Hà Nội hoàn thiện khung pháp lý phát triển không gian ngầm, tạo động lực cho đô thị hiện đại

Tại kỳ họp thứ tư (kỳ họp chuyên đề) ngày 15/6, HĐND TP Hà Nội đã thông qua Nghị quyết quy định về loại quy hoạch; trình tự lập, thẩm định, phê duyệt, điều chỉnh quy hoạch không gian ngầm; hoạt động quy hoạch đô thị, nông thôn và hoạt động kiến trúc trên địa bàn thành phố.

Nghị quyết được xây dựng trên cơ sở kế thừa các cơ chế, chính sách đặc thù đã được Quốc hội và Chính phủ cho phép, đồng thời bổ sung nhiều quy định mới phù hợp với yêu cầu phát triển của Thủ đô trong giai đoạn hiện nay.

Một trong những nội dung đáng chú ý là việc bổ sung quy định về phương án tuyến và vị trí công trình theo tuyến. Đây là loại hồ sơ được lập ở tỷ lệ 1/500 nhằm xác định chỉ giới đường đỏ, vị trí các công trình hạ tầng kỹ thuật theo tuyến, phục vụ công tác quản lý quy hoạch và triển khai các dự án đầu tư xây dựng.

Đại biểu bấm nút thông qua nghị quyết. Ảnh Thành Thái

Theo đánh giá của thành phố, quy định này xuất phát từ yêu cầu thực tiễn trong quản lý các công trình giao thông và hạ tầng kỹ thuật, trong khi hệ thống pháp luật hiện hành vẫn chưa có quy định đầy đủ về trình tự lập, thẩm định, phê duyệt, điều chỉnh cũng như cơ chế quản lý đối với loại hồ sơ này.

Đặc biệt, nghị quyết đã bổ sung các quy định về lập, thẩm định, phê duyệt và điều chỉnh quy hoạch không gian ngầm, cũng như quy hoạch chi tiết không gian ngầm. Đây được xem là bước tiến quan trọng trong việc hoàn thiện hành lang pháp lý cho phát triển đô thị theo chiều sâu.

Theo đó, Hà Nội sẽ có cơ sở để quy hoạch và phát triển đồng bộ hệ thống giao thông ngầm, công trình công cộng ngầm, hạ tầng kỹ thuật ngầm và các không gian kết nối dưới lòng đất. Việc này không chỉ giúp khai thác hiệu quả quỹ đất đô thị ngày càng hạn hẹp mà còn góp phần giảm áp lực lên hạ tầng trên mặt đất, nâng cao chất lượng không gian sống và tăng cường khả năng kết nối đô thị.

Nghị quyết cũng đặt ra các yêu cầu về bảo đảm an toàn công trình, bảo vệ môi trường và sự đồng bộ giữa hệ thống hạ tầng ngầm với các công trình trên mặt đất trong quá trình triển khai.

Bên cạnh nội dung về không gian ngầm, HĐND TP Hà Nội cũng thông qua nhiều cơ chế đặc thù nhằm nâng cao hiệu quả công tác quy hoạch đô thị và nông thôn.

Theo đó, thành phố được trao thêm thẩm quyền trong việc phê duyệt, điều chỉnh quy hoạch chi tiết; rút ngắn thời gian lấy ý kiến các cơ quan quản lý nhà nước; giảm một số thủ tục trung gian trong quá trình lập, thẩm định và phê duyệt quy hoạch.

Đáng chú ý, UBND TP Hà Nội được quyết định một số trường hợp lập đồng thời quy hoạch chi tiết với quy hoạch phân khu hoặc quy hoạch chung nhằm đẩy nhanh tiến độ chuẩn bị đầu tư, giảm thời gian thực hiện thủ tục hành chính và tăng tính chủ động trong huy động các nguồn lực phát triển.

Nghị quyết cũng cho phép áp dụng hình thức tự thực hiện quy hoạch, đồng thời quy định việc xác định khu vực đô thị và khu vực nông thôn theo từng giai đoạn phát triển của Thủ đô, phù hợp với yêu cầu quản lý trong bối cảnh mở rộng không gian đô thị.

Đối với lĩnh vực kiến trúc, nghị quyết bổ sung một số cơ chế đặc thù như cho phép xây dựng quy chế quản lý kiến trúc riêng đối với các khu vực có yêu cầu quản lý đặc biệt; quy định một số trường hợp không bắt buộc tổ chức thi tuyển phương án kiến trúc nhưng vẫn phải thông qua Hội đồng tư vấn kiến trúc để bảo đảm chất lượng chuyên môn.

Ngoài ra, thành phố được phép thuê đơn vị tư vấn xây dựng danh mục công trình kiến trúc có giá trị, đồng thời đơn giản hóa một số yêu cầu trong hồ sơ quy chế quản lý kiến trúc nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và bảo tồn các giá trị kiến trúc đặc trưng của Thủ đô.

Nghị quyết được kỳ vọng sẽ góp phần tháo gỡ các điểm nghẽn về quy hoạch, tạo nền tảng pháp lý cho việc phát triển Hà Nội theo hướng đô thị hiện đại, thông minh, đồng bộ và bền vững trong những năm tới.