Hà Nội: Xử lý dứt điểm dữ liệu để bứt phá khoa học công nghệ

Tại Hội nghị Ban Chỉ đạo 57 Thành ủy Hà Nội giao ban quý I/2026 sáng 19/3, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc, Trưởng ban Chỉ đạo 57 Thành ủy, nhấn mạnh yêu cầu phải xử lý dứt điểm bài toán dữ liệu để tạo nền tảng cho hệ thống vận hành thông suốt, chính xác và thực chất hơn.

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc, Trưởng ban Chỉ đạo 57 Thành ủy

Chuyển đổi số đi vào thực chất từ cải cách thủ tục hành chính

Theo đánh giá tại hội nghị, trong quý I/2026, Hà Nội đã triển khai Nghị quyết 57 tương đối đồng bộ trên toàn hệ thống chính trị. Thành phố bước đầu hình thành khung chỉ đạo, điều hành thống nhất; triển khai khá toàn diện các nhiệm vụ liên quan đến khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đồng thời ghi nhận những chuyển biến ban đầu trong hoàn thiện thể chế, cải cách hành chính, phát triển nguồn nhân lực, tài chính và hợp tác quốc tế.

Một trong những điểm đáng chú ý là toàn bộ 4/4 trục của hệ thống chính trị thành phố, 5/5 ban Đảng và Văn phòng Thành ủy, 17/17 sở ngành cùng 126/126 xã, phường đã xây dựng kế hoạch triển khai Kế hoạch số 20-KH/BCĐ57. Điều này tạo ra nền tảng thống nhất để theo dõi, kiểm đếm và điều hành các nhiệm vụ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trên phạm vi toàn thành phố.

Song song với đó, Hà Nội tiếp tục rà soát, hoàn thiện thể chế, cơ chế và chính sách để cụ thể hóa chủ trương của Trung ương, đồng thời giải quyết các điểm nghẽn cản trở quá trình chuyển đổi từ mô hình quản lý hành chính truyền thống sang mô hình quản trị dựa trên dữ liệu, kết quả và đầu ra sản phẩm.

Với cộng đồng doanh nghiệp, tín hiệu tích cực nhất nằm ở tiến trình phân cấp, ủy quyền và rút ngắn thủ tục hành chính. Tính đến ngày 16/3/2026, Hà Nội đang thực hiện ủy quyền 636 thủ tục hành chính ở nhiều cấp, nhiều lĩnh vực.

Kết quả bước đầu cho thấy, đối với các thủ tục thuộc thẩm quyền giải quyết của UBND thành phố nhưng được giao cho các sở, ngành xử lý, thời gian giải quyết có thể rút ngắn từ 3-5 ngày làm việc. Tỷ lệ hồ sơ quá hạn giảm xuống còn 4,23%, trong khi tỷ lệ giải quyết đúng hạn và trước hạn tăng lên 95,77%.

Ở một số lĩnh vực gắn trực tiếp với hoạt động đầu tư và sản xuất kinh doanh, hiệu quả cải cách đã rõ nét hơn. Chẳng hạn, thủ tục đất đai với các hồ sơ xác nhận, đăng ký biến động đơn giản được rút ngắn khoảng 15-30% thời gian; thủ tục đăng ký kinh doanh hộ cá thể giảm 1-2 ngày làm việc; thủ tục cấp phép xây dựng nhà ở riêng lẻ giảm 3-5 ngày.

Với doanh nghiệp, những thay đổi này không chỉ có ý nghĩa về mặt cải cách hành chính, mà còn trực tiếp làm giảm chi phí thời gian, tăng tính dự báo và cải thiện chất lượng môi trường đầu tư.

Không dừng ở chuyển đổi số khu vực công, Hà Nội cũng đang từng bước xây dựng hạ tầng thị trường cho khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo. Trong quý I/2026, thành phố đã ghi nhận những bước tiến mới với sự ra mắt “Chợ chuyển đổi số”, Sàn Giao dịch công nghệ Hà Nội cùng nhiều nền tảng, giải pháp phục vụ chuyển đổi số.

Đây là những cấu phần quan trọng để kết nối nhu cầu thị trường với năng lực nghiên cứu, ứng dụng và thương mại hóa công nghệ. Nếu được vận hành hiệu quả, các thiết chế này có thể giúp Hà Nội không chỉ đóng vai trò trung tâm hành chính mà còn trở thành đầu mối giao dịch công nghệ, thúc đẩy doanh nghiệp tiếp cận giải pháp mới nhanh hơn và minh bạch hơn.

Bên cạnh đó, việc thành lập Công ty cổ phần Trung tâm Đổi mới sáng tạo Hà Nội (HiHUB) được xem là một dấu mốc mới trong mô hình tổ chức và vận hành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của Thủ đô, mở ra kỳ vọng về một đầu mối kết nối giữa chính quyền, doanh nghiệp, nhà khoa học và thị trường.

Dữ liệu phải sạch, thông và dùng chung

Thông điệp mạnh nhất tại hội nghị đến từ yêu cầu xử lý dứt điểm bài toán dữ liệu. Theo Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc, dữ liệu không thông thì hệ thống không chạy, dữ liệu không sạch thì điều hành không chính xác, còn dữ liệu không dùng chung thì chuyển đổi số không thể đi vào thực chất.

Đây là phát biểu có ý nghĩa đặc biệt trong bối cảnh nhiều địa phương và bộ ngành vẫn đang đối mặt với tình trạng dữ liệu phân mảnh, cát cứ, thiếu chuẩn hóa và khó chia sẻ liên thông. Với Hà Nội, một đô thị đặc biệt có quy mô dân cư, kinh tế và khối lượng thủ tục hành chính rất lớn, việc giải quyết bài toán dữ liệu không còn là nhiệm vụ kỹ thuật đơn thuần, mà đã trở thành điều kiện tiên quyết để tái thiết mô hình quản trị đô thị.

Đáng chú ý, Bí thư Thành ủy giao Công an thành phố chịu trách nhiệm chính trong việc xử lý bài toán dữ liệu. Điều này cho thấy Hà Nội đang đặt trọng tâm lớn vào việc chuẩn hóa, làm sạch, kết nối, xác thực và khai thác dữ liệu ở cấp hệ thống, từ đó tạo nền móng cho các nền tảng điều hành thông minh, dịch vụ công trực tuyến hiệu quả hơn và các quyết sách chính xác hơn.

Ở tầm dài hạn, Hà Nội xác định phát triển Khu công nghệ cao Hòa Lạc là bài toán lớn nhất trong quá trình thúc đẩy khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo. Theo chỉ đạo của Bí thư Thành ủy, trong Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, Hòa Lạc phải được đặt ở vị trí trọng tâm.

Đây là tín hiệu quan trọng với giới đầu tư, đặc biệt là các doanh nghiệp công nghệ, sản xuất công nghệ cao, công nghệ sinh học, y tế, giáo dục và các ngành có hàm lượng tri thức lớn. Khi Hòa Lạc được định vị lại như một cực tăng trưởng chiến lược, Hà Nội có cơ hội hình thành một trung tâm đổi mới sáng tạo đủ sức lan tỏa sang các lĩnh vực khác của nền kinh tế đô thị.

Không chỉ dừng ở hạ tầng, lãnh đạo thành phố cũng đặt vấn đề phát triển các tập đoàn công nghệ chiến lược của Thủ đô, ban hành quy chuẩn, tiêu chuẩn cho công nghệ chiến lược, đồng thời chuyển dần các khu công nghệ cao, cụm công nghiệp sang thế hệ mới.

Nếu triển khai đồng bộ, đây có thể là bước chuyển quan trọng đưa Hà Nội tiến gần hơn tới mô hình tăng trưởng dựa trên tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo thay vì phụ thuộc chủ yếu vào mở rộng không gian vật lý hay gia tăng đầu tư truyền thống.

Điểm nhấn trong chỉ đạo của Bí thư Thành ủy Hà Nội là yêu cầu mọi nhiệm vụ phải được cụ thể hóa theo nguyên tắc “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền”. Đây là cách tiếp cận mang đậm tinh thần quản trị hiện đại, nhấn mạnh trách nhiệm giải trình và đầu ra cụ thể thay cho tư duy hành chính nặng quy trình.

Lãnh đạo Thành ủy cũng yêu cầu hằng tuần phải kiểm đếm rõ ràng theo ba nhóm nhiệm vụ gồm khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; việc gì rõ thì làm ngay, vướng thì tháo gỡ ngay, chậm thì xử lý ngay.

Với doanh nghiệp, điều đáng chú ý là thành phố không chỉ nói về định hướng, mà đã bắt đầu đặt yêu cầu công bố tiến độ và tiện ích cụ thể để người dân, doanh nghiệp biết “hôm nay đã dùng được cái gì, ngày mai có thêm tiện ích gì”. Đây là một thay đổi quan trọng trong tư duy quản trị công, khi hiệu quả chính sách được đo bằng trải nghiệm thực tế của người dân và doanh nghiệp, thay vì chỉ bằng số lượng văn bản hay báo cáo triển khai.

Nhìn tổng thể, Hà Nội đang có bước chuyển đáng chú ý trong triển khai Nghị quyết 57, từ xây dựng khung điều hành, cải cách thủ tục, phát triển nền tảng số cho đến thúc đẩy hình thành thị trường công nghệ và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất vẫn nằm ở khâu thực thi.

Để các mục tiêu không dừng ở khẩu hiệu, thành phố sẽ phải giải quyết đồng thời nhiều bài toán: chất lượng dữ liệu, tính liên thông giữa các hệ thống, năng lực cán bộ, cơ chế tài chính linh hoạt, mô hình mua sắm công theo kết quả, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát và khả năng thương mại hóa kết quả nghiên cứu.

Nếu xử lý tốt các điểm nghẽn này, Hà Nội có cơ sở để không chỉ đi đầu trong khu vực công về chuyển đổi số, mà còn trở thành trung tâm phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo có sức cạnh tranh khu vực.