Vấn đề được Đà Nẵng nhấn mạnh, là sau hơn 20 năm vận động phát triển, đô thị này vẫn chưa có được một quảng trường trung tâm xứng tầm, là địa chỉ tụ hội các hoạt động cộng đồng, thương mại, xúc tiến đầu tư, và nhất là du lịch quốc tế. Nên địa phương sẽ tập trung thúc đẩy dự án, để sớm hình thành điểm nhấn đô hội hấp dẫn, trong tổng thể quy hoạch phát triển thành phố lễ hội, thành phố du lịch Đà Nẵng từ nay đến năm 2030.
Dự án nâng tầm đô thị
Thực tế giai đoạn 2015 – 2017, Đà Nẵng cũng từng đưa ra ý tưởng sẽ xây dựng quảng trường trung tâm ở ngay khu vực chợ Hàn (Hải Châu). Khuôn viên dự án nằm giữa 4 tuyến đường Bạch Đằng, Hùng Vương, Phan Châu Trinh và Nguyễn Thái Học.
Địa phương đã tổ chức hẳn một cuộc thi thiết kế ý tưởng quy mô, trao giải đàng hoàng, về mô hình một quảng trường “2 tầng”, vừa chỉnh trang lại chợ Hàn cũ vừa tổ chức lại không gian cao tầng khu vực, với điểm nhấn là dự án cao ốc 84 Hùng Vương.
Mặt bằng quảng trường sẽ lộ thiên, với các khu vực cảnh quan, công viên, điểm nhấn du lịch thiết kế sinh động. Bên dưới, là không gian tầng ngầm, đi vào từ bờ sông Hàn tại vị trí chợ Hàn, là một khu phức hợp, quy tụ các cửa hàng, siêu thị, quán ăn đặc sản…
Tuy nhiên, sau năm 2017, khi đội ngũ lãnh đạo địa phương lộ ra nhiều sai phạm, một số người bị đình chỉ, dự án quảng trường trung tâm Đà Nẵng đã phải dừng triển khai. Nhiều nhà chuyên môn của Đà Nẵng vẫn rất kỳ vọng dự án sớm được đánh giá để xúc tiến lại.
Nhưng hiện tại, Đà Nẵng lại đưa ra ý tưởng mới, dịch chuyển quảng trường trung tâm về phía di tích thành Điện Hải, cách chợ Hàn chưa quá 2 km, với không gian chật hơn và nhiều thách thức về giải pháp thi công hơn. Khu vực này rộng 9 hecta, là khuôn viên đất bao quanh bởi 3 tuyến đường Bạch Đằng, Quang Trung và Lý Tự Trọng.
Phác họa của thành phố Đà Nẵng cho thấy, sau khi hoàn thành, quảng trường trung tâm Đà Nẵng sẽ kết nối khu di tích thành Điện Hải ra bờ sông Hàn, với 2 cụm công trình kề bên là trung tâm hành chính Đà Nẵng, khách sạn Novotel; và bảo tàng Đà Nẵng (trụ sở cũ của UBND thành phố), tạo ra một khu vực cảnh quan ấn tượng, tự nhiên. Bên dưới, địa phương sẽ bố trí một không gian tầng ngầm, là khu vực phức hợp gồm các cửa hàng thương mại, siêu thị mua sắm, ẩm thực, bãi đậu xe...
Như vậy, người dân và du khách có thể đi vào quảng trường từ đường Bạch Đằng, xuống tầng hầm mua sắm, giải trí, kết nối đi vào thành Điện Hải và ngược lên, trải nghiệm quảng trường và các công trình trên đất. Sự kết nối này sẽ giúp tăng giá trị các hoạt động cộng đồng xã hội, thương mại du lịch, nhất là với tuyến đường Bạch Đằng, tuyến phố đi bộ độc đáo của Đà Nẵng, kéo dài từ chân cầu Thuận Phước đến cầu Trần Thị Lý.
Huy động nhiều nguồn lực?
Theo chính quyền Đà Nẵng, thực thi ý tưởng xây dựng quảng trường trung tâm ở vị trí đắc địa giữa quận Hải Châu, là bài toán nan giải. Không những phải giải quyết tốt các vấn đề giải phóng mặt bằng, tổ chức, điều chỉnh lại giao thông, kết nối các công trình điểm nhấn như trung tâm hành chính, di tích thành Điện Hải lại với nhau, các kiến trúc sư còn phải tính toán xử lý các công trình cao hàng chục tầng ở đây để có được không gian tầng ngầm đạt tiêu chuẩn và an toàn. Do đó, địa phương sẽ cần tập trung triển khai dự án một cách khoa học, huy động nhiều nguồn lực xã hội hóa.
Một số nhà chuyên môn nhìn nhận, với ý tưởng trước đây về quảng trường trung tâm ở chợ Hàn, vướng mắc triển khai chính là kinh phí đầu tư quá lớn. Đến nay, địa phương tiếp tục đặt vấn đề tổ chức đầu tư quảng trường mới, cũng chắc chắn sẽ bị áp lực về kinh phí đầu tư.
Tuy nhiên, theo lãnh đạo thành phố Đà Nẵng, là một dự án có ý nghĩa hết sức quan trọng với tầm nhìn, hình ảnh và thương hiệu thành phố, nên chính quyền sẽ nỗ lực dàn xếp để tìm kiếm các nguồn đầu tư. Các vướng mắc từ tài chính dự án không phải là không giải quyết được, dù thực tế hiện nay, Đà Nẵng cũng đang hạn hẹp về vốn ngân sách. Thông qua các nhà đầu tư đã và đang quan tâm đến cơ hội tăng tốc khi đồng hành địa phương, nhất là những cơ hội từ chính khả năng khai thác dự án, chắc chắn quảng trường trung tâm sẽ là điểm nhấn đầu tư huy động được nhiều nguồn xã hội.
Trên tinh thần đó, Đà Nẵng nhận định từ tháng 6/2021 sẽ tổ chức được cuộc thi phương án về kiến trúc quảng trường trung tâm, sớm hiện thực hóa dự án.
Nguyên Đức
