Cách mạng công nghiệp (CMCN) 4.0 đang làm thay đổi mạnh mẽ thế giới ngày nay từ phương thức sản xuất, cung ứng dịch vụ, sản xuất kinh doanh đến cách thức tiêu dùng... Trong bối cảnh phát triển mạnh mẽ của nền khoa học công nghệ thế giới, việc tiếp cận và tận dụng những thành quả khoa học công nghệ là yêu cầu thiết yếu của mỗi doanh nghiệp để tăng khả năng cạnh tranh và phát triển vượt bậc.
PGS.TS. Ngô Kim Thanh - Trưởng Bộ môn Quản trị doanh nghiệp, Đại học Kinh tế Quốc dân cho rằng, hiện nay nhiều doanh nghiệp có xu hướng đầu tư vào công nghệ để đi tắt đón đầu, để dành được các ưu thế trong cuộc CMCN 4.0.
 |
| Doanh nghiệp Việt cần phải đổi mới công nghệ để tận dụng được thời cơ CMCN 4.0 mang lại. (Ảnh minh hoạ: KT) |
Tuy nhiên, TS. Kim Thanh lưu ý, cần tránh đầu tư ồ ạt mà không xác định rõ chủ đích bởi đầu tư cho công nghệ rất tốn kém. Trên thực tế, có những doanh nghiệp rót nhiều tiền cho công nghệ nhưng lại không đảm bảo sự cân bằng trong việc đầu tư cho con người để vận hành máy móc, khai thác tối đa những lợi thế mà công nghệ đem lại, do dó không tạo được tiền đề cho sự phát triển và sự bứt phá.
“Nếu doanh nghiệp chỉ chú trọng đầu tư cho công nghệ mà không đầu tư cân xứng cho con người thì chỉ có “phá” máy móc đi thôi. Tài sản máy móc thiết bị thì hao mòn theo thời gian, chi phí điện năng lại lớn, dẫn tới sử dụng không hiệu quả”, TS. Kim Thanh nêu rõ.
Phải chọn được công nghệ phù hợp
Theo TS. Ngô Kim Thanh, khi đầu tư cho con người cần lưu ý đến các kỹ năng tương thích, nắm bắt để làm chủ công nghệ và sử dụng nó một cách có hiệu quả. Nếu đầu tư cho công nghệ và con người cân bằng thì doanh nghiệp mới có thể cất cánh được.
PGS.TS. Ngô Kim Thanh
Một điều quan trọng nữa, theo TS. Kim Thanh, là doanh nghiệp phải chọn được công nghệ phù hợp, nếu công nghệ quá cao, quá hiện đại thì có thể cũng không khai thác hết được mà chi phí lại đắt đỏ, nhưng nếu thấp quá thì lại không tạo được sự đổi mới, bứt phá. Vì vậy, cần phải chọn được những công nghệ cốt lõi của CMCN 4.0 để đem lại sự thay đổi căn bản về công nghệ quản lý, từ đó sẽ làm thay đổi các lĩnh vực khác đi theo.
“Chẳng hạn như Uber hay Grab, họ chỉ cần ứng dụng một công nghệ quản lý mới, hiện đại với phương thức thanh toán số là họ có thể thay thế, cạnh tranh rất hữu hiệu với tất cả các doanh nghiệp đang hoạt động trong lĩnh vực vận tải taxi truyền thống để chiếm lĩnh thị trường và phát triển rất nhanh”, TS. Kim Thanh nêu thực tế.
Về phía doanh nghiệp, bà Lương Tú Anh – CEO Công ty cổ phần BPO Mắt Bão cho rằng, công nghiệp 4.0 đòi hỏi sự khác biệt so với trước đây, nên tư duy lãnh đạo cũng phải thay đổi để phù hợp với môi trường mới, nhất là sử dụng công nghệ mới nâng cao giá trị sản phẩm.
“Chúng tôi áp dụng công nghệ 4.0 vào các hoạt động trong doanh nghiệp để giảm thiểu được chi phí quản lý, tăng năng suất lao động, hỗ trợ tiếp cận thị trường, đối tác mới, kiểm soát chất lượng của dịch vụ nhờ vào ứng dụng công nghệ…”, bà Tú Anh cho hay.
Tiện ích hiện nay sau 10 năm sẽ lạc hậu
Nữ CEO này cũng nhấn mạnh đến chuyện kinh doanh trực tuyến và thanh toán trực tuyến thời CMCN 4.0. Một ví dụ đơn giản nhất đó là việc đặt vé máy bay, gọi xe taxi, đặt phòng khác sạn hay thanh toán trực tuyến… giờ đây đã trở nên quá đơn giản và dễ dàng. Những tiện ích Internet của hiện nay sau 10 năm tới có thể sẽ trở thành lạc hậu.
“Uber hay Grab là nhưng công ty taxi lớn nhất thế giới mặc dù không sở hữu một chiếc xe nào, hay Airbnb là một công ty khách sạn lớn nhất thế giới cho dù họ không có nổi 1 phòng khách sạn nào cả…. Đây chỉ là những thứ cơ bản nhất và là những biểu hiện đầu tiên của cuộc CMCN 4.0 mà thôi”, bà Tú Anh chia sẻ.
Về vấn đề này, CEO VNG Lê Hồng Minh nêu quan điểm: Trong 10 năm tới, công nghệ sẽ thay đổi rất nhiều nền kinh tế. Các lĩnh vực từ tài chính, y tế, đầu tư,... đều sẽ có những thay đổi, ảnh hưởng tích cực từ công nghệ mang lại. Ví dụ như lĩnh vực y tế, bác sĩ sẽ bị ảnh hưởng nhiều nhất bởi công nghệ, đòi hỏi bác sĩ cần hiểu rõ, cần tiếp cận và hiểu công nghệ mới có thể thành công.
“Khi công nghệ trở thành yếu tố cần thiết của các phần khác nhau ở trong cuộc sống thì nó có nghĩa là không quan trọng bạn làm gì, bạn có thể sử dụng công nghệ vào công việc của mình. Lấy 1 ví dụ về tài chính, đầu tư, khi bạn muốn vay 1 khoản tiền tại ngân hàng, bạn sẽ mất nhiều thời gian để viết đơn, kiểm tra và xét duyệt. Tuy nhiên trong 10 năm tới, những vấn đề đó sẽ rút ngắn bởi ứng dụng công nghệ,” ông Minh cho hay.
Chú trọng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI)
Ông Lê Hồng Minh
CEO VNG cũng chỉ rõ, rủi ro lớn nhất của các công ty công nghệ là họ không bắt kịp được sự phát triển của công nghệ. Chính vì thế, những doanh nghiệp này cần phải hiểu rõ các thay đổi và thích ứng nhanh về công nghệ, nhân lực, nguồn lực để nắm bắt những thay đổi. Nhưng mặt lợi của chuyện này là khi thích ứng được với xu hướng công nghệ, sẽ có cơ hội phát triển rất nhanh.
Theo ông Lê Hồng Minh, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào lĩnh vực thương mại điện tử sẽ là xu hướng chủ đạo đối với thị trường bán lẻ tại Việt Nam. Bán lẻ truyền thống sẽ mất nhiều thời gian đối với chuỗi cung cấp hàng hoá, khó để mở rộng và phát triển, tốn nhiều chi phí. Việc tự động hoá sẽ giúp các doanh nghiệp tiết kiệm chi phí, thời gian.
"Những công ty nào làm được việc đó sẽ trở thành những công ty bán lẻ thành công. Hiện tại trên thế giới có 2 công ty làm tốt được việc này là Wallmart, Amazon. Trong vòng 10 năm tới, tại Việt Nam, những doanh nghiệp nào có thể dùng AI để tự động hoá chuỗi giá trị thì sẽ giành chiến thắng”, ông Minh nhận định.
Trần Ngọc
