Giai đoạn 1, theo mục tiêu đến tháng 6/2022 cơ bản đạt miễn dịch cộng đồng; đồng thời phải đặt mục tiêu chặn đà suy giảm kinh tế từ nay đến tháng 6/2022. Chỉ sau khi đã đạt mục tiêu miễn dịch cộng đồng, cơ bản kiểm soát được dịch bệnh, nền kinh tế Việt Nam mới đi lên được.
Trong giai đoạn 2, từ tháng 7/2022, Việt Nam sẽ triển khai các giải pháp đẩy nhanh phục hồi kinh tế, trọng tâm vẫn là đầu tư, gồm cả đầu tư công, đầu tư tư nhân và vốn đầu tư nước ngoài (FDI). Trong đó, đầu tư công phải là "vốn mồi", có những lĩnh vực đầu tư công phải tập trung làm trước, còn lại huy động các thành phần kinh tế khác tham gia. Giải pháp tốt nhất, Việt Nam cần có Đề án tổng thể để tháo gỡ các vướng mắc, vướng đâu gỡ đấy.
Đối với lĩnh vực đầu tư công, Việt Nam vẫn phải tập trung vào đầu tư kết cầu hạ tầng gồm: Hệ thống hạ tầng giao thông năng lượng và hạ tầng phục vụ nông nghiệp. Với đầu tư tư nhân, chúng ta nên hướng họ tới giải quyết đầu tư các ngành, lĩnh vực hiện có thị trường tiềm năng và sử dụng nhiều lao động.
Với doanh nghiệp FDI, chúng ta cần chính sách thu hút những doanh nghiệp đủ lớn và cam kết lôi kéo được doanh nghiệp Việt vào chuỗi, tận dụng được năng lực, công nghệ, thị trường của họ. Muốn thực hiện được, chúng ta phải có kế hoạch ngay từ bây giờ để Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội, trình Quốc hội, muộn nhất tại Kỳ họp thứ 3 năm sau phải được duyệt phương án. Trong đó, phải có các chương trình, phương án cụ thể về đầu tư công, về bội chi ngân sách, nợ công, các giải pháp đột phá cho nền kinh tế ngoài những biện pháp mà Quốc hội và các Nghị quyết của Đảng đã cho phép.
Dịch bệnh lần này với sự xuất hiện của biến chủng mới đã diễn biến rất nhanh và khó lường, không chỉ ở Việt Nam mà ở rất nhiều nước khác trên thế giới. Các giải pháp áp dụng rất hiệu quả trong những đợt dịch trước thì nay không phù hợp khi biến chủng Delta có đặc điểm siêu lây nhiễm. Dịch bệnh COVID-19 lần thứ 4 bùng phát ở những địa bàn đông đúc với đặc điểm dân cư, tập quán sinh hoạt khác nên đòi hỏi phải có những giải pháp rất đặc thù.
Với doanh nghiệp, bên cạnh việc tiếp tục gia hạn các giải pháp của năm 2020, Chính phủ cũng đang xây dựng Nghị quyết về một số giải pháp miễn, giảm thuế hỗ trợ người dân, doanh nghiệp chịu ảnh hưởng của dịch COVID-19. Những chính sách này sẽ hỗ trợ về dòng tiền cho doanh nghiệp, để doanh nghiệp duy trì sản xuất, tiếp tục hoạt động, không phải lo đến chuyện nộp thuế thu nhập.
Một số ý kiến cho rằng, doanh nghiệp thua lỗ, dừng hoạt động hay phá sản thì không có thuế để được hưởng chính sách giãn, giảm thuế. Nhưng đây là phương án để cứu những doanh nghiệp còn sống, giữ lại việc làm cho người lao động, chứ không phải cứu những doanh nghiệp đã chết. Chúng ta đang đi theo kinh tế thị trường thì phải chấp nhận quy luật đào thải của nó là sẽ có hàng loạt những doanh nghiệp không trụ nổi phải đóng cửa, những doanh nghiệp khỏe hơn, tốt hơn sẽ trụ lại. Vấn đề lúc này là hệ thống an sinh xã hội, phúc lợi xã hội phải đẩy mạnh để người dân không rơi vào vòng xoáy khủng hoảng và các chính sách hỗ trợ, chính sách ưu đãi của Nhà nước là phải tăng cường.
TS Nguyễn Đức Kiên - Tổ trưởng Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng Chính phủ
