Thứ bảy 30/05/2026 02:22
Hotline: 024.355.63.010
Nghiên cứu - Dữ liệu

Thuận Thành (Bắc Ninh): Gìn giữ nghệ thuật múa rối nước truyền thống

04/07/2022 22:04
Thuận Thành (Bắc Ninh): Gìn giữ nghệ thuật múa rối nước truyền thống

Rối nước Đồng Ngư là một trong 14 phường rối nước còn hoạt động trên đất nước ta. Mỗi phường rối có nét đặc trưng riêng không chỉ ở mỗi tích trò mà còn là lối thể hiện. Theo anh Nguyễn Thành Lai vốn là thợ cơ khí. Nhưng từ nhỏ anh đã có niềm đam mê đặc biệt với rối nước. Bởi vậy, mặc dù không sinh ra trong gia đình biểu diễn rối nước nhưng các buổi biểu diễn rối nước của nghệ nhân rối nước trong làng, anh đều có mặt. Dần dần, anh thuộc từng tích trò, cách biểu diễn cũng như chế tác con rối và trở thành một trong những thành viên quan trọng trong phường rối nước Đồng Ngư.

Ảnh minh họa
Tiết mục đua thuyền được các nghệ nhân rối nước Đồng Ngư biểu diễn tại thôn Đồng Ngư, xã Ngũ Thái, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh..

Theo chia sẻ của anh Nguyễn Thành Lai, bên cạnh cách biểu diễn, các tích trò, các phường rối phân biệt với nhau bằng hình ảnh con rối. Ví như, rối nước Đồng Ngư ngoài những con rối phổ biến gồm chú tễu, tứ linh, con trâu… còn có những con rối đặc trưng cho văn hóa vùng đất Quan họ như: liền anh, liền chị, chiếc thuyền rồng chở liền anh, liền chị, đám cưới chuột… Chính vì vậy, anh rất cẩn thận trong việc chế tác và sáng tạo từng con rối.

Ban đầu, Phường rối nước Luy Lâu có 10 thành viên. Sau hơn 10 năm thành lập, đến nay, phường rối có 30 người tham gia, được chia làm 3 đoàn, hàng năm đi biểu diễn trên 700 ca (mỗi ca múa kéo dài khoảng 45 phút) múa rối nước ở khắp các địa phương trong cả nước.

Ảnh minh họa
Tiết mục chọi trâu được các nghệ nhân rối nước Đồng Ngư biểu diễn tại thôn Đồng Ngư, xã Ngũ Thái, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh..

Theo ông Dương Văn Giáo là nghệ nhân cao tuổi nhất phường rối nước Luy Lâu chia sẻ: Nét độc đáo nhất của rối nước Đồng Ngư là loại hình này có sự kết hợp hài hòa giữa biểu diễn rối nước và hát Quan họ. Mở đầu buổi biểu diễn là màn chào hỏi của chú “Tễu”. Sau đó là tiết mục hái cau mời trầu thể hiện nét độc đáo của văn hóa Quan họ. Dưới nước, chú rối trèo, hái cau. Trên bờ, liền chị hát Quan họ và bưng cơi trầu mời khách. Những làn điệu Quan họ mượt mà đằm thắm cùng lối biểu diễn tự nhiên, dí dỏm của chú rối khiến du khách ai đã một lần xem rối nước Đồng Ngư không khỏi lưu luyến.

Tiết mục rồng phun lửa được các nghệ nhân rối nước Đồng Ngư biểu diễn tại thôn Đồng Ngư, xã Ngũ Thái, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh.

Cùng với dòng chảy thời gian, sự phát triển của xã hội, nghệ nhân Phường rối nước Luy Lâu ngoài gìn giữ các tích trò cổ còn tiếp tục sáng tạo ra tích trò mới thể hiện nét đẹp của văn hóa Bắc Ninh và sự phát triển của thời đại như, tích trò đám cưới chuột, rước kiệu, đánh đu, giã bạn, Tôn Ngộ Không, chú mèo lười…

Nhiều khi biểu diễn phải ngâm mình trong nước lâu, dưới thời tiết 7-8 độ C nhưng chính những tràng pháo tay cổ vũ của khán giả là niềm động viên lớn nhất, giúp nghệ nhân có thêm động lực giữ “lửa nghề” và truyền nhiệt huyết cho các thế hệ sau này, nghệ nhân Nguyễn Thành Lai chia sẻ.

Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Bắc Ninh Nguyễn Văn Ảnh cho biết, UBND tỉnh đã phê duyệt Đề án “Bảo tồn và phát huy giá trị múa rối nước làng Đồng Ngư, xã Ngũ Thái, huyện Thuận Thành” với mục tiêu tôn vinh, bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của môn nghệ thuật múa rối nước của làng. Thời gian thực hiện Đề án từ năm 2018 đến năm 2020, tổng kinh phí gần 17 tỷ đồng. Sau khi có Đề án, chính quyền địa phương đã xây dựng lại các công trình phục vụ biểu diễn rối nước như thủy đình, nhà văn hóa, tài trợ kinh phí để phường rối đầu tư sân khấu, hệ thống âm nhạc, con trò… Đặc biệt, phường rối đẩy mạnh hoạt động đào tạo, truyền nghề, thu hút các bạn trẻ ở địa phương tham gia.

Thời gian tới, ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Bắc Ninh tiếp tục triển khai các hoạt động bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa rối nước Đồng Ngư, tổ chức biểu diễn, quảng bá rối nước trong tỉnh, tập huấn, đào tạo cho con em địa phương tìm hiểu, thực hành múa rối nước… để đông đảo người dân trong, ngoài tỉnh được thưởng thức các tiết mục rối nước Đồng Ngư.

Vũ Tiến

Bài liên quan
Tin bài khác
Doanh nghiệp phải di dời nguyên liệu làm phân vi sinh gây ô nhiễm khỏi khu dân cư trước ngày 1/6

Doanh nghiệp phải di dời nguyên liệu làm phân vi sinh gây ô nhiễm khỏi khu dân cư trước ngày 1/6

Liên quan đến cơ sở sản xuất phân vi sinh gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến đời sống của người dân thôn 4, xã Dray Bhăng, tỉnh Đắk Lắk (như Tạp chí Doanh nghiệp và Hội nhập đã phản ánh ngày 20/5/2026), mới đây, UBND xã Dray Bhăng đã có văn bản yêu cầu Chi nhánh Công ty TNHH Đầu tư Phát triển Hòa Phú phải di dời toàn bộ nguyên liệu làm phân vi sinh hiện có tại bãi tập kết ở thôn 4 xã này, bàn giao lại mặt bằng cho Công ty TNHH MTV Cà phê Ea Ktur trước ngày 10/6/2026.
Tháng hành động vì an toàn thực phẩm 2026: Xử phạt hơn 22 tỷ đồng vi phạm

Tháng hành động vì an toàn thực phẩm 2026: Xử phạt hơn 22 tỷ đồng vi phạm

Trong Tháng hành động vì an toàn thực phẩm năm 2026, lực lượng chức năng đã xử lý gần 3.700 cơ sở vi phạm, thu giữ hàng chục tấn thực phẩm bẩn và chuyển 17 vụ việc có dấu hiệu hình sự sang cơ quan điều tra.
Thôn Cẩn Du, xã Nguyễn Du, Hưng Yên: Miền quê đáng sống mở ra cơ hội đầu tư cho con em xa quê

Thôn Cẩn Du, xã Nguyễn Du, Hưng Yên: Miền quê đáng sống mở ra cơ hội đầu tư cho con em xa quê

Giữa vùng quê trù phú của xã Nguyễn Du, tỉnh Hưng Yên, thôn Cẩn Du hôm nay đang khoác lên mình diện mạo mới với những tuyến đường khang trang, những cánh đồng xanh ngát, những công trình văn hóa được gìn giữ và một tương lai rộng mở từ quy hoạch phát triển đồng bộ. Không chỉ là nơi lưu giữ ký ức của bao thế hệ, Cẩn Du còn đang trở thành miền đất hứa cho những người con xa quê mong muốn trở về lập nghiệp, đầu tư và chung tay xây dựng quê hương.
Trách nhiệm xã hội doanh nghiệp – Sức mạnh lan tỏa yêu thương, chắp cánh trẻ em Thủ đô

Trách nhiệm xã hội doanh nghiệp – Sức mạnh lan tỏa yêu thương, chắp cánh trẻ em Thủ đô

Nhiều doanh nghiệp uy tín đã chung tay cùng Hội đồng Bảo trợ Quỹ Bảo trợ trẻ em Hà Nội trao học bổng, hỗ trợ bệnh nhi và khám sàng lọc tim bẩm sinh, thắp sáng hy vọng cho trẻ em khó khăn Thủ đô.
Từ 1/7, 9 nhóm nào được tăng lương hưu và trợ cấp thêm 8%?

Từ 1/7, 9 nhóm nào được tăng lương hưu và trợ cấp thêm 8%?

Từ ngày 1/7, nhiều người đang hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH) và trợ cấp hằng tháng sẽ được điều chỉnh tăng thêm 8% theo quy định mới của Chính phủ.
Ngày 31/5 chính thức trở thành Ngày toàn dân tiết kiệm, chống lãng phí

Ngày 31/5 chính thức trở thành Ngày toàn dân tiết kiệm, chống lãng phí

Từ năm 2026, ngày 31/5 hằng năm được xác định là Ngày toàn dân tiết kiệm, chống lãng phí. Đây không chỉ là một dấu mốc mang ý nghĩa tuyên truyền mà còn hướng tới xây dựng văn hóa tiết kiệm trong toàn xã hội, góp phần sử dụng hiệu quả nguồn lực quốc gia và thúc đẩy phát triển bền vững.
14 năm đồng hành cùng thể thao Việt Nam, Herbalife tiếp tục tài trợ dinh dưỡng cho 150 vận động viên xuất sắc

14 năm đồng hành cùng thể thao Việt Nam, Herbalife tiếp tục tài trợ dinh dưỡng cho 150 vận động viên xuất sắc

Herbalife Việt Nam vừa công bố chương trình tài trợ sản phẩm dinh dưỡng cho 120 vận động viên thành tích cao và 30 vận động viên người khuyết tật xuất sắc trong năm 2026. Đây là năm thứ 14 liên tiếp doanh nghiệp đồng hành cùng thể thao Việt Nam thông qua hợp tác với Ủy ban Olympic Việt Nam và Ủy ban Paralympic Việt Nam.
Hà Nội đề xuất thu phí ôtô vào nội đô từ năm 2028

Hà Nội đề xuất thu phí ôtô vào nội đô từ năm 2028

Hà Nội dự kiến bắt đầu thu phí phương tiện cơ giới vào khu vực vành đai 1 từ năm 2028, sau đó mở rộng đến vành đai 2 và vành đai 3 nhằm giảm ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường và hạn chế phương tiện cá nhân vào trung tâm thành phố.
WMO cảnh báo Trái đất có thể liên tiếp lập kỷ lục nóng mới đến năm 2030

WMO cảnh báo Trái đất có thể liên tiếp lập kỷ lục nóng mới đến năm 2030

Tổ chức Khí tượng thế giới - WMO cảnh báo nhiệt độ toàn cầu nhiều khả năng tiếp tục vượt các ngưỡng nguy hiểm trong 5 năm tới, với nguy cơ xuất hiện thêm nhiều năm nóng kỷ lục do tác động của biến đổi khí hậu và hiện tượng El Nino.
Thời tiết hôm nay 29/5: Bắc Bộ nhiệt độ giảm

Thời tiết hôm nay 29/5: Bắc Bộ nhiệt độ giảm

Thời tiết hôm nay 29/5, Hà Nội ngày 1/6 có nắng nóng; Bắc Trung Bộ chiều nay có mưa dông, Nam Trung Bộ có nắng nóng; cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ cảnh báo mưa dông mạnh kéo dài nhiều ngày tới.
TP. Hồ Chí Minh mở rộng hàng loạt tuyến buýt sông mới

TP. Hồ Chí Minh mở rộng hàng loạt tuyến buýt sông mới

Nhằm giảm ùn tắc, mở rộng không gian đô thị và khai thác lợi thế sông nước đặc trưng của thành phố, theo định hướng giai đoạn 2026–2030, TP. Hồ Chí Minh sẽ mở rộng mạng lưới giao thông công cộng đường thủy với nhiều tuyến buýt sông mới, kết nối trung tâm thành phố với các khu đô thị mới và địa phương lân cận.
Sân bay Tân Sơn Nhất siết chặt kiểm dịch y tế, chủ động ứng phó nguy cơ dịch Ebola

Sân bay Tân Sơn Nhất siết chặt kiểm dịch y tế, chủ động ứng phó nguy cơ dịch Ebola

Cảng Hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất tăng cường triển khai các biện pháp kiểm dịch y tế, giám sát hành khách nhập cảnh và phối hợp xử lý ca nghi nhiễm Ebola nhằm bảo đảm an toàn cho hoạt động hàng không và sức khỏe cộng đồng.
Bộ Tài chính chuyển Bộ Công an danh sách website giả mạo để xử lý

Bộ Tài chính chuyển Bộ Công an danh sách website giả mạo để xử lý

Bộ Tài chính cho biết đã có Công văn số 1314 gửi Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Bộ Công an) đề nghị phối hợp xử lý, gỡ bỏ các website và trang thông tin giả mạo cơ quan này trên không gian mạng.
VISSAN giới thiệu “chuỗi thực phẩm an toàn” đến các trường học

VISSAN giới thiệu “chuỗi thực phẩm an toàn” đến các trường học

Gần đây, các vụ ngộ độc thực phẩm học đường diễn ra tại nhiều tỉnh thành, đã khiến các ngành chức năng vào cuộc. Từ thực tế đó, VISSAN mong muốn cùng chính quyền chăm lo sức khỏe học đường nói riêng và sức khỏe cộng đồng nói chung.
Hà Nội đề xuất hạn chế xe cá nhân, thúc đẩy giao thông xanh bền vững

Hà Nội đề xuất hạn chế xe cá nhân, thúc đẩy giao thông xanh bền vững

Hà Nội xây dựng cơ chế hạn chế phương tiện cá nhân, kết hợp thu phí và công nghệ nhằm giảm ùn tắc, cải thiện môi trường và thúc đẩy hệ thống giao thông xanh, thông minh.