Lãnh đạo doanh nghiệp bị cấm xuất cảnh vì nợ thuế, kể cả với số tiền nhỏ

Cuối tháng 5, theo Báo Thanh Niên, Chi cục Hải quan cửa khẩu cảng Sài Gòn khu vực 4 (Cục Hải quan TP.HCM) đã gửi 5 thông báo đến Cục Quản lý xuất cảnh, đề nghị tạm hoãn xuất cảnh một số đại diện pháp luật của các doanh nghiệp đang nợ thuế.

Trong số đó, bà L.H.B - Chủ tịch HĐTV kiêm Giám đốc Công ty TNHH Thương mại hóa chất G.T (Bình Dương) - bị đề nghị tạm hoãn xuất cảnh từ ngày 18/5 vì doanh nghiệp bà đại diện nợ thuế 997.222 đồng.

Theo Báo An Ninh Thủ Đô, một số lãnh đạo doanh nghiệp khác cũng bị cấm xuất cảnh do nợ thuế, dù số tiền nợ không nhiều. Ông T.T.Q, Giám đốc Công ty TNHH Xây dựng Thương mại Dịch vụ Ngọc Diệu, bị cưỡng chế vì nợ thuế hơn 10 triệu đồng. Tương tự, ông D.H.S, Chủ tịch HĐTV Công ty TNHH Gỗ Sài Gòn Đông Dương, bị tạm hoãn xuất cảnh từ ngày 18/5 do doanh nghiệp nợ thuế hơn 61 triệu đồng.

Hồi tháng 2, giám đốc một công ty tại TP.HCM cũng bị tạm hoãn xuất cảnh vì nợ 1,1 triệu đồng tiền thuế, chưa bao gồm các khoản phạt chậm nộp.

Ông Trương Thanh Xuân, Phó phòng Thuế xuất nhập khẩu Cục Hải quan TP.HCM, cho biết có 7 biện pháp cưỡng chế thuế thường áp dụng như trích tiền từ tài khoản; phong tỏa tài khoản; khấu trừ một phần tiền lương, thu nhập; dừng làm thủ tục hải quan; dừng sử dụng hóa đơn; kê biên bán đấu giá tài sản, thu tiền từ tài sản và cuối cùng là thu hồi giấy đăng ký kinh doanh hoặc giấy tờ khác. Khi áp dụng các biện pháp này mà vẫn chưa thu hồi được thuế, cơ quan quản lý mới áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối tượng nợ thuế với khoản nợ trên 90 ngày. Thực tế cho thấy biện pháp này mang lại kết quả thu hồi nợ khá tốt.

Hiện nay, biện pháp tạm hoãn xuất cảnh không quy định số tiền nợ thuế tối thiểu, dẫn đến doanh nghiệp nợ vài chục triệu đồng đã bị tạm hoãn xuất cảnh, ảnh hưởng đến công việc và thương hiệu. "Trong quá trình cưỡng chế, chúng tôi cố gắng lựa chọn những doanh nghiệp nợ thuế lớn hay nợ kéo dài nhiều năm mới áp dụng tạm hoãn xuất cảnh, nhưng doanh nghiệp vẫn cần lưu ý để tránh rủi ro", ông Xuân nói.

Hiện có 4 đối tượng bị cấm xuất cảnh khi chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế, bao gồm cả cá nhân là người đại diện pháp luật cho doanh nghiệp, không kể người Việt Nam hay người nước ngoài, nếu chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế quá 90 ngày đều có thể bị hoãn xuất cảnh.

Luật sư Nguyễn Quốc Toản, Giám đốc Hãng luật IAM (TP.HCM), cho biết trên báo Thanh Niên rằng, nợ thuế dù chỉ 1 đồng cũng là vi phạm và các cá nhân, doanh nghiệp liên quan đến việc nợ thuế quá hạn đều bị xử lý như nhau. PGS.TS Đinh Trọng Thịnh (Học viện Tài chính) nhận định, pháp luật hiện hành không quy định cụ thể số tiền nợ thuế bị cấm xuất cảnh, nên dù nợ thuế lớn hay nhỏ đều có thể bị tạm hoãn xuất cảnh.

Chuyên gia thuế Nguyễn Văn Được cho biết trên Chuyên trang Thị Trường Tài Chính rằng việc cấm xuất cảnh do nợ thuế đã quy định trong Luật Quản lý thuế. Số tiền nợ thuế dưới 1 triệu đồng so với hoạt động, quy mô vốn của doanh nghiệp là rất nhỏ, do đó, nếu không nộp số thuế này là chưa hợp lý và có dấu hiệu chây ỳ.

Luật sư Nguyễn Thanh Hà, Chủ tịch Công ty luật SB Law, chia sẻ trên Vietnambiz rằng cơ quan thuế nên đề xuất mức nợ thuế khi áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh như nợ trên 100 triệu đồng với cá nhân hoặc hơn 1 tỷ đồng với doanh nghiệp.

Đầu tháng 6, Bộ Tài chính thông cáo rằng số lượng người nợ thuế dưới 1 triệu đồng rất lớn và đa số kéo dài. Cơ quan thuế sẽ rà soát, đối chiếu, xác định chính xác nghĩa vụ nộp thuế trước khi gửi thông báo tạm hoãn xuất cảnh để người nợ thuế hoàn thành nghĩa vụ trước khi xuất cảnh. "Biện pháp tạm hoãn xuất cảnh sẽ là một biện pháp cứng rắn nhằm nâng cao tính tuân thủ của người nộp thuế", thông cáo của Bộ Tài chính nêu rõ.

Ông Ngô Văn Thuận, Phó Cục trưởng Cục Thuế tỉnh Quảng Bình, trao đổi với VietNamNet rằng việc đề nghị cấm xuất cảnh không phụ thuộc vào số nợ ít hay nhiều. Có đơn vị nợ lớn nhưng hoạt động ổn định, rủi ro thấp có thể không bị đề nghị cấm xuất cảnh. Ngược lại, có đơn vị nợ ít nhưng nếu phát hiện có yếu tố rủi ro, Cục Thuế tỉnh sẽ đề nghị tạm hoãn xuất cảnh người đại diện pháp luật.

Vậy nếu doanh nghiệp không may rơi vào tình trạng này thì sao?

"Kể từ khi người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ thì cơ quan quản lý sẽ hủy bỏ việc tạm hoãn xuất cảnh ngay sau 24 giờ. Do đó, doanh nghiệp cần thường xuyên tra cứu trên website của cục hay website cơ quan liên quan để nắm rõ tình trạng nợ thuế", đại diện Cục Hải quan TP. Hồ Chí Minh cho biết.

Vũ Quý