Doanh nghiệp Cà Mau đang được đặt vào vị trí trung tâm trong một cách tiếp cận mới về tăng trưởng, cùng với vai trò chủ thể của người dân và chức năng kiến tạo, dẫn dắt của Nhà nước. Tại tọa đàm ngày 7/8, các vấn đề về chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, nguồn nhân lực và hạ tầng dữ liệu được đặt ra như những điều kiện quan trọng để nâng năng suất, sức cạnh tranh và hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số.
 |
| Tọa đàm về đẩy mạnh chuyển đổi số, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo tại Cà Mau. |
Chiều 7/8, Sở Khoa học và Công nghệ tổ chức tọa đàm với chủ đề “Đẩy mạnh chuyển đổi số, bứt phá về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, góp phần tăng trưởng hai con số”. Chương trình được tổ chức trực tiếp kết hợp trực tuyến với các xã, phường trong tỉnh.
Việc lựa chọn chủ đề cho thấy khoa học, công nghệ và chuyển đổi số đang được đặt trong mối quan hệ trực tiếp với yêu cầu tăng trưởng. Câu chuyện không dừng ở việc đưa công nghệ vào một vài khâu riêng lẻ, mà gắn với yêu cầu đổi mới mô hình phát triển và nâng cao năng lực cạnh tranh. Theo tài liệu được cung cấp, Cà Mau xác định doanh nghiệp là trung tâm, người dân là chủ thể, còn Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, dẫn dắt trong phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Cách đặt vấn đề này đáng chú ý ở chỗ doanh nghiệp được nhìn nhận như một lực lượng trực tiếp chuyển hóa tiến bộ công nghệ thành năng suất và sức cạnh tranh. Khi công nghệ được đưa vào sản xuất, kinh doanh, giá trị của chuyển đổi số cũng cần được đo bằng hiệu quả thực tế thay vì chỉ dừng ở mức đầu tư cho hạ tầng hay phần mềm. Tọa đàm được tổ chức nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
Định hướng phát triển khoa học công nghệ Cà Mau được đặt trong mối liên hệ với những lĩnh vực mà địa phương có tiềm năng, gồm kinh tế biển, thủy sản, năng lượng, nông nghiệp sạch và du lịch. Đây là điểm cần được lưu ý khi bàn về đổi mới sáng tạo. Công nghệ chỉ thực sự tạo ra động lực tăng trưởng khi gắn với những hoạt động kinh tế cụ thể. Với một địa phương có nhiều lĩnh vực sản xuất và dịch vụ đặc thù, việc khai thác công nghệ cần hướng đến giải quyết các yêu cầu thực tế, nâng năng suất và tăng khả năng cạnh tranh.
Chuyển đổi số Cà Mau vì thế không được đặt tách rời khỏi hoạt động của doanh nghiệp và người dân. Tài liệu cho thấy tỉnh đang tiếp cận vấn đề theo hướng kết nối ba chủ thể: doanh nghiệp, người dân và Nhà nước. Mỗi chủ thể có một vai trò khác nhau, nhưng hiệu quả chung phụ thuộc vào khả năng phối hợp. Một doanh nghiệp có thể đầu tư công nghệ, nhưng hiệu quả sẽ bị hạn chế nếu thiếu nhân lực có khả năng vận hành. Ngược lại, nguồn nhân lực được đào tạo tốt cũng khó phát huy nếu hạ tầng dữ liệu chưa đáp ứng yêu cầu. Chính mối liên hệ đó khiến các vấn đề về công nghệ, con người và thể chế được đặt ra cùng lúc tại tọa đàm.
Đổi mới sáng tạo Cà Mau vì vậy cần được nhìn như một quá trình thay đổi phương thức làm việc, sản xuất và quản trị. Giá trị của đổi mới không nằm ở tên gọi của công nghệ, mà ở khả năng giải quyết những điểm nghẽn cụ thể.
 |
| Cà Mau đặt mục tiêu 5.000 doanh nghiệp nhỏ và vừa chuyển đổi số vào năm 2030 |
Tại tọa đàm, các chuyên gia, nhà quản lý và đại biểu tập trung trao đổi về nhiều nội dung: chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), đổi mới mô hình tăng trưởng, cùng các giải pháp tháo gỡ điểm nghẽn về thể chế, chính sách, nguồn nhân lực số và hạ tầng dữ liệu dùng chung.
Danh mục vấn đề được đưa ra cho thấy thách thức của chuyển đổi số không nằm riêng ở công nghệ. AI có thể mở ra những phương thức làm việc mới, nhưng muốn ứng dụng hiệu quả vẫn cần con người có năng lực sử dụng. Dữ liệu có thể trở thành nguồn lực quan trọng, nhưng phải có hạ tầng dùng chung và cơ chế phù hợp để khai thác. Chính sách có thể tạo hành lang, nhưng cần được cụ thể hóa để doanh nghiệp có thể triển khai trong thực tế.
Đây cũng là lý do vai trò kiến tạo của Nhà nước được đặt song hành với vị trí trung tâm của doanh nghiệp. Nhà nước tạo môi trường, tháo gỡ điểm nghẽn; doanh nghiệp tổ chức sản xuất, kinh doanh và ứng dụng công nghệ; người dân tham gia và thụ hưởng những thay đổi từ quá trình đó. Mục tiêu tăng trưởng hai con số đặt ra yêu cầu cao hơn đối với năng suất và sức cạnh tranh. Trong bối cảnh ấy, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là những động lực quan trọng để đổi mới mô hình tăng trưởng.
Thực tiễn cho thấy, một chủ trương chỉ tạo ra kết quả khi được chuyển thành những thay đổi cụ thể trong hoạt động kinh tế và đời sống. Với Cà Mau, việc đưa doanh nghiệp vào vị trí trung tâm, đồng thời chú trọng nguồn nhân lực số, dữ liệu, thể chế và hạ tầng, đang tạo nên một cách tiếp cận tương đối đầy đủ cho bài toán này. Điều còn lại là khả năng biến những nội dung được trao đổi tại tọa đàm thành giải pháp phù hợp với từng lĩnh vực, từng địa bàn. Khi công nghệ được gắn với nhu cầu thực tế, đổi mới sáng tạo mới có điều kiện trở thành năng lực tăng trưởng, thay vì chỉ là một mục tiêu trên giấy.
