Như Doanh nghiệp & Hội nhập đã đưa tin trước đó về những nỗ lực khơi thông dòng vốn cho nền kinh tế từ đầu năm 2026, động thái mới này của Ngân hàng Nhà nước đánh dấu bước ngoặt lớn trong chính sách điều hành tiền tệ. Đề xuất này nằm trong dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 22/2019/TT-NHNN, quy định về các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động của ngân hàng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
 |
| Hiện nay, theo lộ trình được quy định tại Thông tư 22/2019/TT-NHNN, tỷ lệ này đã giảm dần từ 40% xuống còn 30% kể từ ngày 1/10/2023. Tuy nhiên, tại dự thảo mới, Ngân hàng Nhà nước đề xuất các ngân hàng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài được sử dụng tối đa 40% nguồn vốn ngắn hạn để cho vay trung, dài hạn (Ảnh minh họa). |
Nhìn lại lộ trình cũ, hệ thống ngân hàng đã phải trải qua một giai đoạn siết chặt thanh khoản kéo dài để phòng ngừa rủi ro lấy vốn ngắn hạn tài trợ cho các dự án dài hạn. Theo quy định tại Thông tư 22, tỷ lệ này đã bị siết giảm dần từ mốc 40% xuống còn 30%, áp dụng kể từ ngày 1/10/2023.
Tuy nhiên, nhận thấy nhu cầu vốn trung và dài hạn cho các dự án sản xuất, hạ tầng đang chịu áp lực lớn, Ngân hàng Nhà nước đã quyết định đề xuất các tổ chức tín dụng được phép quay trở lại sử dụng tối đa 40% nguồn vốn ngắn hạn để cho vay trung, dài hạn.
Giải phóng dư địa tín dụng phục vụ tăng trưởng vĩ mô
Lý giải về bước đi này, cơ quan soạn thảo cho biết việc điều chỉnh quy định an toàn là bước đi trực diện nhằm triển khai các chủ trương, chỉ đạo của Đảng và Chính phủ. Mục tiêu cốt lõi là thúc đẩy tăng trưởng kinh tế ở mức hai con số trong giai đoạn 2026-2030. Việc nới lỏng bộ đệm an toàn này sẽ tháo gỡ các vướng mắc về cơ chế tín dụng, cho phép các ngân hàng thương mại mở rộng khả năng cung ứng vốn trực tiếp vào các ngành sản xuất then chốt mà không bị bó hẹp bởi các bộ chỉ số cũ.
"Việc sửa đổi nhằm tháo gỡ một số vướng mắc liên quan đến cơ chế tín dụng, tạo điều kiện cho các tổ chức tín dụng mở rộng khả năng cung ứng vốn cho nền kinh tế", Ngân hàng Nhà nước nêu rõ mục tiêu trong tờ trình dự thảo.
Bên cạnh việc nới trần vốn ngắn hạn, dự thảo cũng tinh chỉnh sâu cơ chế tính toán dòng tiền để tăng tính linh hoạt cho hệ thống. Cụ thể, đối với tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi, cơ quan quản lý tiếp tục duy trì việc loại trừ 80% số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước như quy định hiện hành, nhưng bổ sung thêm điều khoản đặc biệt: cho phép áp dụng một tỷ lệ loại trừ khác do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quyết định trong từng thời kỳ.
Tăng tính linh hoạt trong điều hành tiền tệ
Quy định bổ sung này được kỳ vọng sẽ tạo ra một chiếc van điều tiết cực kỳ linh hoạt, giúp điều hòa lượng tiền gửi của Kho bạc Nhà nước tại hệ thống ngân hàng tùy thuộc vào diễn biến thực tế của thị trường tiền tệ và nhu cầu hỗ trợ tăng trưởng kinh tế theo từng giai đoạn. Đồng thời, khi văn bản mới chính thức có hiệu lực, dự thảo quy định sẽ bãi bỏ một số nội dung liên quan tại Thông tư số 08/2020/TT-NHNN và Thông tư số 08/2026/TT-NHNN.
Nếu dự thảo này được thông qua và ban hành rộng rãi trong thời gian tới, cục diện tiếp cận vốn của doanh nghiệp sẽ có những thay đổi lớn. Hệ thống ngân hàng thương mại sẽ lập tức được giải phóng một lượng dư địa cấp tín dụng đáng kể từ nguồn vốn huy động ngắn hạn. Việc này không chỉ giúp giảm áp lực huy động vốn dài hạn với chi phí cao của các ngân hàng, mà còn giúp các doanh nghiệp, đặc biệt là các đơn vị trong lĩnh vực hạ tầng, sản xuất quy mô lớn, dễ dàng tiếp cận nguồn vốn trung và dài hạn để bứt phá, hoàn thành các mục tiêu tăng trưởng kinh tế mà Chính phủ đã vạch ra.
