MBS dự báo kịch bản lãi suất huy động và tỷ giá năm 2025

Trong báo cáo cập nhật tình hình vĩ mô ngày 16/1, Chứng khoán MB (MBS) nhận định lãi suất thị trường liên ngân hàng đã trải qua nhiều biến động trong tháng 12/2024. Lãi suất qua đêm khởi đầu ở mức 4% nhưng giảm mạnh xuống 2,4% vào ngày 19/12 – mức thấp nhất trong 7 tháng – nhờ sự hỗ trợ thanh khoản từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN). Tuy nhiên, ngay sau đó, lãi suất tăng trở lại, đạt 4% vào ngày 27/12 do NHNN bán lượng lớn USD ra thị trường, dẫn đến sự sụt giảm thanh khoản hệ thống. Đến cuối tháng 12, lãi suất qua đêm duy trì ở mức 3,6%, trong khi lãi suất các kỳ hạn từ 1 tuần đến 1 tháng dao động trong khoảng 4,4% - 4,7%.

Trong khi đó, lãi suất tiền gửi, sau khi chạm đáy vào tháng 3, đã tăng trở lại từ tháng 4 do mức lãi suất thấp trước đó khiến người dân rút tiền khỏi hệ thống ngân hàng. Xu hướng tăng rõ rệt hơn từ tháng 6 khi tăng trưởng tín dụng bật lên mạnh mẽ, đạt 6,1% vào cuối tháng 6 so với mức 3,4% của tháng 5. Tốc độ tăng trưởng tín dụng gấp 2-3 lần so với tốc độ huy động vốn đã buộc các ngân hàng phải nâng lãi suất huy động. Một số ngân hàng đã đẩy lãi suất vượt mốc 6%/năm. Sau khoảng 2 tháng chững lại, lãi suất huy động tiếp tục tăng từ tháng 11 để đảm bảo thanh khoản, phục vụ nhu cầu tín dụng thường gia tăng vào cuối năm. Tháng 12 ghi nhận 12 ngân hàng điều chỉnh tăng lãi suất tiết kiệm từ 0,1% - 0,3%/năm, được hỗ trợ bởi mức tăng trưởng tín dụng ấn tượng.

MBS: Sẽ không có đợt cắt giảm lãi suất chính sách nào trong năm 2025

Theo NHNN, tính đến cuối năm 2024, tăng trưởng tín dụng đạt 15,08% so với cuối năm 2023, vượt mục tiêu 15%. Tuy nhiên, nợ xấu nội bảng toàn hệ thống đã tăng 4,55% so với cuối năm trước, gần tương đương mức cuối năm 2023 và gấp đôi mức 2% của năm 2022, buộc các ngân hàng tiếp tục nâng lãi suất huy động để thu hút vốn mới, đảm bảo thanh khoản. Lãi suất 12 tháng trung bình của các ngân hàng thương mại đạt 5,1%, tăng 20 điểm cơ bản so với đầu năm, trong khi lãi suất của các ngân hàng thương mại nhà nước duy trì ở mức 4,7%, thấp hơn 26 điểm cơ bản so với đầu năm. Dựa trên các yếu tố này, MBS dự báo lãi suất huy động kỳ hạn 12 tháng của các ngân hàng lớn sẽ dao động từ 5% - 5,2% trong năm 2025.

Cùng lúc, áp lực tỷ giá vẫn lớn khi đồng USD tăng giá mạnh, đẩy tỷ giá liên ngân hàng lên mức cao nhất lịch sử 25.485 VND/USD vào cuối tháng 12. Tính từ đầu năm 2024, đồng VND đã mất giá hơn 4,6% so với USD. Tỷ giá thị trường tự do đạt 25.800 VND/USD, trong khi tỷ giá trung tâm đạt 24.335 VND/USD, cao nhất kể từ khi cơ chế tỷ giá trung tâm được áp dụng vào năm 2016, lần lượt tăng 4,3% và 2% so với đầu năm. Trước áp lực này, NHNN đã bơm ngoại tệ và điều tiết thanh khoản để ổn định thị trường. Dự báo, tỷ giá sẽ dao động trong khoảng 25.500 – 25.800 VND/USD trong quý 1/2025, chịu tác động bởi chính sách tài khóa nới lỏng của Mỹ, lãi suất cao, và chủ nghĩa bảo hộ. Dù vậy, các yếu tố tích cực như thặng dư thương mại, dòng vốn FDI, và sự phục hồi mạnh mẽ của du lịch được kỳ vọng sẽ hỗ trợ đồng VND, duy trì sự ổn định vĩ mô và tỷ giá trong năm 2025.

MBS cho rằng, dư địa cho chính sách tiền tệ của Việt Nam sẽ bị hạn chế hơn so với dự kiến dưới áp lực của đồng USD mạnh lên và rủi ro về việc Mỹ tiếp tục thực hiện các cuộc điều tra về thao túng tiền tệ. Trong kịch bản đó, NHNN có thể sẽ cần áp dụng một lập trường chính sách tiền tệ thận trọng hơn để kiểm soát sự ổn định của tỷ giá, đồng nghĩa với việc dư địa cho việc nới lỏng chính sách tiền tệ sẽ có thể bị hạn chế. Do đó, đơn vị phân tích không kỳ vọng sẽ có bất kỳ đợt cắt giảm lãi suất chính sách nào trong năm 2025.

Cùng với đó, sự phục hồi của hoạt động sản xuất và việc đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công trong năm 2025 sẽ là yếu tố quan trọng giúp thúc đẩy tăng trưởng tín dụng, qua đó gia tăng áp lực lên lãi suất đầu vào. Tuy vậy, NHNN đã đưa ra chỉ đạo về việc ổn định lãi suất huy động và tiếp tục phấn đấu giảm lãi suất cho vay.

Dựa vào các yếu tố trên, công ty chứng khoán dự báo lãi suất huy động kỳ hạn 12 tháng của các ngân hàng thương mại lớn sẽ dao động quanh mức 5% - 5,2% trong năm 2025.

Về tỷ giá, theo MBS, áp lực tỷ giá vẫn căng thẳng do sự phục hồi mạnh mẽ của đồng USD, và đã đẩy tỷ giá liên ngân hàng tăng lên mức cao nhất lịch sử tại 25.485 VND/USD vào cuối tháng 12. Tính từ đầu năm 2024, đồng VND đã mất giá hơn 4,6% so với đồng USD.

Tỷ giá thị trường tự do cũng đã tăng lên mức 25.800 VND/USD, trong khi tỷ giá trung tâm đạt mức cao nhất kể từ khi cơ chế tỷ giá trung tâm được áp dụng vào năm 2016 tại 24.335 VND/USD, tăng lần lượt 4,3% và 2% so với đầu năm 2024. Trong bối cảnh này, NHNN đã phải cung ứng ra thị trường lượng lớn ngoại tệ và linh hoạt điều tiết thanh khoản hệ thống ngân hàng nhằm giảm áp lực lên tỷ giá.

MBS kỳ vọng tỷ giá sẽ dao động trong khoảng 25.500 – 25.800 VND/USD trong quý 1/2025 khi các kế hoạch nới lỏng tài khóa của chính quyền Mỹ mới kết hợp với các chính sách nhập cư chặt chẽ hơn. Cùng với đó là mức lãi suất cao của Mỹ so với các nước khác và chủ nghĩa bảo hộ tương đối cao của nước này. Tất cả dự kiến sẽ hỗ trợ cho việc gia tăng giá trị của đồng USD trong năm 2025.

Tuy nhiên theo đơn vị phân tích, vẫn có những yếu tố tích cực hỗ trợ cho đồng VND như: Thặng dư thương mại tích cực, dòng vốn FDI và du lịch phục hồi mạnh mẽ. Sự ổn định của môi trường vĩ mô nhiều khả năng được duy trì và cải thiện hơn nữa, sẽ là cơ sở để ổn định tỷ giá trong năm 2025.