Tác động đặc biệt rõ rệt đối với Ủy ban Sáng tạo Khoa học-Công nghệ (còn gọi là STAR Market - thị trường STAR) của Sở Giao dịch Chứng khoán Thượng Hải, nơi 88 công ty, bao gồm một số kỳ lân triển vọng nhất của Trung Quốc, đã trì hoãn hoặc hủy bỏ các đợt chào bán lần đầu ra công chúng theo kế hoạch trong ba tháng rưỡi đầu năm 2021.
Ủy ban Sáng tạo Khoa học-Công nghệ được thành lập vào năm 2019 với sự hậu thuẫn vững chắc từ Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và từ đó đã phát triển thành một điểm đến quan trọng cho các công ty tập trung vào công nghệ của Trung Quốc. Chính phủ Trung Quốc hy vọng thị trường STAR sẽ hoạt động giống kiểu thị trường Nasdaq, theo đó khuyến khích các doanh nghiệp Trung Quốc niêm yết ở thị trường trong nước. Nhưng ngay cả khi số lượng IPO trên toàn thế giới đạt mức cao nhất trong 25 năm trong quý từ tháng 1 đến tháng 3, thị trường STAR đã chứng kiến nhiều vụ hủy bỏ hơn trong những tháng gần đây so với một năm rưỡi trước đó.
Chính phủ đã và đang giúp các công ty đang phát triển nhanh, đảm bảo nguồn vốn để khuyến khích đổi mới và nâng cao vị thế của Trung Quốc trong cuộc cạnh tranh về công nghệ với Mỹ. Tuy nhiên, chính phủ đã tạm dừng hoạt động phát hành cổ phiếu ra công chúng lớn nhất thế giới từ trước đến nay của Ant Group vào tháng 11 như một phần của quá trình chỉnh đốn lại các công ty công nghệ lớn nhất của đất nước, chuyển trọng tâm từ thúc đẩy tăng trưởng sang tăng cường sự kìm kẹp của Đảng Cộng sản đối với thị trường tài chính.
Là một đơn vị trực thuộc Công ty thương mại điện tử Alibaba Group Holding, Ant là một trong hai công ty thống trị thị trường thanh toán trực tuyến của Trung Quốc. Các nhà chức trách tài chính cho biết hôm thứ Hai (12/4) rằng, Ant sẽ tái cấu trúc như một công ty cổ phần tài chính được giám sát bởi Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc.
Ủy ban Điều tiết Chứng khoán Trung Quốc (CSRC) đã công bố các quy định mới vào cuối tháng 1 về các đợt IPO mới, bao gồm cả việc kiểm tra bất ngờ có thể xảy ra đối với các công ty. Sự thay đổi này cho phép chính phủ nhắm mục tiêu cụ thể vào các công ty mà họ cho là có vấn đề.
Chủ tịch CSRC Yi Huiman cho biết vào tháng Ba, các nhà chức trách sẽ có hành động "mạnh mẽ" đối với các công ty đang cố gắng bắt đầu IPO.
Và chiến thuật gây áp lực của Bắc Kinh đã phát huy tác dụng. Giám đốc điều hành Alibaba Daniel Zhang cho biết, vào thứ Hai (12/4) rằng công ty sẽ tích cực hợp tác với sự giám sát của cơ quan quản lý. Cổ phiếu của Alibaba đã tăng 6,5% tại Hồng Kông cùng ngày với hy vọng rằng động thái này, kết hợp với khoản tiền phạt kỷ lục 18 tỷ Nhân dân tệ (2,75 tỷ USD) được áp vào hôm thứ Bảy (10/4), là dấu hiệu chấm dứt xung đột với các nhà quản lý.
Tuy nhiên, việc chính phủ tăng cường kiểm soát có thể ảnh hưởng đến giá cổ phiếu trong dài hạn. Các kỳ lân ủng hộ kế hoạch IPO vào tháng 2 và tháng 3, bao gồm Công nghệ Yitu, phát triển công nghệ nhận dạng khuôn mặt và Công nghệ Hesai, sản xuất cảm biến cho ô tô tự lái. Mỗi công ty có giá trị ước tính khoảng 2 tỷ đô la.
Yitu đã chính thức giải thích rằng họ cần thêm thời gian để tuân thủ các quy tắc niêm yết chặt chẽ hơn.
JD Technology, chi nhánh công nghệ tài chính của đối thủ Alibaba, cũng đã rút đơn đăng ký IPO của mình, Sở Giao dịch Chứng khoán Thượng Hải thông báo vào ngày 2 tháng 4. JD Technology tham gia vào nhiều lĩnh vực tương tự như Ant Group, chẳng hạn như cho vay tiêu dùng, sự tính huy động 20 tỷ Nhân dân tệ.
Áp lực của Hoa Kỳ đối với các công ty công nghệ Trung Quốc cũng đang góp phần tăng thêm gánh nặng cho các công ty công nghệ. Tuần trước, Mỹ đã đưa vào danh sách đen bảy công ty siêu máy tính và tổ chức nghiên cứu của Trung Quốc . Có suy đoán rằng chính quyền Biden có thể tác động đến các công ty khởi nghiệp công nghệ Trung Quốc định hình lại hoạt động của họ ở Mỹ
Những lo ngại như vậy đang đè nặng lên toàn bộ thị trường STAR. Chỉ số STAR 50, bao gồm các công ty lớn nhất, đã giảm gần 30% so với mức cao gần đây vào mùa hè năm ngoái ngay cả khi Chỉ số MSCI ACWI (một chỉ số trọng số vốn hóa thị trường), thị trường chứng khoán trên toàn thế giới tiếp tục tăng.
Bảo Bảo (Theo Nikkei Asia)
