nhấn quan trọng của kế hoạch là yêu cầu chuyển đổi tư duy từ bị động ứng phó sang chủ động quản trị rủi ro. Điều này đồng nghĩa với việc toàn ngành phải tăng cường năng lực phòng ngừa, giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra, thay vì chỉ tập trung xử lý hậu quả. Đồng thời, việc triển khai các nội dung của Kết luận số 213-KL/TW được gắn chặt với các chiến lược, quy hoạch và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội.

Ngành ngân hàng chủ động nâng cao năng lực phòng chống thiên tai trong giai đoạn mới.

Trên cơ sở các định hướng lớn, NHNN yêu cầu các đơn vị triển khai đồng bộ nhiều nhiệm vụ trọng tâm. Trong đó, việc quán triệt đầy đủ các quan điểm, mục tiêu của Kết luận số 213-KL/TW, Chỉ thị số 42-CT/TW và Nghị quyết số 116/NQ-CP được đặt lên hàng đầu. Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật, cơ chế, chính sách và kỹ năng phòng chống thiên tai cũng được nhấn mạnh, đặc biệt là việc đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số và các nền tảng mạng xã hội nhằm nâng cao hiệu quả truyền thông.

Song song với đó, NHNN yêu cầu tăng cường chia sẻ thông tin, dữ liệu giữa các đơn vị trong ngành và với các cơ quan liên quan. Đây được xem là yếu tố quan trọng giúp nâng cao khả năng dự báo, cảnh báo sớm và phối hợp ứng phó khi thiên tai xảy ra.

Một nội dung đáng chú ý khác là việc xây dựng và diễn tập các kịch bản ứng phó thiên tai hằng năm. Các kịch bản này không chỉ nhằm đảm bảo an toàn tài sản trong toàn hệ thống mà còn giúp các đơn vị chủ động hơn trong xử lý tình huống thực tế. NHNN cũng yêu cầu các đơn vị xây dựng phương án điều chuyển, di chuyển tài sản kho quỹ kịp thời khi có thiên tai.

Công tác rà soát, nâng cấp cơ sở vật chất, trang thiết bị cũng được đặc biệt quan tâm. Hằng năm, các chi nhánh NHNN khu vực phải kiểm tra, đánh giá hệ thống kho tiền và các thiết bị liên quan để kịp thời đề xuất nâng cấp, cải tạo, đáp ứng yêu cầu ứng phó trong điều kiện thiên tai ngày càng phức tạp.

Trong giai đoạn 2026-2030, NHNN định hướng tiếp tục ban hành các văn bản chỉ đạo nhằm hỗ trợ người dân và doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi thiên tai. Các giải pháp tín dụng sẽ được thiết kế theo hướng tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện cho khách hàng khôi phục sản xuất, kinh doanh sau thiên tai.

Bên cạnh đó, NHNN sẽ phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường để nghiên cứu, đề xuất các giải pháp đơn giản hóa quy trình tiếp nhận viện trợ quốc tế, đặc biệt là các khoản viện trợ khẩn cấp. Việc rút ngắn thủ tục nhưng vẫn đảm bảo đúng quy định pháp luật và phù hợp thông lệ quốc tế sẽ góp phần nâng cao hiệu quả hỗ trợ khi có thiên tai xảy ra.

Ngoài các giải pháp mang tính hệ thống, NHNN cũng yêu cầu các đơn vị trong toàn ngành chủ động phối hợp với chính quyền địa phương nhằm đảm bảo an toàn hoạt động tiền tệ và ngân hàng trên địa bàn. Đây là yếu tố then chốt để duy trì sự ổn định của hệ thống tài chính trong bối cảnh thiên tai có thể gây gián đoạn hoạt động.

Về tổ chức thực hiện, các đơn vị thuộc NHNN, các TCTD và chi nhánh ngân hàng nước ngoài sẽ căn cứ nhiệm vụ được giao để xây dựng kế hoạch triển khai phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của mình. Cơ chế báo cáo cũng được quy định rõ ràng, yêu cầu các đơn vị định kỳ hằng năm hoặc khi có yêu cầu đột xuất phải báo cáo tiến độ, kết quả thực hiện, đồng thời đề xuất giải pháp tháo gỡ khó khăn.

Các báo cáo này sẽ được tổng hợp để trình lãnh đạo NHNN, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, đồng thời gửi Bộ Nông nghiệp và Môi trường theo dõi, tổng hợp. Điều này giúp đảm bảo sự giám sát chặt chẽ và điều hành kịp thời trong toàn bộ quá trình triển khai.

Việc ban hành kế hoạch hành động lần này cho thấy quyết tâm của ngành Ngân hàng trong việc nâng cao năng lực phòng chống thiên tai, không chỉ bảo vệ tài sản hệ thống mà còn góp phần ổn định kinh tế vĩ mô và hỗ trợ người dân, doanh nghiệp vượt qua khó khăn. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp, cách tiếp cận chủ động, bài bản và đồng bộ được kỳ vọng sẽ giúp ngành Ngân hàng thích ứng hiệu quả hơn với các rủi ro trong tương lai.