Theo lộ trình được Bộ Công Thương phê duyệt, việc triển khai xăng E10 được chia thành hai giai đoạn. Giai đoạn thứ nhất, bắt đầu từ năm 2026, toàn bộ lượng xăng lưu thông trên thị trường cho các phương tiện cơ giới sử dụng động cơ xăng sẽ là E10. Sang giai đoạn hai, từ năm 2031, cơ quan quản lý sẽ xem xét nâng tỷ lệ phối trộn lên E15 hoặc E20, tùy thuộc vào năng lực sản xuất ethanol trong nước và bối cảnh nhập khẩu, xuất khẩu nhiên liệu.
Xăng E10 là loại nhiên liệu được phối trộn từ 90% xăng khoáng truyền thống và 10% ethanol – một loại cồn sinh học chiết xuất từ sắn, ngô, mía… Đây được xem là nguồn năng lượng tái tạo, có khả năng góp phần giảm phát thải khí nhà kính và hạn chế phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch.
 |
| Doanh nghiệp sẵn sàng cung ứng xăng E10 từ năm 2026 |
Thực tế, Việt Nam đã có hơn 10 năm thử nghiệm và từng bước triển khai nhiên liệu sinh học. Từ năm 2017, xăng E5 được đưa vào sử dụng rộng rãi, đến tháng 8/2025 bắt đầu thí điểm E10 tại một số đô thị lớn, tiến tới chuyển đổi hoàn toàn vào năm 2026.
Dù vậy, việc tiêu thụ xăng sinh học vẫn gặp nhiều trở ngại. Đến năm 2024, thị phần E5 chỉ chiếm khoảng 20% tổng sản lượng xăng, thậm chí tại một số địa phương lớn như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh hay Đồng Nai, tỷ lệ này còn thấp hơn. Theo ông Đào Duy Anh, Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo – Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương), tâm lý e ngại về chất lượng và độ bền động cơ vẫn là rào cản lớn nhất. Nhiều người tiêu dùng chưa yên tâm khi sử dụng xăng sinh học, trong khi mức chênh lệch giá so với RON95 chỉ từ 400 đến 800 đồng/lít, chưa đủ hấp dẫn để tạo động lực chuyển đổi.
Tuy nhiên, các kết quả thử nghiệm của Bộ Khoa học và Công nghệ cùng xác nhận từ nhiều hãng sản xuất ô tô, xe máy như Toyota, Honda đều cho thấy xăng E10 đạt chuẩn không gây ảnh hưởng đến động cơ. Trên thế giới, loại nhiên liệu này đã được sử dụng phổ biến hơn 20 năm tại Mỹ, châu Âu và hiện diện ở hơn 60 quốc gia.
Về nguồn cung, dự kiến mỗi năm Việt Nam sẽ cần khoảng 1,5 triệu m³ xăng E10, tính theo sản lượng tiêu thụ xăng khoảng 15 triệu m³ năm 2024. Hiện cả nước có 6 nhà máy ethanol với tổng công suất khoảng 600.000 m³/năm, có thể đáp ứng gần 40% nhu cầu phối trộn. Phần thiếu hụt sẽ được bổ sung bằng nguồn nhập khẩu từ Mỹ, Brazil – những quốc gia đi đầu trong lĩnh vực sản xuất ethanol.
Các doanh nghiệp đầu mối như Petrolimex, PVOIL, BSR hay Sài Gòn Petro đều khẳng định đã sẵn sàng cơ sở hạ tầng để phân phối đồng bộ trên toàn quốc. Bộ Công Thương cũng nhấn mạnh, Việt Nam đủ năng lực sản xuất, nhập khẩu và phối trộn để triển khai bắt buộc xăng E10 từ đầu năm 2026.
Việc chuyển đổi sang sử dụng nhiên liệu sinh học nằm trong lộ trình dài hạn nhằm thúc đẩy quá trình xanh hóa ngành năng lượng, giảm phát thải khí nhà kính, ứng phó biến đổi khí hậu và đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.
