Apple "âm thầm" tung quân bài AI tại Trung Quốc

Tờ Reuters dẫn lời một số nguồn tin am hiểu sự việc cho biết Apple được cho là đã tự đào tạo một mô hình ngôn ngữ lớn dành riêng cho thị trường Trung Quốc, đánh dấu bước điều chỉnh đáng chú ý so với cách tiếp cận trước đây là chủ yếu dựa vào các mô hình của bên thứ ba để vận hành các tính năng AI tại quốc gia này.

Mô hình này được phát triển với sự phối hợp của Alibaba, trong đó tập đoàn công nghệ Trung Quốc hỗ trợ quá trình huấn luyện, các nguồn tin cho biết. Những người này đề nghị không nêu tên do thông tin còn nhạy cảm và chưa được công bố chính thức.

Apple phát triển mô hình AI riêng cho thị trường Trung Quốc

Việc Apple tự xây dựng mô hình AI riêng cho Trung Quốc là chi tiết chưa từng được công bố trước đó. Trước đây, hãng được cho là nghiêng về phương án sử dụng mô hình của các đối tác nội địa để đưa AI tạo sinh lên iPhone và các thiết bị khác bán tại Trung Quốc, trong bối cảnh nhiều mô hình phổ biến tại Mỹ như Claude hay ChatGPT không hiện diện tại thị trường này.

Apple và Alibaba chưa đưa ra phản hồi trước các đề nghị bình luận.

Theo các nguồn tin, Apple Intelligence — bộ công cụ trí tuệ nhân tạo của hãng — dự kiến được triển khai tại Trung Quốc trong vài tháng tới thông qua một bản cập nhật hệ điều hành iOS.

Một mô hình dành riêng cho Trung Quốc có thể giúp Apple kiểm soát chặt chẽ hơn trải nghiệm AI tại thị trường nước ngoài cạnh tranh bậc nhất của hãng. Đây cũng là nơi Apple đang chịu sức ép ngày càng lớn từ các nhà sản xuất nội địa, trong đó có những đối thủ đã sớm tích hợp AI vào thiết bị di động.

Kế hoạch này cho thấy Apple đang theo đuổi một chiến lược song song khá đặc biệt khi đưa AI vào Trung Quốc: vừa tận dụng năng lực của đối tác trong nước, vừa phát triển lớp công nghệ riêng để đáp ứng yêu cầu pháp lý và kiểm soát sản phẩm.

Nếu được triển khai thuận lợi, động thái này có thể đưa Apple trở thành một trong những doanh nghiệp nước ngoài hiếm hoi được Bắc Kinh chấp thuận cung cấp năng lực AI độc quyền tại Trung Quốc, trong bối cảnh hợp tác công nghệ giữa Mỹ và Trung Quốc ngày càng chịu nhiều sức ép từ căng thẳng thương mại và địa chính trị.

Diễn biến này xuất hiện sau quá trình phê duyệt kéo dài tại Trung Quốc. Tháng trước, cơ quan quản lý không gian mạng nước này đã đăng ký dịch vụ AI tạo sinh của Apple, qua đó mở đường để Apple Intelligence lần đầu tiên tiến gần hơn tới người dùng iPhone tại Trung Quốc.

Theo thỏa thuận hiện có, mô hình Qwen của Alibaba sẽ được tích hợp vào phiên bản Apple Intelligence cài sẵn trên các thiết bị tương thích tại Trung Quốc, bao gồm iPhone, iPad, Mac và Vision Pro. Dịch vụ này cũng được cho là có thể sử dụng thêm công nghệ từ Baidu.

Trước đó, Apple từng công bố một hướng dẫn bằng tiếng Trung về cách người dùng Mac đủ điều kiện tại Trung Quốc đại lục có thể kết nối Qwen với Siri và tính năng Writing Tools. Tài liệu này sau đó đã bị gỡ bỏ mà không kèm theo giải thích.

Thông tin về việc đăng ký dịch vụ hồi tháng 7 từng tạo phản ứng tích cực trên thị trường, khi cổ phiếu Alibaba niêm yết tại Mỹ tăng khoảng 4% trong giao dịch trước giờ mở cửa. Diễn biến này cho thấy nhà đầu tư kỳ vọng quan hệ hợp tác giữa hai tập đoàn có thể tạo tác động đáng kể tới hệ sinh thái AI tại Trung Quốc.

Quan hệ hợp tác giữa Apple và Alibaba lần đầu được xác nhận vào tháng 2/2025, khi Chủ tịch Alibaba Joe Tsai cho biết Apple sẽ sử dụng công nghệ AI của doanh nghiệp Trung Quốc này để hỗ trợ các mẫu điện thoại bán tại thị trường Trung Quốc.

Ông Tsai khi đó cho biết Apple đã trao đổi với một số công ty tại Trung Quốc trước khi lựa chọn hợp tác với Alibaba. Tuy nhiên, quá trình triển khai sau đó bị kéo dài do Apple phải điều chỉnh các tính năng để phù hợp với quy định tại thị trường này.

Trung Quốc vẫn là thị trường có ý nghĩa đặc biệt với Apple, đóng góp tỷ trọng đáng kể trong doanh thu toàn cầu. Việc chậm đưa các tính năng AI lên iPhone bán tại Trung Quốc được xem là một trong những yếu tố khiến hãng gặp khó trong cạnh tranh, khi người tiêu dùng ngày càng quan tâm tới các thiết bị có trợ lý AI tích hợp sẵn.

Dù vậy, vai trò cụ thể của mô hình do Apple tự đào tạo trong hệ thống Apple Intelligence tại Trung Quốc vẫn chưa rõ ràng, đặc biệt là cách mô hình này phối hợp với các công nghệ từ đối tác nội địa trong quá trình vận hành thực tế.