Tại báo cáo gửi Uỷ ban Kinh tế của Quốc hội cuối tháng 4, Ngân hàng Nhà nước cho biết, cơ quan này đã trình và được cấp có thẩm quyền phê duyệt chủ trương chuyển giao bắt buộc với 4 ngân hàng được kiểm soát đặc biệt, trong đó có 3 ngân hàng mua bắt buộc (CBBank, OceanBank, GPBank) và Ngân hàng Đông Á.
Hiện các nội dung tiếp theo đang được các bên liên quan thực hiện để trình Chính phủ phê duyệt phương án cơ cấu lại các ngân hàng này theo trình tự, thủ tục quy định, theo Ngân hàng Nhà nước.
Với Ngân hàng Sài Gòn (SCB) - nhà băng được đặt vào diện kiểm soát đặc biệt từ tháng 10/2022, Ngân hàng Nhà nước cho biết, đang thực hiện các thủ tục đánh giá tổng thể thực trạng để có cơ sở xây dựng phương án cơ cấu lại ngân hàng này, báo cáo cấp có thẩm quyền phê duyệt.
Nửa năm sau khi bị đưa vào diện kiểm soát đặc biệt, Ngân hàng Nhà nước cho hay, hoạt động của SCB "trong tầm kiểm soát, dần ổn định".
Trong quá trình cơ cấu hệ thống ngân hàng, 3 nhà băng bị mua lại với giá 0 đồng vào năm 2015, gồm Ngân hàng Xây dựng (CBBank), Ngân hàng Đại Dương (OceanBank) và Ngân hàng Dầu khí Toàn cầu (GP Bank). Cùng năm này, Ngân hàng Đông Á bị kiểm soát đặc biệt.
Năm ngoái, cơ quan này từng cho biết, biện pháp xử lý với các ngân hàng kiểm soát đặc biệt gồm tìm kiếm đối tác, đàm phán với các nhà đầu tư có nguyện vọng tham gia cơ cấu lại ngân hàng, đồng thời sắp xếp lại mạng lưới hoạt động, tiết giảm chi phí, triển khai các hoạt động kinh doanh an toàn.
Khó khăn lớn nhất khi xử lý các ngân hàng bị mua lại 0 đồng lâu nay là các khoản nợ và lỗ luỹ kế. Chẳng hạn, đến cuối 2019, OceanBank lỗ luỹ kế hơn 17.900 tỷ đồng. Tuy nhiên trong 4 năm gần đây, họ đã liên tục giảm lỗ luỹ kế, năm 2021 cũng là năm lỗ thấp nhất từ 2016 đến nay. Còn CBBank có lỗ luỹ kế hơn 31.000 tỷ đồng đến cuối 2019. Các nhà băng này đều nhận được sự hỗ trợ quản trị, chiến lược từ Vietcombank và VietinBank... sau khi bị mua lại 0 đồng.
Phương án cơ cấu lại các ngân hàng yếu kém và SCB, Thủ tướng Phạm Minh Chính lưu ý phải bảo đảm minh bạch, không thất thoát tài sản.
Liên quan tới xử lý nợ xấu, theo cơ quan quản lý, tỷ lệ nợ xấu nội bảng đến cuối 2022 ở mức 2%. Tuy nhiên, tỷ lệ này đến cuối tháng 2 năm nay đã tăng lên 2,91%, tăng 0,91% so với cuối 2022 và gần gấp đôi cuối năm 2021 (1,49%).
Nợ xấu nội bảng của các ngân hàng được kiểm soát dưới 3%, nhưng theo Ngân hàng Nhà nước, một số khoản nợ chưa phải là nợ xấu nhưng có nguy cơ chuyển nhóm nợ, như các khoản được cơ cấu lại và giữ nguyên nhóm, đầu tư vào trái phiếu doanh nghiệp với mục đích cơ cấu lại nợ hay các khoản phải thu khó đòi, lãi dự thu phải thoái.
Nếu tính các khoản nợ tiềm ẩn này và nợ bán cho VAMC chưa xử lý, tổng nợ xấu nội bảng thì nợ xấu của các tổ chức tín dụng đến cuối tháng 2/2023 khoảng 5% tổng dư nợ, theo Ngân hàng Nhà nước. Cơ quan này cho rằng, cần ghi nhận những khoản này để có giải pháp xử lý, ngăn ngừa nguy cơ chuyển nợ xấu trong tương lai.
Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên 2023 vừa qua, một số ngân hàng thương mại được cho là sẽ tiếp nhận chuyển giao một trong 4 ngân hàng nói trên cũng đã đề cập đến việc này.
Tại ĐHĐCĐ Vietcombank, Chủ tịch HĐQT Vietcombank – ông Phạm Quang Dũng cho biết, Vietcombank đánh giá thời gian xử lý ngân hàng được tiếp nhận sẽ không quá 8 – 10 năm, để biến những tổ chức này thành các tổ chức tín dụng lành mạnh và hoạt động bình thường.
Trong khi đó, Phó Tổng Giám đốc Thường trực của MBBank - ông Phạm Như Ánh cho biết: “MB đang thực hiện thủ tục định giá ngân hàng chuyển giao bắt buộc. Theo quy trình, thời gian định giá 11 tháng, dự kiến chậm nhất đầu năm 2024 mới xong”.
Trả lời cổ đông, Chủ tịch HĐQT VPBank- Ngô Chí Dũng cũng tiết lộ, VPBank là một trong 4 ngân hàng tham gia vào tái cơ cấu các ngân hàng yếu kém. Tuy nhiên, ông Dũng cho biết chưa thể nói chính xác vì điều này phụ thuộc vào quá trình phê duyệt.
Còn tại HDBank, ngân hàng trình ĐHCĐ phương án góp không quá 9.000 tỷ đồng cho ngân hàng chuyển giao bắt buộc. Ngân hàng yếu kém sẽ hoạt động dưới hình thức ngân hàng trách nhiệm hữu hạn một thành viên do HDBank là chủ sở hữu 100% vốn điều lệ, là pháp nhân độc lập với HDBank.
P.V (t/h)
