Tại buối tọa đàm, các chuyên gia kinh tế cho biết, chính vấn đề ách tắc pháp lý là điểm mấu chốt khiến thị trường bị mất cân bằng cung cầu khi 1.000 dự án đang bị vướng và các dự án này có thể bị chôn vốn đến 30 tỷ USD. Nếu được tháo gỡ thì sẽ kích hoạt được thị trường, khơi thông được nguồn vốn. Đó là nhận định đánh giá của ông Nguyễn Văn Đính – Chủ tịch Hội Môi giới Bất Động sản Việt Nam.
Theo VARS, hiện nay có 1.200 doanh nghiệp BĐS phải đóng cửa, nhiều dự án dừng hoạt động kéo theo hệ lụy hàng loạt những ngành phụ trợ như vật liệu xây dựng, logicstic bị ảnh hưởng. Hàng ngàn lao động bị mất việc và ảnh hưởng an sinh xã hội rất lớn.
"Thị trường BĐS bị đứt gãy kể từ quý 3 năm 2022 khiến cho thị trường đứng yên. Một phần trước đó thị trường phát triển quá nóng do mất cân đối và tập trung vào phân khúc cao cấp quá nhiều, chỉ có đầu cơ và không có nhu cầu thật. Đến khi thị trường bị ảnh hưởng phân khúc này bị chôn vốn rất lớn, gây rủi ro cho cả hệ thống", PGS.TS. Trần Đình Thiên – Viện trưởng Viện KInh tế Việt Nam đánh giá bối cảnh thị trường bất động sản.
Thị trường vốn và trái phiếu cũng được các chuyên gia và khách mời đề cập, việc quy đổi trái phiếu sang sở hữu sản phẩm thể hiện tính linh hoạt của chủ doanh nghiệp. Và chưa có luật hóa nào quy định cụ thể và nếu có xảy ra tranh chấp thì kể cả kiện theo dân sự và Luật Doanh nghiệp đều không thể giải quyết. Hiện nay có 120.000 tỷ đồng trái phiếu BĐS đáo hạn và tổng của hai năm là 230.000 tỷ đồng trái phiếu. Ngân hàng Nhà nước cho phép doanh nghiệp giãn, hoãn và quy đổi trái phiếu sang sở hữu sản phẩm bất động sản nhằm ổn định thị trường.
Theo TS. Cấn Văn Lực – Chuyên gia kinh tế, nhìn tổng thể có thể thấy nhiều điểm sáng đang được Chính phủ kích hoạt. Cụ thể là gói tín dụng 110.000 tỷ đồng dành cho nhà ở xã hội và thu nhập thấp. Nhưng với gói tài chính này cần nghiên cứu kỹ lưỡng, căn cơ, chi tiết để tránh giống như gói 30.000 tỷ đồng trước kia. Nhiều điểm nghẽn của luật cần tháo gỡ. Bộ Xây dựng trình siêu nghị định cho từng nhóm: Đấu thầu, giao đất… có thể quý 1, quý 2 nhiều vấn đề được giải quyết. Ngân hàng Nhà nước cũng dành 200.000 tỷ đồng vốn tín dụng thương mại nhưng cho vay Nhà ở xã hội và nhà công nhân với lãi suất mềm hơn.
"Gỡ nghị định 65 về trái phiếu doanh nghiệp cũng được xem là một điểm sáng, được ví như gỡ được trái bom. Vì thị trường dự án mới thì không được đưa ra và trái phiếu thì đến ngày đáo hạn nợ hàng chục ngàn tỷ đồng, doanh nghiệp sẽ xoay sở như thế nào?. Xử lý thị trường BĐS căn cơ cần có nhiều việc để làm chứ không phải giải quyết ngắn hạn. Không chỉ giải quyết cho BĐS mà giải quyết cho cả nền kinh tế, giúp cho nền kinh tế tránh rủi ro rất mạnh", ông Thiên nhấn mạnh.
Ông Nguyễn Văn Đính thì nhận định: Trước mắt, quý 2 Chính phủ sẽ ưu tiên gỡ một số dự án có liên quan đến nhà ở xã hội, nhà thu nhập thấp, nhà giá trung cấp trước còn các nhóm phân khúc khác như cao cấp, căn hộ nghỉ dưỡng sẽ lâu hơn. Do vậy chính doanh nghiệp phải tự cơ cấu, căn chỉnh lại các phân khúc đầu tư chuyển sang nhóm dễ hấp thu hơn để có được dòng tiền về.
Sự suy giảm kinh tế toàn cầu và đối mặt với "cơn gió" ngặt nghèo về nguồn tài chính, gió xoáy pháp lý, tài chính tiền tệ, cơ chế chính sách tác động trực tiếp, gián tiếp đến BĐS. Hy vọng 2 "cơn gió" ngược qua nhanh. Đó cũng là tâm lý mong chờ chung của các doanh nghiệp BĐS.
Thu Hiền
