Đắk Glong - Đắk Nông: Dòng vốn lớn, kỳ vọng cao nhưng vì sao đang “nghẽn mạch”?

Huyện Đắk Glong. Nguồn ảnh: vietnamhoinhap

Huyện Đắk Glong, tỉnh Đắk Nông, một trong những huyện nhận được nguồn vốn đầu tư công và chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) lớn nhất tỉnh Đắk Nông trong giai đoạn 2022–2025, đang phải đối mặt với những "nút thắt" nghiêm trọng trong công tác giải ngân. Những thách thức hiện tại không chỉ ảnh hưởng đến tiến độ phát triển kinh tế - xã hội địa phương, mà còn đặt ra nhiều dấu hỏi cho các nhà đầu tư hạ tầng đang quan tâm tới khu vực này.

Trong năm 2025, ngân sách Trung ương đã bố trí cho huyện Đắk Glong 78,7 tỷ đồng vốn đầu tư công. Tuy nhiên, đến nay, huyện mới giải ngân được vỏn vẹn 522 triệu đồng, chỉ đạt 0,7% kế hoạch. Ở nguồn vốn đầu tư công từ ngân sách tỉnh, tình hình khả quan hơn đôi chút khi huyện được phân bổ hơn 7 tỷ đồng và đã giải ngân được hơn 2,5 tỷ đồng, đạt 36,4%. Đây là những con số khiến không ít nhà đầu tư lo ngại về tiến độ triển khai các dự án và hiệu quả sử dụng nguồn lực công tại địa phương.

Đối với ba chương trình MTQG, giai đoạn 2022–2025, huyện Đắk Glong được giao tổng cộng hơn 915,2 tỷ đồng. Tính đến ngày 10/3/2025, huyện đã giải ngân được hơn 470,4 tỷ đồng, tương đương 51,4% kế hoạch. Trong đó, chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi đã giải ngân hơn 173,8 tỷ đồng; chương trình xây dựng nông thôn mới giải ngân hơn 36,1 tỷ đồng; còn chương trình giảm nghèo bền vững đã đạt mức giải ngân 260,4 tỷ đồng. Tỷ lệ giải ngân tuy không quá thấp, nhưng tiến độ vẫn chậm so với yêu cầu và quy mô vốn được giao. Có thể thấy, các chương trình MTQG đã bước đầu tạo ra những chuyển biến tích cực trong đời sống người dân, góp phần thúc đẩy tăng trưởng địa phương. Tuy vậy, tiến độ giải ngân chưa tương xứng với quy mô vốn đã được phân bổ, nhất là trong bối cảnh áp lực phát triển ở vùng khó khăn như Đắk Glong là rất lớn.

Một trong những nguyên nhân trọng yếu khiến tiến độ triển khai các dự án tại Đắk Glong bị chậm lại là do thiếu nguồn vật liệu san lấp hợp pháp. Hiện nay, trên địa bàn huyện vẫn chưa có mỏ đất đắp nào được cấp phép khai thác, trong khi nhu cầu cho các công trình là rất lớn. Đáng chú ý, phần lớn diện tích các xã Quảng Sơn, Đắk Ha, Quảng Khê, Đắk R’măng và Đắk Som hiện đang nằm trong ranh quy hoạch bô xít, dẫn đến việc xác định bãi thải và khai thác đất đắp gặp nhiều trở ngại. Một số khu vực đã được đưa vào quy hoạch mỏ đất, tuy nhiên do quá trình thu hồi đất và cấp phép còn dang dở nên chưa đủ điều kiện pháp lý để lập hồ sơ và triển khai dự án.

Trước thực trạng đó, huyện Đắk Glong đã đề xuất tỉnh Đắk Nông chỉ đạo các sở, ngành liên quan khẩn trương hoàn thiện quy hoạch, tổ chức đấu giá và cấp quyền khai thác mỏ vật liệu san lấp để tạo điều kiện thuận lợi cho các công trình được triển khai đúng tiến độ. Tại cuộc họp chiều 26/3, UBND tỉnh Đắk Nông làm việc với UBND huyện Đắk Glong để nghe báo cáo về tình hình thực hiện, giải ngân vốn đầu tư công và 3 chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) năm 2025, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Nông, bà Tôn Thị Ngọc Hạnh, yêu cầu huyện và các sở, ngành liên quan cần có giải pháp quyết liệt để tháo gỡ khó khăn cho từng dự án, đặc biệt là những dự án trọng điểm như phát triển vùng dược liệu. Bà Hạnh nhấn mạnh, các vướng mắc lớn hiện nay về cơ bản đã được tháo gỡ, do đó không còn lý do để trì hoãn. Tỉnh sẽ tiến hành tổng kết các chương trình MTQG trong quý II/2026, nên các địa phương cần hoàn thiện kế hoạch triển khai ngay từ bây giờ.

Chiều 26/3, UBND tỉnh Đắk Nông làm việc với UBND huyện Đắk Glong để nghe báo cáo về tình hình thực hiện, giải ngân vốn đầu tư công và 3 chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) năm 2025.

Chủ tịch UBND tỉnh, ông Hồ Văn Mười, khẳng định rằng Đắk Glong là một trong những huyện được bố trí vốn đầu tư lớn, nên áp lực về hiệu quả sử dụng vốn là rất cao. Ông yêu cầu các ngành và địa phương phải khẩn trương tìm giải pháp triển khai, ưu tiên hấp thụ hết nguồn vốn. Trường hợp không thể giải ngân đúng tiến độ thì cần có phương án chuyển đổi phù hợp, nhưng vẫn phải đảm bảo đúng quy định pháp luật. Đặc biệt, ông nhấn mạnh địa phương không được để các thông tin về sáp nhập hành chính ảnh hưởng tới công việc chuyên môn.

Với các nhà đầu tư, Đắk Glong vẫn là một vùng đất tiềm năng khi dòng vốn đầu tư công đang đổ vào mạnh mẽ, đi kèm với các chương trình phát triển kinh tế - xã hội quy mô lớn. Tuy nhiên, những điểm nghẽn về thủ tục pháp lý, thiếu vật liệu san lấp, cùng tiến độ hành chính chậm là những yếu tố cần được tháo gỡ. Các doanh nghiệp quan tâm đến đầu tư hạ tầng, vật liệu xây dựng, logistics hay phát triển nông nghiệp công nghệ cao bám sát các chỉ đạo của chính quyền tỉnh, đặc biệt là các bước tiến về quy hoạch khai thác tài nguyên và cơ chế thu hút đầu tư tư nhân vào các dự án công.

Trong bối cảnh áp lực về quỹ thời gian và áp lực giải ngân ngày một tăng, Đắk Glong đang đứng trước một cuộc “chạy đua” để biến nguồn lực thành động lực thực sự. Liệu huyện có bứt phá kịp thời để trở thành điểm sáng đầu tư tại Tây Nguyên hay tiếp tục loay hoay với những nút thắt cũ – câu trả lời sẽ phụ thuộc vào quyết tâm cải cách của bộ máy hành chính và sự đồng hành kịp thời của khu vực tư nhân?