Một yêu cầu cung cấp thông tin của Cơ quan Thuế không còn là việc doanh nghiệp có thể trì hoãn hoặc xử lý theo cách “để sau”. Quy định mới đặt trách nhiệm rõ hơn lên người nộp thuế và các tổ chức, cá nhân liên quan, nhất là trong những trường hợp dữ liệu phục vụ quản lý thuế xuyên biên giới.
Chậm cung cấp thông tin cũng có thể mất tiền
Thuế TP. Hà Nội vừa lưu ý người nộp thuế về nghĩa vụ cung cấp thông tin và các chế tài xử phạt vi phạm hành chính theo quy định mới.
 |
| Thuế TP. Hà Nội vừa phát đi thông báo lưu ý người nộp thuế về nghĩa vụ cung cấp thông tin và xử phạt vi phạm hành chính. Đáng chú ý, các hành vi chậm trễ, cung cấp không chính xác hoặc thông đồng che giấu thông tin sẽ đối mặt với mức phạt hành chính nghiêm khắc lên tới 100 triệu đồng cùng nhiều biện pháp cưỡng chế nghiêm ngặt. |
Theo Điều 63 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP, người nộp thuế cùng cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan khi thu thập, xác minh, sử dụng và trao đổi thông tin phải tuân thủ pháp luật Việt Nam, các điều ước quốc tế về thuế mà Việt Nam đã ký kết và tiêu chuẩn của Diễn đàn toàn cầu về minh bạch và trao đổi thông tin cho mục đích thuế.
Với doanh nghiệp, điều đáng chú ý là phạm vi thông tin không chỉ nằm ở hồ sơ khai thuế thông thường. Trong những trường hợp thuộc quy định, thông tin có thể liên quan đến chủ sở hữu pháp lý, chủ sở hữu hưởng lợi, tài khoản ngân hàng, thông tin kế toán và các dữ liệu khác phục vụ việc xác minh nghĩa vụ thuế.
Mức phạt được phân theo hành vi.
Nếu cung cấp thông tin theo yêu cầu của Cơ quan Thuế quá thời hạn từ 5 ngày trở lên, mức phạt từ 10-30 triệu đồng.
Cung cấp không chính xác hoặc không đầy đủ thông tin có thể bị phạt từ 30-50 triệu đồng.
Mức phạt cao nhất, từ 50-100 triệu đồng, áp dụng đối với hành vi không cung cấp thông tin sau 15 ngày kể từ khi hết thời hạn hoặc hết thời hạn gia hạn theo yêu cầu của Cơ quan Thuế; hoặc thông đồng, bao che người nộp thuế nhằm ngăn cản việc thu thập, xác minh thông tin phục vụ trao đổi thông tin.
Không thể lấy lý do “thông tin của bên thứ ba”
Một điểm doanh nghiệp và các tổ chức liên quan cần lưu ý là nghĩa vụ cung cấp thông tin không dễ được loại trừ chỉ vì dữ liệu đang nằm trong tay một chủ thể khác.
 |
| Thuế TP. Hà Nội cho biết, trong xu thế hội nhập kinh tế, việc kiểm soát dòng vốn, chống xói mòn cơ sở thuế và ngăn chặn trốn thuế xuyên biên giới đã trở thành nhiệm vụ trọng tâm của các cơ quan quản lý thuế (Ảnh minh họa). |
Theo Thuế TP. Hà Nội, người nộp thuế, tổ chức, cá nhân liên quan không được từ chối cung cấp thông tin theo yêu cầu hợp pháp của Cơ quan Thuế với lý do thông tin thuộc phạm vi bí mật ngân hàng hoặc nghĩa vụ bảo mật khác, trừ trường hợp có quy định khác tại điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.
Tương tự, việc dữ liệu đang do ngân hàng, tổ chức tài chính, tổ chức trung gian hoặc bên thứ ba nắm giữ cũng không phải lý do để trì hoãn hoặc né tránh nghĩa vụ.
Điều này đặc biệt đáng chú ý với doanh nghiệp có hoạt động xuyên biên giới. Khi dòng vốn, tài khoản tài chính, quan hệ sở hữu và lợi nhuận được đặt trong phạm vi trao đổi thông tin thuế quốc tế, việc quản lý dữ liệu nội bộ phải được coi là một phần của quản trị tuân thủ.
Chi nhánh công ty nước ngoài cũng phải cập nhật thông tin
Quy định mới phân định trách nhiệm theo từng nhóm chủ thể.
Đối với tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán và trung gian thanh toán, nghĩa vụ bao gồm cung cấp thông tin tài khoản tài chính của đối tượng không cư trú tại Việt Nam và các báo cáo phù hợp với tiêu chuẩn của Diễn đàn toàn cầu về minh bạch và trao đổi thông tin cho mục đích thuế.
Trong khi đó, chi nhánh và văn phòng đại diện của công ty nước ngoài tại Việt Nam phải kê khai, cập nhật thông tin về chủ sở hữu pháp lý và chủ sở hữu hưởng lợi của công ty mẹ ở nước ngoài mà mình trực thuộc hoặc đại diện khi đăng ký thuế lần đầu và khi có thay đổi thông tin đăng ký thuế, theo điểm a khoản 4 Điều 63 Nghị định số 252/2026/NĐ-CP.
Cơ chế trao đổi thông tin cũng được mở theo nhiều phương thức, gồm trao đổi theo yêu cầu của Cơ quan Thuế nước ngoài, trao đổi tự động và trao đổi tự nguyện theo các điều ước, thỏa thuận quốc tế về thuế mà Việt Nam ký kết hoặc tham gia.
Nộp phạt chưa phải là xong
Đây là điểm doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý.
Nếu tổ chức, cá nhân không chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính, bao gồm tiền phạt và biện pháp khắc phục hậu quả, cơ quan chức năng có thể áp dụng các biện pháp cưỡng chế theo quy định.
Quan trọng hơn, việc đã nộp tiền phạt không thay thế nghĩa vụ cung cấp thông tin. Bên vi phạm vẫn phải cung cấp đầy đủ, chính xác thông tin theo yêu cầu của Cơ quan Thuế.
Ở chiều ngược lại, nghĩa vụ cung cấp dữ liệu đi cùng trách nhiệm bảo vệ dữ liệu. Hành vi làm lộ, lọt, mất hoặc sử dụng trái phép thông tin trao đổi, thông tin bảo mật của người nộp thuế có thể bị xử lý kỷ luật, xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tùy theo quy định.
Với doanh nghiệp, cách an toàn nhất không phải chờ đến khi nhận yêu cầu mới rà soát dữ liệu. Quản lý đúng thông tin về sở hữu, tài khoản, kế toán và các giao dịch liên quan ngay từ đầu sẽ giúp giảm đáng kể rủi ro khi Cơ quan Thuế thực hiện xác minh, trao đổi thông tin trong nước và quốc tế.
