Việt Nam đã ghi nhận một kỷ lục lịch sử với xuất khẩu gạo đạt 4,78 tỷ USD. Tuy nhiên, trong năm 2023, đất nước cũng đã chi khoảng 900 triệu USD để nhập khẩu gạo.
Theo thông tin từ Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, năm 2023, Việt Nam xuất khẩu khoảng 8 triệu tấn gạo, với giá trị lên đến 4,78 tỷ USD, tăng 38,4% so với năm 2022. Điều này đưa gạo trở thành mặt hàng xuất khẩu cao thứ 3 trong lĩnh vực nông nghiệp, chỉ sau gỗ và sản phẩm gỗ, cũng như thủy sản.
Giá xuất khẩu của gạo Việt Nam trong năm vừa qua cũng lập kỷ lục lịch sử, đạt 663 USD/tấn, dẫn đầu trong số các quốc gia xuất khẩu lớn trên thế giới.
Xuất khẩu gạo sang các thị trường chủ lực đã tăng đáng kể. Đặc biệt, xuất khẩu gạo đến Philippines đạt 1,75 tỷ USD, tăng 17,4% so với năm trước và là thị trường lớn nhất cho gạo Việt Nam trong năm qua. Xuất khẩu gạo sang Trung Quốc cũng tăng 30,7%, đạt 530 triệu USD.
Một điểm đáng chú ý là đơn hàng xuất khẩu gạo sang Indonesia đã tăng mạnh, đạt 640 triệu USD, tăng đột biến 992% so với năm 2022. Indonesia hiện trở thành khách hàng lớn thứ 2 cho xuất khẩu gạo Việt Nam, chỉ sau Philippines.
Mặc dù Việt Nam là một cường quốc xuất khẩu gạo, nhưng trong năm 2023, nước này cũng đã chi ra 860 triệu USD để nhập khẩu gạo từ các quốc gia khác, chủ yếu từ Campuchia và Ấn Độ.
Các chuyên gia và doanh nghiệp cho rằng sản xuất lúa gạo của Việt Nam đang đáp ứng nhu cầu tiêu dùng, đảm bảo an ninh lương thực và tạo ra một lượng lớn gạo dư để xuất khẩu. Tuy nhiên, vẫn có việc nhập khẩu một số sản phẩm gạo từ các quốc gia khác để đáp ứng nhu cầu sản xuất, chế biến và làm thức ăn chăn nuôi.
Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, năm 2023, ngành lúa gạo Việt Nam tiếp tục xuất siêu gần 3,92 tỷ USD.
Nhiều dự báo cho thấy, thị trường lúa gạo cả trong nước và quốc tế trong thời gian tới sẽ tiếp tục sôi động. Tuy nhiên, có những lo ngại về nguồn cung gạo không đủ đáp ứng nhu cầu. Điều này dẫn đến dự đoán rằng giá gạo xuất khẩu của Việt Nam trong năm 2024 sẽ tiếp tục giữ ở mức cao và có thể đạt trên 700 USD/tấn.
Sự tăng giá này có thể do nhiều yếu tố, bao gồm sự tăng cường nhu cầu từ các thị trường xuất khẩu chủ chốt như Philippines, Trung Quốc và Indonesia. Đồng thời, ảnh hưởng của các yếu tố thời tiết và thay đổi khí hậu có thể làm giảm sản lượng và ảnh hưởng đến nguồn cung.
Mặc dù giá cao có thể mang lại thu nhập lớn cho người sản xuất và xuất khẩu, nhưng cũng đặt ra thách thức đối với các quốc gia phải nhập khẩu gạo, đặc biệt là trong bối cảnh kinh tế thế giới đang phải đối mặt với những tác động tiêu cực từ đại dịch và biến động thị trường toàn cầu. Việc theo dõi và quản lý cân nhắc giữa tăng giá và đảm bảo an ninh lương thực sẽ là một nhiệm vụ quan trọng cho ngành lúa gạo Việt Nam trong thời kỳ tiếp theo.
Vũ Quý t/h
