TS. Samuel Feldberg cảnh báo những rủi ro có thể thay đổi trật tự kinh tế toàn cầu và chiến lược cho doanh nghiệp Việt

Chương trình có sự tham dự của TS. Samuel Feldberg – Giảng viên Đại học Sao Paulo (Brazil), Đại học Cordoba (Tây Ban Nha), chuyên gia nghiên cứu về địa chính trị và kinh tế quốc tế và đại diện Đại sứ quán Israel tại Việt Nam - bà Nguyễn Bảo An, chuyên viên Hợp tác Quốc tế, lãnh đạo, giảng viên Khoa Quản trị, Phòng Khoa học Công nghệ và Hợp tác Quốc tế cùng đông đảo giảng viên, sinh viên UTT.

Trong phần tọa đàm, nhiều câu hỏi chiến lược từ doanh nhân, nhà quản trị, giảng viên và sinh viên đã được đặt ra. Những câu trả lời của TS. Samuel Feldberg không chỉ giúp giải mã các biến động hiện nay mà còn mở ra những góc nhìn đáng suy ngẫm về tương lai của Việt Nam trong nền kinh tế toàn cầu. Tạp chí Doanh nghiệp và Hội nhập đã ghi lại cuộc phỏng vấn bên lề với TS. Samuel Feldberg.

TS. Samuel Feldberg, chuyên gia kinh tế quốc tế và địa chính trị, chia sẻ nhiều góc nhìn sâu sắc với giảng viên và sinh viên UTT về những biến động kinh tế toàn cầu.

Phóng viên: Nếu nhìn từ góc độ địa chính trị và kinh tế toàn cầu hiện nay, đâu là ba rủi ro lớn nhất có thể làm thay đổi trật tự kinh tế thế giới trong 5 năm tới?

TS. Samuel Feldberg: Tôi cho rằng có ba rủi ro lớn.

Thứ nhất là sự tái cấu trúc thương mại toàn cầu. Điều chúng ta đang chứng kiến không đơn thuần là cuộc cạnh tranh thương mại giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc. Đây là sự thử thách đối với toàn bộ hệ thống kinh tế đa phương được xây dựng sau Thế chiến II. Các liên minh kinh tế đang được định hình lại. Các cơ chế hợp tác quốc tế đang suy yếu. Thế giới đang có xu hướng phân tách thành các khối kinh tế cạnh tranh với nhau.

Đối với Việt Nam, đây vừa là thách thức vừa là cơ hội. Tuy nhiên, khi một thị trường chiếm tỷ trọng quá lớn trong tổng kim ngạch xuất khẩu, đó luôn là một rủi ro chiến lược cần được lưu tâm.

Thứ hai là nguy cơ bất ổn tài chính toàn cầu.

Sau đại dịch, tổng nợ toàn cầu đã tăng lên mức rất cao. Chỉ cần một cú sốc về thanh khoản, nợ công hoặc thị trường tài sản tại một nền kinh tế lớn cũng có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trên toàn thế giới.

Thứ ba là sự phân tách về công nghệ và AI.

Công nghệ đang trở thành yếu tố cạnh tranh địa chính trị. Trong tương lai, nhiều quốc gia có thể phải lựa chọn giữa các hệ sinh thái công nghệ khác nhau.

Điều đó sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến chuỗi cung ứng, sản xuất và lợi thế cạnh tranh của các nền kinh tế đang phát triển.

Phóng viên: Các cuộc xung đột địa chính trị và xu hướng bảo hộ thương mại đang tác động mạnh đến chuỗi cung ứng toàn cầu. Theo ông, doanh nghiệp Việt Nam nên lựa chọn chiến lược nào?

TS. Samuel Feldberg: Việt Nam đang đứng trước một cơ hội đặc biệt.

Dòng vốn đầu tư quốc tế đang tiếp tục dịch chuyển vào Việt Nam. Điều này cho thấy cộng đồng doanh nghiệp toàn cầu đánh giá cao môi trường đầu tư và tiềm năng phát triển của đất nước. Tuy nhiên, để tận dụng cơ hội này, tôi cho rằng doanh nghiệp Việt Nam cần tập trung vào ba chiến lược.

Thứ nhất, trở thành nhà cung ứng chủ lực cho các tập đoàn đa quốc gia. Samsung, Intel, LG hay Foxconn đang hiện diện rất mạnh tại Việt Nam, nhưng phần lớn nhà cung ứng cấp một của họ vẫn là doanh nghiệp nước ngoài.

Nếu doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị này, giá trị gia tăng trong nước sẽ được nâng lên đáng kể.

Thứ hai, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu. Không nên phụ thuộc quá nhiều vào một thị trường duy nhất. Các hiệp định thương mại tự do mà Việt Nam đã ký kết đang mở ra cơ hội rất lớn tại châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ và Trung Đông.

Thứ ba, chủ động chuyển đổi xanh. ESG không còn là xu hướng, mà đang dần trở thành điều kiện bắt buộc để tiếp cận các thị trường phát triển. Những doanh nghiệp chuẩn bị sớm sẽ có lợi thế cạnh tranh đáng kể trong tương lai.

TS. Samuel Feldberg và đại diện Đại sứ quán Israel tại Việt Nam - cô Nguyễn Bảo An, chuyên viên Hợp tác Quốc tế chụp ảnh lưu niệm cùng lãnh đạo, giảng viên Khoa Quản trị, Phòng Khoa học Công nghệ và Hợp tác Quốc tế UTT.

Phóng viên: Theo ông, đâu là yếu tố quyết định giúp doanh nghiệp tồn tại và phát triển bền vững trong môi trường kinh doanh nhiều bất định hiện nay?

TS. Samuel Feldberg: Nếu phải lựa chọn một yếu tố duy nhất, tôi sẽ chọn năng lực thích ứng.

Vốn là điều kiện cần. Công nghệ là công cụ. Con người là nguồn lực. Nhưng tất cả những yếu tố đó chỉ phát huy hiệu quả khi doanh nghiệp có khả năng thích ứng trước những thay đổi của môi trường kinh doanh.

Lịch sử cho thấy những doanh nghiệp thành công lâu dài không nhất thiết là những doanh nghiệp lớn nhất, mà thường là những doanh nghiệp linh hoạt nhất.

Trong một thế giới thay đổi nhanh, khả năng học hỏi, điều chỉnh và tái cấu trúc tổ chức có giá trị hơn rất nhiều so với việc chỉ sở hữu nguồn lực lớn.

Phóng viên: Nhiều doanh nhân đang lo ngại kinh tế thế giới sẽ bước vào một thời kỳ suy giảm kéo dài. Quan điểm của ông như thế nào?

TS. Samuel Feldberg: Tôi cho rằng cần nhìn nhận vấn đề một cách cân bằng.

Đúng là thế giới đang đối mặt với nhiều thách thức như căng thẳng địa chính trị, áp lực lạm phát, nợ công và biến đổi khí hậu. Tuy nhiên, lịch sử cho thấy những biến động kinh tế thường mang tính chu kỳ. Các cuộc chiến thương mại rồi sẽ kết thúc.

Lạm phát sẽ được kiểm soát. Các nền kinh tế sẽ tìm được trạng thái cân bằng mới.

Điều nguy hiểm nhất đối với doanh nghiệp không phải là biến động, mà là đánh giá sai bản chất của biến động. Nếu coi mọi khó khăn hiện tại là vĩnh viễn, doanh nghiệp sẽ bỏ lỡ những cơ hội lớn đang hình thành. Đồng thời, chúng ta cũng không được xem nhẹ các thách thức dài hạn như già hóa dân số, áp lực việc làm, biến đổi khí hậu và cạnh tranh công nghệ.

Phóng viên: Nếu chỉ có thể gửi một thông điệp duy nhất tới cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam, ông sẽ nói điều gì?

TS. Samuel Feldberg: Hãy tin vào sản phẩm của mình. Hãy tin vào khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam. Và hãy luôn sẵn sàng học hỏi, đổi mới và thích ứng. Thế giới sẽ tiếp tục thay đổi. Những thách thức mới sẽ xuất hiện.

Nhưng chính trong những thời điểm biến động nhất, những cơ hội lớn nhất cũng thường được tạo ra. Điều quan trọng là phải đủ bản lĩnh để nhìn thấy chúng và đủ năng lực để nắm bắt chúng.

Trân trọng cảm ơn Tiến sĩ!

Tiến sĩ Samuel Feldberg cùng đại diện Trường Đại học Công nghệ Giao thông Vận tải thực hiện nghi thức trao chứng nhận hoàn thành chương trình học tập tượng trưng cho các học viên tham dự tọa đàm quốc tế về những thách thức của nền kinh tế thế giới trong bối cảnh hiện nay.