Hà Tĩnh thúc đẩy điện mặt trời mái nhà, hướng tới đạt 50% công sở vào năm 2030

Trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng đang trở thành xu thế tất yếu, tỉnh Hà Tĩnh đang cho thấy quyết tâm mạnh mẽ khi đặt ra mục tiêu đến năm 2030, có 50% tòa nhà công sở và 20% hộ gia đình lắp đặt, sử dụng điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ. Đây không chỉ là một chỉ tiêu kỹ thuật, mà còn là bước đi chiến lược nhằm tái cấu trúc hệ thống năng lượng theo hướng xanh, bền vững và chủ động hơn.

Kế hoạch triển khai tiết kiệm điện năm 2026 và phát triển điện mặt trời mái nhà vừa được UBND tỉnh ban hành đã phác họa một lộ trình khá rõ ràng. Trong đó, mục tiêu tiết kiệm điện tối thiểu 3% tổng điện năng tiêu thụ toàn tỉnh trong năm 2026 được xem là nền tảng ban đầu. Đặc biệt, trong các tháng cao điểm nắng nóng, các cơ quan sử dụng ngân sách nhà nước phải tiết kiệm ít nhất 10% điện năng tiêu thụ so với cùng kỳ, qua đó góp phần giảm áp lực lên hệ thống điện quốc gia.

Hà Tĩnh thúc đẩy điện mặt trời mái nhà, hướng tới đạt 50% công sở vào năm 2030 (Ảnh: Minh hoạ)

Không dừng lại ở đó, các cơ sở sử dụng năng lượng lớn, tiêu thụ từ 500.000 kWh mỗi năm trở lên, cũng được yêu cầu thực hiện các giải pháp tiết kiệm điện tương ứng. Đây là nhóm đối tượng có vai trò quan trọng trong việc định hình mức tiêu thụ điện của toàn tỉnh, do đó việc kiểm soát và tối ưu hóa hiệu suất sử dụng năng lượng sẽ mang lại hiệu quả lan tỏa đáng kể.

Song song với mục tiêu tiết kiệm điện, Hà Tĩnh đặc biệt chú trọng giảm tổn thất điện năng trong hệ thống phân phối. Theo kế hoạch, tỷ lệ tổn thất sẽ được kéo xuống dưới 6% trong giai đoạn tới và phấn đấu đạt dưới 4,5% vào năm 2030. Đây là chỉ tiêu không dễ đạt được, đòi hỏi sự đầu tư đồng bộ vào hạ tầng lưới điện, cũng như ứng dụng công nghệ hiện đại trong quản lý và vận hành.

Một điểm nhấn đáng chú ý khác là chương trình hiện đại hóa hệ thống chiếu sáng đô thị. Tỉnh đặt mục tiêu đến năm 2028, 100% hệ thống chiếu sáng công cộng sẽ sử dụng đèn LED tích hợp điều khiển thông minh. Điều này không chỉ giúp tiết kiệm tối thiểu 30% điện năng tiêu thụ, mà còn nâng cao hiệu quả quản lý đô thị và giảm chi phí vận hành dài hạn.

Trong chiến lược phát triển điện mặt trời mái nhà, Hà Tĩnh phân định rõ hai hướng phát triển. Đối với các hệ thống có đấu nối lưới điện quốc gia, tỉnh đặt mục tiêu đạt tổng công suất khoảng 313 MW vào năm 2030, đảm bảo phù hợp với quy hoạch và khả năng tiếp nhận của hệ thống điện. Trong khi đó, đối với các hệ thống tự sản xuất, tự tiêu thụ không bán điện lên lưới, địa phương khuyến khích phát triển không giới hạn công suất, tạo dư địa lớn cho người dân và doanh nghiệp chủ động đầu tư.

Đáng chú ý, tỉnh đặt mục tiêu mỗi năm có khoảng 10% cơ quan công sở và 10% hộ gia đình lắp đặt điện mặt trời mái nhà. Nếu duy trì được tốc độ này, đến năm 2030, mục tiêu 50% công sở và 20% hộ dân sử dụng nguồn năng lượng sạch tại chỗ hoàn toàn khả thi.

Không chỉ dừng ở khu vực dân cư, các khu công nghiệp và trung tâm năng lượng trọng điểm như Khu kinh tế Vũng Áng cũng được đưa vào lộ trình chuyển đổi. Theo kế hoạch, đến hết năm 2026, 100% doanh nghiệp tiêu thụ điện lớn tại đây phải xây dựng phương án và triển khai lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà hoặc các giải pháp thu hồi nhiệt dư để phát điện. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm giảm tải cho hệ thống điện quốc gia và nâng cao tính tự chủ năng lượng của doanh nghiệp.

Một xu hướng mới cũng được Hà Tĩnh khuyến khích là tích hợp hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS) trong các dự án điện mặt trời mái nhà, đặc biệt đối với các hệ thống có công suất từ 100 kWp trở lên. Việc kết hợp này giúp ổn định nguồn điện tại chỗ, đồng thời hỗ trợ giảm công suất phụ tải đỉnh cho toàn hệ thống điện, nhất là trong những thời điểm nhu cầu tăng cao.

Ngoài ra, tỉnh cũng đặt mục tiêu đến năm 2030, 100% doanh nghiệp có mức tiêu thụ điện từ 500.000 kWh/năm trở lên sẽ triển khai điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ. Đây là một yêu cầu mang tính bắt buộc về mặt định hướng, góp phần giảm phụ thuộc vào nguồn điện truyền thống và nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp trong bối cảnh chi phí năng lượng ngày càng gia tăng.

Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Hà Tĩnh đã xây dựng hai nhóm giải pháp trọng tâm. Thứ nhất là nhóm giải pháp về tiết kiệm điện và quản lý nhu cầu điện, bao gồm việc thực hiện kiểm toán năng lượng, áp dụng tiêu chuẩn quản lý năng lượng, hiện đại hóa hệ thống chiếu sáng và đưa tiêu chí tiết kiệm điện vào đánh giá thi đua của các cơ quan, đơn vị.

Thứ hai là nhóm giải pháp về phát triển điện mặt trời mái nhà và chuyển dịch năng lượng, trong đó tập trung vào việc hoàn thiện cơ chế chính sách, khuyến khích tích hợp công nghệ lưu trữ năng lượng, thúc đẩy cơ chế mua bán điện trực tiếp và tạo điều kiện thuận lợi cho các khách hàng sử dụng điện lớn đầu tư hệ thống năng lượng tái tạo.

Có thể thấy, kế hoạch của Hà Tĩnh không chỉ đơn thuần là một chương trình tiết kiệm điện, mà là một chiến lược tổng thể nhằm tái định hình hệ thống năng lượng theo hướng hiện đại, bền vững và tự chủ hơn. Trong bối cảnh áp lực về an ninh năng lượng và biến đổi khí hậu ngày càng gia tăng, những bước đi quyết liệt này sẽ là nền tảng quan trọng để địa phương bứt phá trong giai đoạn tới, đồng thời đóng góp tích cực vào mục tiêu chuyển đổi xanh của cả nước.