Hiệp hội Xăng dầu đề xuất loạt giải pháp ổn định nguồn cung và tăng dự trữ năng lượng

Tại hội nghị giao ban xúc tiến thương mại với hệ thống thương vụ Việt Nam ở nước ngoài quý I/2026 do Bộ Công Thương tổ chức sáng 12/3, ông Bùi Ngọc Bảo, Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam đã đưa ra một số khuyến nghị nhằm tăng cường ổn định nguồn cung và bảo đảm an ninh năng lượng cho thị trường trong nước.

Theo ông Bùi Ngọc Bảo, khi đánh giá triển vọng tăng trưởng của ngành xăng dầu trong năm 2026, cần dựa chủ yếu vào sản lượng tiêu thụ thay vì kim ngạch xuất nhập khẩu. Bởi kim ngạch chịu tác động lớn từ biến động giá dầu thế giới, có thể tăng mạnh trong ngắn hạn nhưng chưa phản ánh đầy đủ mức tăng trưởng thực chất của thị trường.

Ông Bùi Ngọc Bảo, Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam.

Trong bối cảnh hiện nay, nhu cầu tiêu thụ xăng dầu của Việt Nam được dự báo chỉ tăng khoảng 4–5% mỗi năm, tương ứng với tốc độ mở rộng của nền kinh tế và nhu cầu năng lượng thực tế. Do đó, việc kỳ vọng mức tăng trưởng trên 10% nếu tính theo sản lượng là khó đạt được, dù nếu xét theo kim ngạch, con số này có thể cao hơn do ảnh hưởng của giá dầu thế giới.

Ông Bùi Ngọc Bảo cũng cho rằng việc bảo đảm nguồn cung xăng dầu trong nước vẫn chịu tác động lớn từ các yếu tố khách quan, đặc biệt là những biến động địa chính trị tại các khu vực sản xuất và trung chuyển năng lượng quan trọng trên thế giới.

Nhu cầu nhiên liệu sinh học gia tăng

Một động lực đáng chú ý đối với thị trường xăng dầu trong năm 2026 là kế hoạch mở rộng sử dụng xăng sinh học E10. Theo lộ trình của Bộ Công Thương, từ tháng 6/2026, thị trường sẽ từng bước triển khai bán xăng E10, kéo theo nhu cầu ethanol tăng thêm khoảng 500.000–700.000 tấn mỗi năm.

Hiện nay, phần lớn nguồn ethanol phục vụ pha chế xăng sinh học tại Việt Nam được nhập khẩu từ các thị trường lớn như Hoa Kỳ và Brazil. Do đó, việc bảo đảm nguồn cung nguyên liệu cho sản xuất xăng sinh học cũng sẽ trở thành một yếu tố quan trọng trong điều hành thị trường năng lượng.

Song song với đó, xu hướng nâng cao tiêu chuẩn chất lượng nhiên liệu nhằm giảm phát thải cũng đặt ra yêu cầu điều chỉnh cơ cấu nhập khẩu xăng dầu trong thời gian tới.

Kiến nghị điều chỉnh chính sách thuế và tăng dự trữ

Từ thực tế trên, Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam kiến nghị cần có chính sách ổn định và dài hạn hơn đối với hoạt động nhập khẩu xăng dầu.

Cụ thể, thuế nhập khẩu xăng dầu nên được duy trì ở mức 0% trong thời gian dài hơn, thay vì chỉ áp dụng đến hết tháng 4 như hiện nay. Việc kéo dài chính sách này, tương tự các cam kết trong khu vực ASEAN, sẽ giúp doanh nghiệp thuận lợi hơn trong việc ký kết các hợp đồng cung cấp dài hạn, qua đó đa dạng hóa nguồn cung và tăng tính ổn định cho thị trường.

Bên cạnh đó, Hiệp hội cũng đề xuất xem xét bãi bỏ thuế nhà thầu đối với xăng dầu đưa vào kho ngoại quan, bởi loại thuế này có thể làm giảm sức hấp dẫn của hệ thống kho dự trữ tại Việt Nam đối với các nhà cung cấp quốc tế.

Về dài hạn, để tăng cường an ninh năng lượng, Hiệp hội cho rằng cần nghiên cứu xây dựng cơ chế dự trữ xăng dầu linh hoạt bên cạnh hệ thống dự trữ quốc gia hiện có. Một trong những phương án được đề cập là hình thành quỹ dự trữ lưu thông nhằm chủ động ứng phó với những biến động mạnh của thị trường năng lượng toàn cầu.