TP. Hà Nội đang lấy ý kiến dự thảo Nghị quyết của HĐND TP về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt để đầu tư xây dựng các dự án đường sắt quan trọng của Thủ đô.
Theo cơ quan soạn thảo, việc phát triển hệ thống đường sắt, đặc biệt là đường sắt đô thị, là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm hoàn thiện kết cấu hạ tầng giao thông, tổ chức lại không gian đô thị, giảm ùn tắc và tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội.
Các dự án đường sắt có quy mô lớn, tổng mức đầu tư cao, yêu cầu kỹ thuật phức tạp, liên quan đến nhiều ngành, lĩnh vực và địa bàn. Do đó, cơ quan soạn thảo cho rằng cần có những cơ chế đặc thù nhằm rút ngắn thời gian chuẩn bị đầu tư, huy động nguồn lực và đẩy nhanh tiến độ triển khai.
![]() |
| Hà Nội đề xuất bồi thường đất tối đa gấp 2 lần cho dự án đường sắt quan trọng. |
Tại dự thảo Nghị quyết, cơ quan soạn thảo đề xuất 10 nhóm chính sách đặc thù phục vụ đầu tư xây dựng các dự án đường sắt.
Các nhóm chính sách gồm: lựa chọn và ký kết hợp đồng với nhà thầu chiến lược; huy động và bố trí vốn đầu tư; phê duyệt dự án đầu tư và khởi công công trình; khảo sát, thiết kế xây dựng đối với đường sắt địa phương và dự án đường sắt địa phương theo mô hình TOD; giám sát, thi công xây dựng đối với các dự án này.
Bên cạnh đó là các chính sách về thử nghiệm có kiểm soát và chuyển giao công nghệ; giải phóng mặt bằng, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; phối hợp triển khai các dự án đường sắt liên vùng trong Vùng Thủ đô; quản lý chi phí, kiểm soát chi; giám sát, kiểm tra và trách nhiệm giải trình.
Đối với việc lựa chọn và ký kết hợp đồng với nhà thầu chiến lược, dự thảo đề xuất cơ chế xác định nhà thầu chiến lược; cho phép UBND TP., chủ đầu tư ký hợp đồng nguyên tắc với tư vấn, nhà thầu chiến lược trước khi có quyết định giao nhiệm vụ thực hiện dự án; đồng thời cho phép triển khai trước một số công việc và áp dụng cơ chế chỉ định nhà thầu chiến lược để ký hợp đồng chìa khóa trao tay.
Với hợp đồng theo hình thức chìa khóa trao tay, giá hợp đồng ban đầu được xác định trên cơ sở sơ bộ chi phí hoặc sơ bộ nhu cầu vốn tại nhiệm vụ thực hiện dự án được phê duyệt. Giá trị hợp đồng chính thức được xác định, điều chỉnh trên cơ sở tổng mức đầu tư, dự toán gói thầu được phê duyệt và các cơ chế kiểm soát chi phí theo dự thảo Nghị quyết.
Theo đề xuất, tổng mức đầu tư dự án sẽ được Kiểm toán Nhà nước kiểm toán, đồng thời giá trị hợp đồng áp dụng tỷ lệ tiết kiệm theo đề xuất của nhà thầu chiến lược và cơ chế kiểm soát chi phí được quy định.
Đáng chú ý, tại nhóm chính sách về giải phóng mặt bằng, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, cơ quan soạn thảo đề xuất cho phép áp dụng mức giá bồi thường về đất tối đa bằng 2 lần mức giá đất theo quy định đối với các dự án đường sắt quan trọng của Thủ đô.
Theo đề xuất, UBND TP. Hà Nội sẽ quyết định tuyến, đoạn tuyến và khu vực áp dụng cơ chế này.
UBND TP. Hà Nội cho biết, cơ chế áp dụng mức giá bồi thường về đất tối đa bằng 2 lần mức giá đất theo quy định đối với các dự án đường sắt quan trọng của Thủ đô đã được Quốc hội quy định tại Nghị quyết số 258/2025/QH15.
Theo cơ quan soạn thảo, việc áp dụng mức bồi thường về đất cao hơn, với mức tối đa bằng 2 lần mức giá đất theo quy định, được kỳ vọng góp phần tăng sự đồng thuận của người có đất bị thu hồi, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác giải phóng mặt bằng và bàn giao mặt bằng phục vụ triển khai dự án.
Các cơ chế, chính sách nêu trên hiện mới là đề xuất tại dự thảo Nghị quyết đang được TP. Hà Nội lấy ý kiến.