Mở màn cho việc khép lại giai đoạn điều tra một trong những vụ án kinh tế phức tạp nhất ngành xăng dầu, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã hoàn tất kết luận điều tra vụ án xảy ra tại Công ty Cổ phần Tập đoàn Thiên Minh Đức và các đơn vị liên quan.
Theo đó, có tổng cộng 23 bị can bị đề nghị truy tố về các tội danh khác nhau.
![]() |
| Công ty Cổ phần Tập đoàn Thiên Minh Đức. |
Tâm điểm của vụ án hướng về bị can Chu Thị Thành - nguyên Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Thiên Minh Đức. Bà Thành bị đề nghị truy tố về hai tội danh nghiêm trọng: “Tham ô tài sản” và tội “In, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước”.
Bán xăng "chui" giá rẻ để né Quỹ bình ổn giá
Hồ sơ điều tra vạch rõ, Tập đoàn Thiên Minh Đức được cấp giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu xăng dầu từ năm 2016. Với tư cách là thương nhân đầu mối, công ty có nghĩa vụ trích lập quỹ bình ổn giá theo quy định để hạch toán riêng nhằm mục tiêu bình ổn thị trường. Tuy nhiên, bị can Chu Thị Thành đã làm trái các quy định về trích lập, quản lý và sử dụng quỹ này bằng cách lợi dụng chu kỳ điều chỉnh 15 ngày/kỳ.
Giai đoạn dịch bệnh bùng phát, bị can Thành chỉ đạo cấp dưới bán xăng dầu không xuất hóa đơn giá trị gia tăng với đơn giá rẻ hơn cho khách hàng. Mục đích của chiêu trò này là thu tiền mặt ngay để đầu tư các dự án của công ty và né trách nhiệm trích lập quỹ bình ổn giá, bởi thời điểm đó, tỷ lệ trích quỹ rất cao, dao động từ 500 đồng – 1.600 đồng/lít.
Con số nhức nhối: Sức tàn phá của chiêu thức này là vô cùng lớn. Từ năm 2020 – 2022, Tập đoàn Thiên Minh Đức đã xuất bán "chui" 78.375.011 lít xăng dầu trị giá hơn 1.056 tỷ đồng cho 25 công ty và 28.745.408 lít xăng dầu trị giá hơn 310 tỷ đồng cho khách hàng vãng lai. Hệ quả là doanh nghiệp này đã không trích lập quỹ bình ổn giá số tiền hơn 67,3 tỷ đồng.
Nghiêm trọng hơn, để "vét sạch" tiền túi công, bị can Chu Thị Thành tiếp tục chỉ đạo cấp dưới xuất bán khống 153 hóa đơn cho 21 công ty và xuất trả 13 hóa đơn cho 1 công ty với khối lượng hơn 97,1 triệu lít xăng dầu để được chi sử dụng quỹ bình ổn giá là hơn 11,8 tỷ đồng. Các kế toán tại đây đã hoàn thiện kế hoạch che giấu bằng cách lập báo cáo định kỳ (tháng/năm) quỹ bình ổn giá bằng số liệu, nội dung không đúng thực tế.
Cơ quan Công an kết luận, tổng số lượng xăng dầu bán ra không xuất hóa đơn là hơn 107 triệu lít, chiếm đoạt tiền từ quỹ bình ổn giá là hơn 79,1 tỷ đồng. Toàn bộ nhóm hành vi này cấu thành tội Tham ô tài sản.
Đường dây hóa đơn "ma" và làn sóng giám đốc hầu tòa vì trốn thuế
Hệ lụy từ việc bán xăng lậu không hóa đơn đã dẫn đến việc tồn kho ảo một lượng hàng khổng lồ trên sổ sách kế toán của Thiên Minh Đức. Để xóa dấu vết, các bị can đã chuyển sang mua bán hóa đơn khống, thu phí từ 300 đồng – 500 đồng/lít nhằm cân đối lượng hàng phục vụ kê khai thuế.
Dưới sự điều khiển của bị can Chu Thị Thành, các nhân viên kinh doanh đã liên hệ với các khách hàng có nhu cầu mua hóa đơn khống. Giai đoạn 2020 – 2022, Thiên Minh Đức đã xuất bán “khống” 153 hóa đơn giá trị gia tăng cho 21 công ty khối lượng hơn 72 triệu lít xăng dầu, đút túi bất chính hơn 20,6 tỷ đồng. Vì hành vi này, bị can Chu Thị Thành và 10 đồng phạm bị đề nghị truy tố về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước".
Án phạt không chỉ dừng lại ở bên bán. Ở chiều ngược lại, hàng loạt doanh nghiệp mua hóa đơn "ma" này để hạch toán khống đầu vào nhằm trốn thuế cũng bị gọi tên:
Bị can Cao Bảo Ngọc – nguyên giám đốc Công ty TNHH Thương mại Tổng hợp Xăng dầu Việt Trung đã mua, sử dụng 15 hóa đơn khống để hạch toán hàng hóa đầu vào, trốn thuế hơn 24,2 tỷ đồng.
Bị can Mai Thị Kim, giám đốc Công ty TNHH Dầu khí Hoàng Kim mua và sử dụng 14 hóa đơn khống, trốn thuế hơn 9,4 tỷ đồng.
Nhiều bị can còn lại bị cáo buộc mua và sử dụng hóa đơn khống nhằm trốn thuế số tiền từ vài trăm triệu đồng đến vài tỷ đồng.
Đáng chú ý, Kết luận điều tra cũng nhắc đến 5 công ty khác dù có hành vi mua hóa đơn khống của Tập đoàn Thiên Minh Đức nhưng Cơ quan Điều tra xác định đã hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự nên không bị đề nghị truy tố trong vụ án này.