Thứ sáu 20/11/2026 17:33
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Nghiên cứu - Dữ liệu

Cần tránh để xảy ra hiện tượng “biến tướng” của điều kiện kinh doanh

12/10/2020 00:00
Trong 6 tháng đầu năm, rất nhiều phương án (của khoảng 11 bộ) đã được đưa ra với kết quả dự kiến cắt giảm, đơn giản hóa đều trên 50% tổng số điều kiện kinh doanh nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các doanh nghiệp.

Đậu Anh Tuấn, Trưởng ban Pháp chế, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI).

Theo ông Đậu Anh Tuấn, Trưởng ban Pháp chế, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), các điều kiện kinh doanh đã được nhìn nhận ở nhiều góc độ, đặc biệt yếu tố tác động đến trật tự công quy định tại Luật Đầu tư 2014 đã được sử dụng làm tiêu chí để xem xét, đánh giá.

Ông có đánh giá như thế nào về quá trình cắt giảm điều kiện kinh doanh của các bộ, ngành trong thời gian qua?

Theo báo cáo của VCCI, có nhiều phương án đưa ra các đề xuất cắt giảm, đơn giản hóa một cách rất quyết liệt, trong đó con số bãi bỏ điều kiện kinh doanh khá cao. Cụ thể, Bộ Giao thông vận tải đề xuất phương án cắt, giảm tổng số điều kiện kinh doanh đối với ngành nghề kinh doanh có điều kiện trong lĩnh vực đường bộ là 127, đề xuất bỏ 80 điều kiện, sửa 7 điều kiện, đạt tỷ lệ 68,5%. Hay tổng số điều kiện kinh doanh đối với các ngành nghề kinh doanh có điều kiện trong lĩnh vực đường thủy nội địa là 49, đề xuất bỏ 34, sửa 2, bổ sung 3, đạt tỷ lệ 67,34%.

Bảng thống kê tỷ lệ cắt giảm, đơn giản hoá cuả các bộ cũng cho thấy những con số không chỉ trên 60% mà còn trên 70%, cá biệt như Bộ Xây dựng có đến 89,4% điều kiện kinh doanh được đề nghị cắt giảm, đơn giản hoá. Trong phương án cắt, giảm của các bộ, hầu hết các điều kiện kinh doanh hiện hành trong các lĩnh vực đều được đánh giá để cân nhắc xem giữ lại hay bãi bỏ/sửa đổi. Các điều kiện kinh doanh đã được nhìn nhận ở nhiều góc độ, đặc biệt yếu tố tác động đến trật tự công quy định tại khoản 1 điều 7 Luật Đầu tư 2014 đã được sử dụng làm tiêu chí để xem xét, đánh giá.

Có bộ đã đề xuất bãi bỏ hoàn toàn các điều kiện kinh doanh của một hoạt động kinh doanh hoặc cả một ngành, nghề kinh doanh thuộc Danh mục ngành, nghề kinh doanh có điều kiện tại Luật Đầu tư 2014. Cụ thể, Bộ Giao thông vận tải đã đề xuất bãi bỏ tất cả các điều kiện kinh doanh của kinh doanh dịch vụ vận tải đa phương thức nội địa (thuộc ngành nghề kinh doanh dịch vụ vận tải đa phương thức), hay vận tải hàng nguy hiểm trên đường sắt (thuộc ngành nghề kinh doanh vận tải đường sắt)… Có nhiều điều kiện chung chung, thiếu minh bạch đã được các bộ hoặc là sửa đổi hoặc là bãi bỏ.

Như vậy có thể thấy, đợt rà soát năm 2018 đã thể hiện được đúng tinh thần của hoạt động rà soát, có tính cải cách, hướng đến môi trường kinh doanh thuận lợi.

Hiện nay Bộ Công Thương được xem là cơ quan đi đầu trong hoạt động rà soát các điều kiện kinh doanh, bằng việc đưa ra phương án cắt giảm, đơn giản hóa 675 điều kiện, chiếm hơn 55% số điều kiện trong toàn ngành Công Thương. Đồng thời, Bộ Công Thương cũng đã gấp rút soạn thảo và trình ban hành nghị định về điều kiện kinh doanh để hiện thực hóa các phương án này. Đây được xem là hành động rà soát mở đầu cho làn sóng cải cách lần này.

Đó mới chỉ là những gì đã đạt được còn những hạn chế thì sao, thưa ông?

Đối với đợt rà soát này, sự cởi mở đối với cộng đồng doanh nghiệp giữa các cơ quan soạn thảo là khác nhau. Bởi có những bộ rất thiện chí, trong quá trình soạn thảo đã công khai phương án, phối hợp với đại diện của cộng đồng tổ chức lấy ý kiến doanh nghiệp và có những giải trình rất minh bạch về việc tiếp thu hay không tiếp thu các ý kiến góp ý.

Nhưng có những bộ, VCCI chỉ nhận biết được thông tin về phương án cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh/nghị định về điều kiện kinh doanh qua Hội đồng Tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ hoặc khi tham gia họp thẩm định tại Bộ Tư pháp dù đích thân Thủ tướng đã chỉ đạo VCCI tham gia vào quá trình rà soát, cắt giảm điều kiện kinh doanh.

Đã có những đề xuất cắt giảm rất quyết liệt và có tính cải cách cao, tuy nhiên, cũng có ý kiến cho rằng bên cạnh việc cắt, giảm các điều kiện kinh doanh thì cũng cần có một cơ chế để chặn những quy định không phù hợp, hoặc có thể trở thành những giấy phép con. Ông nhận định như thế nào về ý kiến này?

Tôi cho rằng cần tăng cường cơ chế kiểm soát, bởi việc cắt giảm điều kiện nào, đơn giản hóa điều kiện nào đều dựa vào đánh giá của cơ quan chủ trì. Kể cả khi, phương án được lấy ý kiến, việc tiếp thu hay không tiếp thu các ý kiến góp ý cũng dựa vào ý chí của cơ quan soạn thảo mà không có bất kì một cơ quan nào xem xét.

Bởi sự thiếu minh bạch sẽ trao quá nhiều quyền cho cán bộ cấp phép trong việc diễn giải cách hiểu và là dư địa của tình trạng nhũng nhiễu, phân biệt đối xử với các doanh nghiệp, do đó, điều quan trọng không để tồn tại thêm các quy định thiếu minh bạch mới tạo điều kiện thuận lợi rất lớn cho các doanh nghiệp.

Vậy theo ông, trong thời gian tới việc cắt, giảm các điều kiện kinh doanh của các bộ, ngành sẽ phải thực hiện như thế nào để tránh xảy ra hiện tượng biến tướng thành các loại giấy phép con khác?

Trong thời gian tới, hoạt động rà soát cắt giảm các điều kiện kinh doanh của các bộ thời gian tới cần được tiếp tục đẩy mạnh và rà soát một cách toàn diện cả ở cấp nghị định và luật. Cần tránh để xảy ra hiện tượng “biến tướng” của điều kiện kinh doanh, bề ngoài bỏ nhưng ẩn dưới hình thức khác, có thể hình thức là điều kiện kinh doanh đó đã được bỏ, nhưng thực chất doanh nghiệp vẫn phải đáp ứng, thực hiện các quy định đó nhưng dưới một dạng điều kiện khác… Tránh tình trạng chạy theo con số, thành tích mà ở đó người dân, doanh nghiệp không được hưởng lợi.

Xin cảm ơn ông!

Xuân Thảo (thực hiện)

Tin bài khác
Hà Nội chi nhiều mức quà Tết Đinh Mùi 2027, cao nhất 10 triệu đồng/người

Hà Nội chi nhiều mức quà Tết Đinh Mùi 2027, cao nhất 10 triệu đồng/người

Từ Bà mẹ Việt Nam anh hùng, người có công đến hộ nghèo, người lao động khó khăn và các đối tượng bảo trợ xã hội, nhiều nhóm đối tượng sẽ được Hà Nội hỗ trợ dịp Tết Đinh Mùi 2027 với mức quà khác nhau, thể hiện chính sách chăm lo an sinh trong dịp đầu năm mới.
Đào tạo báo chí trong kỷ nguyên AI: Không thể đứng ngoài công nghệ

Đào tạo báo chí trong kỷ nguyên AI: Không thể đứng ngoài công nghệ

Chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm thay đổi sâu sắc hoạt động báo chí, đặt ra yêu cầu cấp thiết về đổi mới đào tạo, bồi dưỡng nhân lực. Theo ông Trần Trọng Dũng, Phó Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, AI có thể tạo ra hàng vạn con chữ nhưng không thể thay thế lòng trắc ẩn, sự cẩn trọng và trách nhiệm của người làm báo.
Festival Nhân ái 2026 thu hút hơn 10.000 người tham gia

Festival Nhân ái 2026 thu hút hơn 10.000 người tham gia

Hơn 10.000 người tham gia Festival Nhân ái 2026 tại TP.HCM với các hoạt động đi bộ từ thiện, hiến máu, hỗ trợ người khó khăn và đào tạo sơ cấp cứu. Herbalife Việt Nam đồng hành cùng chương trình, tài trợ 10.000 bộ áo thun và mũ cho người tham gia.
Cháy lớn tại nhà máy giấy Lee & Man, 20.000 m² kho bị thiệt hại

Cháy lớn tại nhà máy giấy Lee & Man, 20.000 m² kho bị thiệt hại

Vụ cháy xảy ra vào khoảng 23 giờ ngày 19/11, khiến lửa lan rộng ở hai gian kho rộng 50.000 m2 ở nhà máy Giấy Lee & Man Việt Nam, khiến khoảng 20.000 m2 kho bị thiệt hại.
Thời tiết hôm nay 20/11: Bắc Bộ có mưa do có không khí lạnh tăng cường

Thời tiết hôm nay 20/11: Bắc Bộ có mưa do có không khí lạnh tăng cường

Thời tiết hôm nay 20/11, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ trời rét; Nam trung Bộ tiếp tục mưa lớn; cao nguyên Trung Bộ trời nắng; Nam Bộ nắng mạnh, ít mưa.
Long Cốc (Phú Thọ): Từ lợi thế đồi chè đến động lực phát triển kinh tế du lịch

Long Cốc (Phú Thọ): Từ lợi thế đồi chè đến động lực phát triển kinh tế du lịch

Với lợi thế cảnh quan đồi chè đặc sắc cùng những giá trị văn hóa bản địa, xã Long Cốc (Phú Thọ) đang từng bước khẳng định vị thế điểm đến du lịch, hướng tới phát triển kinh tế xanh và bền vững.
Hà Nội tính áp dụng mức 8m² sàn/người khi đăng ký thường trú tại nhà thuê, mượn

Hà Nội tính áp dụng mức 8m² sàn/người khi đăng ký thường trú tại nhà thuê, mượn

Thay vì áp dụng hai mức diện tích khác nhau giữa khu vực nội thành và ngoại thành như hiện nay, Hà Nội đề xuất thống nhất điều kiện tối thiểu 8m² sàn/người đối với trường hợp đăng ký thường trú tại chỗ ở hợp pháp do thuê, mượn, ở nhờ.
Thời tiết hôm nay 19/11: Hà Nội trời rét, có mưa nhỏ

Thời tiết hôm nay 19/11: Hà Nội trời rét, có mưa nhỏ

Thời tiết hôm nay 18/11, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ có gió rét; Nam Trung Bộ có mưa lạnh; cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ ít mưa, nắng nhiều.
Hà Nội tham vấn cộng đồng về 28 vị trí nhà ga thuộc 5 tuyến metro

Hà Nội tham vấn cộng đồng về 28 vị trí nhà ga thuộc 5 tuyến metro

Từ ngày 16/11 đến 7/12/2026, người dân tại các địa bàn Hà Nội liên quan được tham gia góp ý phương án hướng tuyến và vị trí nhà ga của 5 tuyến đường sắt đô thị. Đây là bước quan trọng nhằm hoàn thiện quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500, tạo cơ sở triển khai các dự án metro của Thủ đô.
Khánh thành Bệnh viện Chấn thương chỉnh hình Trung ương Cần Thơ

Khánh thành Bệnh viện Chấn thương chỉnh hình Trung ương Cần Thơ

Sáng 18/11/2026, Bộ Y tế đã tổ chức lễ khánh thành Bệnh viện Chấn thương chỉnh hình Trung ương Cần Thơ.
Nâng giá trị cà phê Việt Nam từ đất khỏe và sinh kế bền vững

Nâng giá trị cà phê Việt Nam từ đất khỏe và sinh kế bền vững

Tại VICO 2026, Nestlé Việt Nam nhấn mạnh rằng nâng giá trị cà phê Việt Nam cần bắt đầu từ phục hồi sức khỏe đất và cải thiện sinh kế nông hộ. Nông nghiệp tái sinh là một hướng đi để ổn định chất lượng và củng cố nguồn cung.
Thời tiết hôm nay 18/11: Bắc Bộ giảm nhiệt do ảnh hưởng của không khí lạnh

Thời tiết hôm nay 18/11: Bắc Bộ giảm nhiệt do ảnh hưởng của không khí lạnh

Thời tiết hôm nay 18/11, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ có mưa, từ mai chuyển lạnh và rét; Nam Trung Bộ và cao nguyên Trung Bộ trời chủ đạo là nắng; Nam Bộ ngày nắng nóng, chiều tối và đêm có mưa vài nơi.
Hà Nội rà soát hướng tuyến đường Tây Thăng Long theo kiến nghị của cử tri

Hà Nội rà soát hướng tuyến đường Tây Thăng Long theo kiến nghị của cử tri

Cử tri tại Hà Nội đề xuất dịch chuyển đoạn tuyến đường trục Tây Thăng Long khoảng 15m về phía điểm công nghiệp Phú Thịnh nhằm giảm độ cong, hạn chế ảnh hưởng đến khu dân cư và số hộ phải di dời. Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng đã giao Sở Xây dựng phối hợp các đơn vị liên quan rà soát phương án.
Hanyang Digitech dự kiến đầu tư mở rộng nhà máy 160 triệu USD tại Phú Thọ

Hanyang Digitech dự kiến đầu tư mở rộng nhà máy 160 triệu USD tại Phú Thọ

Hanyang Digitech dự kiến khởi công dự án mở rộng nhà máy tại Khu công nghiệp Phú Hà vào ngày 1/1/2027, hướng tới vận hành từ tháng 6/2027, phục vụ chuỗi cung ứng bán dẫn.
Lan tỏa tình yêu di sản qua cuộc thi “Người giới thiệu hay nhất về Di sản thế giới Yên Tử” năm 2026

Lan tỏa tình yêu di sản qua cuộc thi “Người giới thiệu hay nhất về Di sản thế giới Yên Tử” năm 2026

Từ những câu chuyện lịch sử, văn hóa đến khả năng truyền cảm hứng, 13 thí sinh xuất sắc đã cùng hội tụ tại Đêm Chung kết cuộc thi “Người giới thiệu hay nhất về Di sản thế giới Yên Tử” năm 2026, góp phần lan tỏa niềm tự hào và tình yêu đối với vùng đất di sản.