Theo anh, trách nhiệm xã hội của doanh nhân, doanh nghiệp có tác động thế nào đối với sự phát triển của xã hội?
Việt Nam là quốc gia có truyền thống đạo lý thương người như thể thương thân và đã trở thành nếp nghĩ, nếp sống thấm sâu trong cộng đồng, tạo thành sức mạnh to lớn, gắn bó người dân vượt qua khó khăn. Ngày nay, lòng nhân ái, nhân nghĩa trở thành bản sắc con người Việt Nam và luôn lan tỏa trong cộng đồng, đặc biệt là trong giới doanh nhân, doanh nghiệp để không ai bị bỏ lại phía sau. Hai khái niệm doanh nhân làm kinh tế và trách nhiệm xã hội không bao giờ xa cách, lại càng không đối chọi, khi kết hợp lại tạo nên giá trị nhân văn bổ trợ cho nhau. Doanh nghiệp kinh doanh hiệu quả, đảm bảo nền tảng vật chất cho xã hội, đồng thời góp phần làm nên một xã hội bền vững thông qua giải quyết việc làm cho người lao động, đặc biệt tham gia các phong trào có ý nghĩa nhân văn sâu sắc do nhà nước phát động. Đó là những phong trào tri ân đền ơn đáp nghĩa đối với các gia đình chính sách, bà mẹ Việt Nam Anh hùng, các đối tượng yếu thế trong xã hội. Khi doanh nghiệp ăn nên làm ra, hoạt động kinh doanh, bảo vệ môi trường, nộp thuế đầy đủ cho nhà nước và thể hiện trách nhiệm đạo lý với các dối tượng chính sách... sẽ thúc góp phần xây dựng một xã hội phát triển ổn định, nhân văn hơn.
Trong các đợt dịch bệnh Covit, có những tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động từ thiện nhưng để lại điều tiếng, bị dư luận xã hội dị nghị về cách làm cũng như hiệu quả, anh nhận xét gì về điều này?
Ông cha ta đã có câu “lá lành đùm lá rách”, “nhiễu điều phủ lấy giá gương, người trong một nước phải thương nhau cùng”... vẫn là kim chỉ nam và truyền thống trong lòng dân tộc. Qua đó để mọi người hiểu rằng, việc hỗ trợ những người khó khăn là trách nhiệm của các tổ chức đoàn thể, cá nhân, trong đó có đông đảo đội ngũ doanh nhân, doanh nghiệp đối với xã hội. Của cho không bằng cách cho, làm từ thiện cũng vậy, cái gì tự phá từ tấm lòng, từ cái tâm trong sáng, nhân văn đó chính là tấm lòng chân thật nhất. Đặc biệt nó khơi dậy và nuôi dưỡng lòng yêu nước, tình đồng bào, trách nhiệm xã hội của mỗi công dân. Hầu hết các hoạt động từ thiện mà chúng tôi tham gia đều theo các chương trình của nhà nước phát động và tập hợp các doanh nghiệp cùng làm để lan tỏa và nhân lên nhiều niềm vui cho mọi người.
Hoạt động từ thiện tự thân đã là hành vi văn hóa nhiều đời nay và cũng là truyền thống dân tộc. Khi người đi làm từ thiện hoặc kêu gọi ủng hộ từ thiện công tâm, hoặc dùng hình ảnh tập thể và cộng đồng, mời gọi cá nhân, doanh nghiệp cùng đi, có sự phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng, địa phương liên quan thì hiệu ứng và sức lan tỏa rất tốt. Không làm từ thiện để thực hiện ý đồ cá nhân, bởi chỉ như vậy mới thật sự phát huy được sức mạnh của cả cộng đồng trong hoạt động từ thiện, giúp việc làm thiện nguyện đến đúng đối tượng, phát huy hiệu quả.
Anh có thể chia sẻ, trong năm 2021 anh có dự định gì cho những việc làm thiết thực, ý nghĩa của mình?
Với tôi, làm từ thiện không bao giờ có giới hạn, không phải làm đến năm này hay năm kia rồi thôi. Tôi sẽ tiếp tục hành trình thiện nguyện của mình với cộng đồng đến khi điều kiện và sức khỏe không cho phép. Năm 2019 tôi tham gia chương trình “Doanh nhân làm theo lời Bác”. Đây là sự kiện hướng đến kỷ niệm 131 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, tôi được có duyên gặp đại tướng Đỗ Bá Tỵ - Phó Chủ tịch Quốc hội tại Văn phòng Quốc hội, từ đây tôi mong muốn được phát tâm sẽ tiếp tục đồng hành với các chương trình do nhà nước tổ chức nhằm tri ân đền ơn đáp nghĩa như trung tu các công trình nghĩa trang liệt sĩ, ủng hộ Mẹ Việt Nam anh hùng, thương binh, bệnh binh, gia đình chính sách để bày tỏ tấm lòng tri ân với người có công với cách mạng. Ngày 18/04 vừa qua tôi cùng một số doanh nhân, doanh nghiệp đã có chuyến thiện nguyện tại làng Lam Thủy, xã Hải Hưng, huyện Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị. Đoàn đã tham gia lễ cúng làng và tặng quà các Bà mẹ Việt Nam anh hùng, các gia đình thân nhân liệt sĩ.
Ngoài ra, tôi còn tham dự và tài trợ trong Chương trình “Xuân nơi đảo xa”; sự kiện này được Quỹ học bổng Vừ A Dính phối hợp với Câu lạc bộ “Vì Hoàng Sa, Trường Sa thân yêu”tổ chức do bà Trương Mỹ Hoa là chủ nhiệm.
Được biết, anh đã được vinh danh là “Nhà hoạt động tiêu biểu Asean” và “Doanh nhân văn hóa Unesco 2019”. Anh có thể chia sẻ vài nét về những danh hiệu của bản thân?
Việc tham gia tích cực vào các chương trình an sinh xã hội, thiện nguyện, quan tâm đến công tác an ninh quốc phòng… không chỉ thể hiện trách nhiệm của bản thân đối với cộng đồng, với đất nước mà còn lan tỏa bản sắc nhân văn là “Trọng đức, gần gũi, biết thông cảm và sẻ chia” đồng thời phát huy truyền thống quý báu của dân tộc ta “thương người như thể thương thân. Chính những cống hiến và việc làm của mình, tôi đã được nhà nước và các tổ chức công nhận là “Nhà hoạt động xã hội tiêu biểu ASEAN”. Năm 2020, tôi được lựa chọn là một trong những gương mặt tiêu biểu trong cuốn “Di sản các nhà khoa học Việt Nam và thế giới do Tổ chức Văn hóa, Khoa học và Giáo dục của Liên Hiệp Quốc - Liên hiệp UNESCO Việt Nam xuất bản. Đồng thời, Viện Khoa học công nghệ sáng tạo Việt Nam lựa chọn tôi là một trong những gương mặt tiêu biểu trong cuốn sách “Nhà khoa học - Tầm nhìn thế giới”. Đây là phần thưởng, sự ghi nhận xứng đáng cho những hoạt động thiện nguyện vì cộng đồng của tôi những năm qua. Gần đây, ngày 19/3/3021 tôi được tham gia diện kiến Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc tại Văn phòng Chính phủ, cùng với các doanh nhân tiêu biểu Việt Nam – ASEAN – EU 2021 và được nhận bằng khen “Doanh nhân tiêu biểu Việt Nam – ASEAN – EU 2021” vào ngày 19/3/3021.
Anh có lời khuyên nào dành cho những thế hệ trẻ? Nhất là thời điểm hiện tại, công nghệ 4.0 phát triển, dịch bệnh ảnh hưởng tới nền kinh tế toàn cầu, vậy có những yếu tố nào để trở thành một người trẻ thành công?
Trong nguy có cơ, cái gì cũng có mặt xấu mặt tốt. Khi Covid xảy ra, toàn cầu đều bị ảnh hưởng nặng nề thì giới trẻ cũng cần biết đầu tư để phát nội lực của bản thân. Để trở thành một người thành công thì yếu tố đầu tiên là phải có đức, có hiếu với cha mẹ. Đây là một triết lý từ cổ chí kim, dù bạn có là ai, thành công tới mức nào vẫn phải giữ đạo lý này. Đặc biệt, phải luôn có tấm lòng “Tôn sư trọng đạo”, rèn luyện tu dưỡng đầy đủ Tâm, Tài, Trí, Tín. Tâm là phải sáng, biết rộng lượng và chia sẻ giúp đỡ người khác, chúng ta không được lựa chọn sinh ra ở đâu, nhưng được lựa chọn cách sống cho chính mình. Tài là tầm nhìn xa, quyết đoán, sự thành bại phụ thuộc vào tầm nhìn xa trông rộng, bởi xã hội có nhiều biến chuyển, xu thế phát triển có nhiểu mới mẻ đòi hỏi phải có tầm nhìn chiến lược thực tế, vạch hướng đi rõ ràng. Trí là phải có trí lớn, không bao giờ đầu hàng khó khăn, thất bại mà quan trọng là họ biết đối mặt và dũng cảm vượt qua sự khó khăn. Và điều cuối cùng chữ Tín rất quan trọng trong kinh doanh, thể hiện đạo đức con người trong mối quan hệ xã hội. Khi chúng ta làm việc không có chữ tín thì mọi thành quả đã gầy dựng sẽ sụp đổ trong chớp mắt. Bởi vậy, lời hứa - một khi đã nói ra thì cho dù có khó khăn đến mấy cũng phải thực hiện và khi đấy người trẻ mới vượt qua khó khăn, trở ngại để gặt hái những thành công. Khi thực hiện được đầy đủ những điều này, thì thiên địa (trời đất) đều thương và người người quý mến.
Cám ơn những chia sẻ của anh.
Nguyễn Cường (thực hiện)
