Rủi ro đình lạm, áp lực tài khóa thúc đẩy dòng tiền vào kim loại quý

Kim loại quý tăng sức hút trong bối cảnh rủi ro đình lạm và áp lực tài khóa gia tăng

Nợ công Mỹ, lực mua ngân hàng trung ương hỗ trợ kim loại quý

Những bất ổn kinh tế vĩ mô và căng thẳng địa chính trị lan rộng tiếp tục là lực đẩy chính thúc đẩy nhu cầu tìm kiếm nơi trú ẩn an toàn của dòng vốn toàn cầu. Ghi nhận trên thị trường giao dịch, phiên 9/9 vừa qua đã chứng kiến sự bứt phá mạnh mẽ của nhóm kim loại quý. Giá vàng giao ngay tăng hơn 1%, vượt ngưỡng 4.400 USD/ounce. Thị trường kỳ hạn cũng chứng kiến sức nóng tương tự khi giá bạc giao tháng 11/2026 tăng 2,5% lên mức 68,65 USD/ounce, trong khi giá bạch kim cũng ghi nhận mức tăng 3,6%, đạt 1.919 USD/ounce.

Nguyên nhân sâu xa của đợt dịch chuyển dòng tiền này xuất phát từ những bất ổn trên thị trường tài chính Mỹ. Nhằm hạ nhiệt đà tăng của lợi suất trái phiếu dài hạn, Bộ Tài chính Mỹ đã phát đi thông báo về kế hoạch mua lại 6 tỷ USD trái phiếu chính phủ dài hạn trong ngày 10/09, nối tiếp động thái nâng hạn mức mua lại trái phiếu trong phiên 09/09. Tuy nhiên, phản ứng từ thị trường tài chính lại tỏ ra tương đối tiêu cực. Giới phân tích nhận định đây chỉ là biện pháp mang tính xoa dịu ngắn hạn và trì hoãn áp lực, chưa thể giải quyết tận gốc căn nguyên của bài toán tài khóa, đồng thời có nguy cơ chuyển dịch gánh nặng tài chính sang tương lai.

Làn sóng hoài nghi về tính bền vững của chính sách điều hành, kết hợp cùng áp lực từ khối nợ công Mỹ đã vượt mốc 40.000 tỷ USD, tiếp tục giội gáo nước lạnh lên thị trường trái phiếu kho bạc Mỹ. Trong phiên 09/09, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm có thời điểm vọt lên 4,85% - mức cao nhất trong gần ba năm qua. Cùng lúc đó, lợi suất kỳ hạn 30 năm vẫn neo ở mức cao kỷ lục kể từ năm 2007. Việc chi phí vốn tăng cao kéo theo mặt bằng lãi suất tham chiếu trên thị trường tín dụng đi lên, làm dấy lên mối lo ngại nghiêm trọng về viễn cảnh nền kinh tế rơi vào trạng thái trệ đao. Khi rủi ro đình lạm hiện hữu, kim loại quý trở thành lựa chọn ưu tiên hàng đầu để bảo toàn vốn.

Bên cạnh tâm lý phòng vệ ngắn hạn, lực cầu đối với vàng còn nhận được sự hỗ trợ vững chắc từ hoạt động tích lũy dài hạn của các tổ chức đầu tư và ngân hàng trung ương (NHTW). Khối các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển đã liên tục gia tăng tỷ trọng vàng trong dự trữ ngoại hối suốt nhiều năm qua, với tốc độ mua vào tăng tốc rõ rệt trong hơn 3 năm trở lại đây.

Dữ liệu cập nhật từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cho thấy, chỉ tính riêng trong tháng 07/2026, các nền kinh tế đang phát triển và mới nổi đã mua ròng thêm 51 tấn vàng. Điển hình tại Trung Quốc, báo cáo mới nhất từ Ngân hàng Trung ương Trung Quốc (PBOC) ghi nhận cơ quan này đã mua bổ sung khoảng 20,2 tấn vàng trong tháng 08/2026. Đây là tháng thứ 22 liên tiếp PBOC duy trì chuỗi mua ròng, đồng thời đánh dấu mức bổ sung vàng trong một tháng mạnh nhất của quốc gia này kể từ năm 2023. Song hành với các NHTW, dòng vốn từ các quỹ hoán đổi danh mục (ETF) vàng cũng duy trì đà tăng trưởng tích cực. Báo cáo tuần kết thúc ngày 28/08/2026 cho thấy các quỹ ETF đã mua ròng thêm 25,3 tấn vàng, đánh dấu tuần mua ròng thứ 8 liên tiếp. Tổng lượng vàng nắm giữ của các quỹ theo đó nâng lên tiệm cận mức 4.190 tấn, tăng 3,9% so với cùng kỳ năm trước.

Bạc trước nguy cơ thiếu hụt nguồn cung và triển vọng kỹ thuật

Đối với mặt hàng bạc, đà tăng giá không chỉ đến từ vai trò tài sản trú ẩn mà còn được nâng đỡ mạnh mẽ bởi nhu cầu tiêu thụ công nghiệp. Nhu cầu ứng dụng bạc trong các ngành công nghệ cao và năng lượng mới gia tăng nhanh chóng, trong khi nguồn cung khai thác lại mang tính phản ứng chậm, khiến thị trường chìm sâu vào trạng thái mất cân đối.

Theo số liệu do Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV) tổng hợp, khoảng 73% sản lượng bạc toàn cầu hiện nay là sản phẩm phụ thu hồi từ quá trình khai thác các mỏ chì, kẽm, đồng và vàng; chỉ có 27% sản lượng đến từ các mỏ khai thác bạc sơ cấp. Sự phụ thuộc lớn vào hoạt động khai thác các kim loại gốc khiến nguồn cung bạc khó có thể tăng tương ứng theo đà tăng của giá.

Thêm vào đó, triển vọng mở rộng nguồn cung trong ngắn hạn là tương đối thấp do phần lớn các mỏ bạc lớn trên thế giới đã đi vào vận hành trên 20 năm. Một dự án mỏ mới thường mất trung bình từ 7 đến 10 năm để chuyển từ khâu thăm dò sang sản xuất thương mại. Với độ trễ lớn về nguồn cung, thị trường bạc đang bước sang năm thâm hụt cấu trúc thứ 6 liên tiếp, và tình trạng thiếu hụt bạc vật chất dự báo sẽ còn tiếp diễn trong nhiều năm tới.

Dưới góc nhìn phân tích kỹ thuật, ông Nguyễn Đại Hào - Giám đốc điều hành Công ty Cổ phần Giao dịch Hàng hóa Á Châu SPS (Thành viên kinh doanh số 081 của MXV) đánh giá, biến động của đồng USD sẽ là biến số then chốt định hình xu hướng giá bạc ngắn hạn. Hiện chỉ số DXY đang tích lũy quanh vùng hỗ trợ 98,5 - 99 điểm, trong khi giá bạc đối mặt với vùng cản 68 - 69 USD/ounce.

Theo chuyên gia từ MXV, trường hợp chỉ số DXY tạo đáy và hồi phục, giá bạc có thể xuất hiện nhịp điều chỉnh về vùng hỗ trợ 64 - 65 USD/ounce. Ngược lại, nếu đồng USD duy trì vị thế suy yếu và giá bạc bứt phá thành công khỏi vùng cản 68 - 69 USD/ounce, xu hướng tăng giá sẽ được củng cố vững chắc, mở ra không gian tiến tới các mốc giá cao hơn trong thời gian tới.