Việt Nam đẩy mạnh cải cách thị trường vốn: Mở rộng sản phẩm tài chính, thu hút nhà đầu tư tổ chức

Sự kiện “Emerging Vietnam – Beyond the Upgrade” do SSI tổ chức tại Hà Nội vừa qua đã thu hút hơn 100 định chế tài chính quốc tế, phản ánh mối quan tâm ngày càng lớn đối với tiềm năng tăng trưởng của thị trường chứng khoán Việt Nam trong bối cảnh kỳ vọng nâng hạng.

Theo số liệu từ Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, đến ngày 30/9/2025, chỉ số VN-Index đạt 1.661,7 điểm – tăng 31,2% so với cuối năm 2024. Quy mô vốn hóa thị trường cổ phiếu đạt 9,42 triệu tỉ đồng, tương đương 81,8% GDP quốc gia. Giá trị giao dịch bình quân đạt gần 1,16 tỉ USD/phiên, đưa Việt Nam vào nhóm thị trường có thanh khoản cao hàng đầu khu vực, chỉ đứng sau Singapore và Thái Lan.

Chiến lược phát triển thị trường vốn: 6 trụ cột trọng tâm

Ông Bùi Hoàng Hải – Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước – khẳng định, Việt Nam đang theo đuổi định hướng phát triển thị trường vốn theo hướng bền vững, minh bạch và đạt chuẩn quốc tế. Để hiện thực hóa mục tiêu này, sáu trụ cột chiến lược đã được xác định: Hoàn thiện thể chế pháp lý đồng bộ và tiệm cận thông lệ quốc tế; Gỡ bỏ rào cản về sở hữu nước ngoài và cải tiến cơ chế giao dịch; Hiện đại hóa hạ tầng công nghệ và hệ thống thanh toán; Phát triển đa dạng sản phẩm tài chính mới: trái phiếu xanh, sản phẩm cấu trúc, hợp đồng quyền chọn; Gia tăng tỉ trọng nhà đầu tư tổ chức và quỹ đầu tư chuyên nghiệp; Tăng cường minh bạch hóa thông tin và bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư.

Bà Wanming Du – Giám đốc chính sách khu vực châu Á – Thái Bình Dương của FTSE Russell – nhấn mạnh rằng việc Việt Nam được ghi nhận là thị trường mới nổi hạng hai là một “bước ngoặt quan trọng”, mở ra cơ hội tiếp cận dòng vốn chất lượng cao và dài hạn trên thị trường quốc tế.

Thị trường nóng lên: Cơ hội cho cải cách và sản phẩm mới

Theo ông Shengyong Goh – Trưởng bộ phận nghiên cứu Đông Nam Á tại CICC – Việt Nam đang nổi lên như một điểm sáng sản xuất trong khu vực ASEAN và dần tiệm cận vai trò trung tâm tài chính như Singapore. Điều này tạo động lực mạnh mẽ cho việc mở rộng quy mô và chiều sâu thị trường vốn.

Ông Đỗ Bảo Ngọc – Phó Tổng Giám đốc Công ty Chứng khoán Kiến Thiết Việt Nam – cho rằng việc nâng hạng thị trường sẽ mở ra cơ hội tiếp cận các quỹ đầu tư lớn vốn có tiêu chuẩn quản trị và rủi ro khắt khe. Tuy nhiên, để đón dòng vốn này, Việt Nam cần cải tổ toàn diện cơ chế vận hành thị trường, đặc biệt trong quản lý, cấp phép và giám sát hoạt động của các quỹ đầu tư.

Bên cạnh các quỹ truyền thống, giới chuyên môn đề xuất xem xét triển khai mô hình công ty giao dịch bằng vốn chủ (Proprietary Trading Firm - Prop Firm). Đây là các tổ chức sử dụng vốn nội bộ để đầu tư vào các thị trường tài chính như chứng khoán, hàng hóa, ngoại hối..., thay vì huy động vốn từ công chúng. Mô hình này có thể góp phần làm phong phú hệ sinh thái đầu tư và thúc đẩy tính chuyên nghiệp của thị trường.