Luật sư, Doanh nhân Phạm Văn Học: Đừng để AI “số hóa” tư duy lãnh đạo

Doanh nghiệp 5 tỉnh Tây Bắc liên kết chuyển đổi số, ứng dụng AI

Phú Thọ yêu cầu xử lý hàng loạt kiến nghị của doanh nghiệp

Doanh nhân 5 tỉnh hội tụ Đất Tổ, dâng hương tri ân các Vua Hùng

Luật sư, Doanh nhân Phạm Văn Học – Phó Chủ tịch Hiệp hội Bệnh viện Tư nhân Việt Nam, Chủ tịch HĐTV, Tổng Giám đốc Hệ thống Y tế Hùng Vương chia sẻ tại diễn đàn.

Ngày 4/10, tại Đất Tổ Phú Thọ, Diễn đàn liên kết hợp tác hiệp hội doanh nghiệp 5 tỉnh Tây Bắc năm 2026 diễn ra với sự tham gia của 6 tổ chức hội, hiệp hội thuộc 5 tỉnh, gồm Phú Thọ, Tuyên Quang, Sơn La, Lai Châu và Điện Biên. Diễn đàn tập trung vào chủ đề “Hợp tác chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản trị, điều hành doanh nghiệp”.

Tại diễn đàn, các tổ chức thống nhất thông điệp “Một hội viên - Sáu điểm tựa”, hướng tới xây dựng mạng lưới hỗ trợ doanh nghiệp về kinh nghiệm, nguồn lực, chuyên gia và công cụ công nghệ. Các hoạt động sẽ tập trung vào khảo sát nhu cầu, đào tạo trên công việc thực tế, chia sẻ công cụ, tài liệu, chuyên gia và lựa chọn những lĩnh vực phù hợp để thí điểm ứng dụng AI.

Không để AI thay thế tư duy lãnh đạo

Chia sẻ tại diễn đàn, Luật sư, Doanh nhân Phạm Văn Học – Phó Chủ tịch Hiệp hội Bệnh viện Tư nhân Việt Nam, Chủ tịch HĐTV, Tổng Giám đốc Hệ thống Y tế Hùng Vương cho rằng, giá trị và sự cần thiết của chuyển đổi số không còn là vấn đề phải tranh luận. Điều quan trọng với doanh nghiệp hiện nay là lựa chọn cách làm phù hợp, hiệu quả và an toàn.

Từ thực tiễn chuyển đổi số trong khoảng 10 năm qua, ông Học khẳng định công nghệ đã tạo ra những giá trị rất lớn trong quản trị, điều hành doanh nghiệp. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích rõ ràng, doanh nghiệp cũng cần đặc biệt cảnh giác với những hệ lụy có thể phát sinh trong quá trình ứng dụng AI.

6 hội, hiệp hội doanh nghiệp (5 tỉnh) ký kết hợp tác chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo.

Theo ông Học, một trong những nguy cơ cần tránh là “số hóa cảm xúc và số hóa tư duy lãnh đạo”. AI có thể tạo ra những văn bản, đề án rất chỉn chu, thậm chí có chất lượng ngôn ngữ và lập luận cao, nhưng không thể thay thế hoàn toàn trải nghiệm, trách nhiệm và tư duy của người lãnh đạo.

Ông dẫn chứng từ một đề án phát triển y tế của một địa phương mà ông được mời tham gia phản biện. Qua nghiên cứu, ông nhận thấy khoảng 95% nội dung của đề án được xây dựng bằng AI. Điều đáng lo ngại, theo ông, không nằm ở việc sử dụng AI, mà ở chỗ tư duy và cảm xúc của người lãnh đạo có nguy cơ bị thay thế bởi những nội dung do máy tạo ra.

“AI có thể viết hay hơn chúng ta rất nhiều, nhưng đó có thể là tư duy của người khác”, ông Học cảnh báo, đồng thời cho rằng doanh nhân cần sử dụng AI như một công cụ hỗ trợ, thay vì để công nghệ quyết định thay những vấn đề thuộc về tư duy, bản lĩnh và trách nhiệm của người lãnh đạo.

Bài toán bản quyền và tuân thủ pháp luật

Một vấn đề khác được ông Phạm Văn Học đặc biệt lưu ý là bản quyền phần mềm. Với hệ thống y tế đang quản lý hơn 1.000 máy tính, ông cho biết chi phí để mua bản quyền phần mềm đầy đủ có thể lên tới hàng chục tỷ đồng. Đây là bài toán không nhỏ đối với doanh nghiệp khi vừa phải bảo đảm hiệu quả hoạt động, vừa phải tuân thủ pháp luật.

Quang cảnh diễn đàn.

Theo ông, doanh nghiệp không thể xem nhẹ nguy cơ sử dụng phần mềm không hợp pháp, nhất là khi công tác thực thi pháp luật về sở hữu trí tuệ đang ngày càng được tăng cường. Nếu không chủ động rà soát và chuẩn hóa việc sử dụng phần mềm, doanh nghiệp có thể trở thành đối tượng chịu rủi ro pháp lý.

Ông Học ví việc sử dụng phần mềm như lựa chọn phương tiện trên đường: Có thể đi cao tốc và trả phí, hoặc lựa chọn tuyến đường khác với chi phí thấp hơn, nhưng điều quan trọng là phải an toàn và hợp pháp.

“Tuân thủ là điều cần thiết, nhưng tuân thủ ở mức độ nào và giải pháp nào phù hợp với điều kiện kinh tế hiện nay là bài toán doanh nghiệp phải cùng nhau tư duy”, ông Học nhấn mạnh.

Những cảnh báo này cho thấy chuyển đổi số và AI không chỉ là câu chuyện về công nghệ, mà còn là câu chuyện về năng lực quản trị, trách nhiệm của người đứng đầu và ý thức tuân thủ pháp luật. Đây cũng là những vấn đề mà cộng đồng doanh nghiệp 5 tỉnh Tây Bắc cần tính đến trong quá trình xây dựng một hệ sinh thái liên kết và chuyển đổi số bền vững.