 |
| Người dân vùng cao tham gia bán hàng trên nền tảng thương mại điện tử. |
Từng nằm ngoài bản đồ tiêu thụ nông sản lớn của miền Bắc do vị trí địa lý hiểm trở và hạ tầng hạn chế, Lai Châu nay đang bứt phá mạnh mẽ nhờ chuyển đổi số và mô hình thương mại điện tử nông nghiệp. Với 350 tấn nông sản được tiêu thụ chỉ trong vài tháng và chiến dịch đạt gần 30 triệu lượt xem trên TikTok, tỉnh miền núi này đang chứng minh sức mạnh của một nền kinh tế số bao trùm.
Công nghệ số: Chìa khóa mở rộng thị trường nông sản vùng cao
Trước đây, khái niệm “bán hàng online” gần như xa lạ với bà con vùng cao. Tuy nhiên, sự xuất hiện của các nền tảng số, đặc biệt thông qua dự án “Hành trình nông sản” do Viettel Post khởi xướng từ tháng 8/2025, đã tạo ra bước ngoặt. Dự án hướng tới hiện đại hóa sản xuất nông nghiệp bằng cách xây dựng hạ tầng thương mại điện tử, kết nối nông dân trực tiếp với người tiêu dùng trên cả nước và quốc tế.
Thông qua các lớp tập huấn và hỗ trợ trực tiếp, người dân Lai Châu – đặc biệt là phụ nữ dân tộc – đã biết quay video, livestream bán hàng, tạo gian hàng số và tiếp cận thị trường một cách chủ động. Các sản phẩm OCOP đặc trưng như chè, chuối, mật ong, gạo Séng Cù... đã dần có mặt tại những thị trường mới, từ Hà Nội, Đà Nẵng cho đến Nhật Bản.
Kết quả nổi bật nhất là buổi livestream ngày 4/11, thu hút hơn 10 triệu lượt tiếp cận và chốt hơn 2.500 đơn hàng – góp phần tiêu thụ 350 tấn nông sản. Hashtag chiến dịch đạt gần 30 triệu lượt xem trên TikTok, đưa “Hành trình nông sản” trở thành một trong những chiến dịch chuyển đổi số cộng đồng thành công nhất năm 2025.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lai Châu, ông Tống Thanh Hải, nhấn mạnh: “Chuyển đổi số trong nông nghiệp là hướng đi chiến lược. Chính quyền đang phối hợp chặt chẽ cùng doanh nghiệp để đưa nông sản Lai Châu đến gần hơn với người tiêu dùng thông qua nền tảng số.”
Câu chuyện chuyển đổi không chỉ nằm ở phương thức bán hàng mà còn ở hệ sinh thái hỗ trợ: từ logistics, đóng gói, bảo quản cho đến vận chuyển – tất cả đều được tiêu chuẩn hóa với sự hỗ trợ của Viettel Post. Điều này đảm bảo chất lượng nông sản được giữ nguyên khi đến tay người tiêu dùng, đồng thời góp phần nâng cao hình ảnh thương hiệu nông sản Lai Châu.
Hạ tầng số: “Mạch máu” của quá trình đổi thay
Một yếu tố then chốt giúp hiện thực hóa mô hình này chính là hạ tầng viễn thông. Tỉnh Lai Châu và Viettel đã ký kết biên bản ghi nhớ về phát triển hạ tầng số, đầu tư mạnh vào mạng 5G và Internet tốc độ cao. Tính đến nay, 100% trung tâm xã và hơn 98% thôn bản đã có kết nối mạng, hàng trăm trạm phát sóng và hàng nghìn km cáp quang đã được đưa đến các khu vực biên giới và đặc biệt khó khăn.
Không chỉ hỗ trợ người dân, hạ tầng số còn giúp chính quyền địa phương chuyển đổi số mạnh mẽ trong quản lý: từ trung tâm điều hành đô thị thông minh đến hệ thống số hóa giáo dục, y tế, du lịch và hành chính công.
Những câu chuyện thực tế như của chị Vũ Bích Hồng – một Tiktoker chọn định cư tại Lai Châu để hỗ trợ bà con livestream bán hàng – đã tạo hiệu ứng lan tỏa. Từ sự hoài nghi ban đầu, nhiều phụ nữ dân tộc đã vững vàng cầm điện thoại, tự tin giới thiệu sản phẩm nông nghiệp. Có người đã đạt thu nhập ổn định 10 triệu đồng/tháng, thậm chí có hộ bán được 300 tấn khoai sâm chỉ trong hai tháng.
Theo đại diện Viettel Lai Châu: “Chúng tôi coi công nghệ là công cụ rút ngắn khoảng cách miền xuôi – miền ngược. Người dân Lai Châu có khát vọng vươn lên rất mạnh mẽ, chỉ cần được tạo điều kiện.”
Sau thành công tại Lai Châu, Viettel Post đang triển khai mở rộng “Hành trình nông sản” ra 34 tỉnh thành khác, hướng tới xây dựng mạng lưới kết nối số toàn quốc cho nông sản Việt. Mô hình này gợi nhớ đến triết lý của Amazon trong việc dân chủ hóa thương mại điện tử – trao quyền cho từng cá nhân nhỏ nhất tiếp cận thị trường toàn cầu. Nếu Amazon là hạ tầng cho người bán toàn cầu, thì Viettel đang xây dựng một hạ tầng số vì cộng đồng, nơi mỗi hộ nông dân đều có thể tiếp cận thị trường, xây dựng thương hiệu và phát triển kinh tế theo cách bài bản, bền vững.
