Người tiêu dùng ưu tiên mua sắm trực tuyến
Ghi nhận của phóng viên tại một số tuyến phố kinh doanh thời trang lớn như Thái Hà, Bà Triệu, Phố Huế (quận Đống Đa, Hai Bà Trưng), nhiều cửa hàng treo biển giảm giá từ 30-40%, thậm chí cao hơn đối với các mặt hàng tồn kho. Tuy nhiên, khách hàng ghé mua chủ yếu là khách lẻ, số lượng không nhiều.
Chia sẻ với phóng viên, chị Nguyễn Xuân Anh, chủ một cửa hàng quần áo trên phố Thái Hà cho biết, dù đã bước vào cao điểm mua sắm Tết nhưng sức mua không có nhiều chuyển biến so với ngày thường.
“Những năm trước, càng sát Tết thì khách đến càng đông, có ngày cửa hàng không kịp phục vụ. Năm nay thì khác hẳn, lượng khách tăng không đáng kể nên chúng tôi phải áp dụng chương trình giảm giá từ 30-40% để thu hút người mua”, chị Xuân Anh nói.
 |
| Cửa hàng, chợ truyền thống giảm giá sâu, vẫn vắng khách dịp cận Tết |
Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại các cửa hàng giày dép, phụ kiện trên phố Huế và Bà Triệu. Một số tiểu thương cho biết, dù đã linh hoạt điều chỉnh giá bán, kết hợp khuyến mãi, song doanh thu vẫn thấp hơn nhiều so với cùng kỳ những năm trước.
Theo chị Hoàng Ngọc Anh, nhân viên bán hàng tại một cửa hàng thời trang trên phố Bà Triệu, sức tiêu thụ năm nay giảm rõ rệt. “Trước đây, vào dịp cận Tết, doanh thu mỗi ngày của cửa hàng có thể lên tới vài chục triệu đồng. Năm nay, trung bình chỉ đạt khoảng 4-5 triệu đồng/ngày, chủ yếu là khách quen hoặc khách mua lẻ”, chị Ngọc Anh cho biết.
Không chỉ các mặt hàng thời trang, nhiều tiểu thương tại các chợ truyền thống cũng ghi nhận lượng khách giảm. Theo họ, người tiêu dùng ngày càng cân nhắc kỹ hơn trong chi tiêu, ưu tiên các mặt hàng thiết yếu thay vì mua sắm nhiều như trước.
Ở chiều ngược lại, không ít người tiêu dùng thừa nhận đã thay đổi thói quen mua sắm dịp Tết. Thay vì dành thời gian đến chợ hay cửa hàng truyền thống, nhiều người lựa chọn mua sắm trực tuyến để tiết kiệm thời gian và chi phí.
Chị Nguyễn Thị Liên, nhân viên một công ty thiết kế nội thất ở Hoàng Mai (Hà Nội), cho biết những tháng cuối năm công việc bận rộn khiến chị khó sắp xếp thời gian đi mua sắm trực tiếp.
“Cuối năm công ty chạy dự án liên tục, gần như làm việc hết công suất. Tôi chưa thu xếp được thời gian đi chợ hay cửa hàng nên mua sắm online là lựa chọn thuận tiện nhất, vừa nhanh, vừa có nhiều ưu đãi”, chị Liên chia sẻ.
Dịch chuyển rõ nét trong hành vi tiêu dùng dịp Tết
Theo khảo sát của Worldpanel by Numerator, trong mùa mua sắm Tết 2026, hơn 70% hộ gia đình vẫn tập trung chi tiêu cho các nhóm hàng thiết yếu như thực phẩm, đồ uống và quà biếu. Đáng chú ý, khoảng 60% người được hỏi cho biết sẽ cắt giảm chi tiêu đối với các sản phẩm không thực sự cần thiết, phản ánh xu hướng tiêu dùng thận trọng và có kế hoạch hơn.
Song song với việc thắt chặt chi tiêu là sự gia tăng mạnh mẽ của các kênh bán hàng trực tuyến. Nghiên cứu của Insight Asia cho thấy, 63% người tiêu dùng Việt Nam lựa chọn các sàn thương mại điện tử để mua sắm Tết 2026, tăng đáng kể so với mức 48% của năm 2024.
Theo đánh giá của các chuyên gia, mua sắm trực tuyến không chỉ đáp ứng nhu cầu tiện lợi mà còn giúp người tiêu dùng chủ động so sánh giá, tận dụng các chương trình ưu đãi trong bối cảnh ngân sách gia đình cần được cân đối chặt chẽ.
Báo cáo “Bức tranh tiêu dùng dịp Tết 2026” do Shopee công bố mới đây cũng cho thấy, xu hướng mua sắm chủ động thể hiện rõ ở nhóm người dùng trẻ, khi Gen Z và Gen Y chiếm tỷ trọng lớn trong tổng lượng người mua sắm Tết trên nền tảng này. Người tiêu dùng ngày càng ưu tiên yếu tố “chi tiêu thông minh”, thông qua việc xác định rõ nhu cầu, lựa chọn ưu đãi phù hợp và quan tâm đến tốc độ giao hàng.
Trong giai đoạn từ tháng 10/2025 đến nửa cuối tháng 1/2026, các mặt hàng thiết yếu và sản phẩm phục vụ trang hoàng, chuẩn bị Tết như bánh kẹo, đồ trang trí, áo dài, bao lì xì tiếp tục nằm trong nhóm được tìm mua nhiều nhất trên các sàn thương mại điện tử.
Đại diện Shopee cho biết, bên cạnh yếu tố giá cả, người tiêu dùng hiện nay cũng dành sự quan tâm lớn hơn cho các thương hiệu quen thuộc, gắn liền với văn hóa và thói quen tiêu dùng trong dịp Tết. “Tổng số đơn hàng đến từ các thương hiệu Việt trên Shopee trong dịp Tết 2026 đã tăng khoảng 30% so với Tết 2025”, đại diện nền tảng này thông tin.
Theo dữ liệu tổng hợp từ Metric.vn, trong giai đoạn từ ngày 15/12/2025 đến 25/1/2026, tổng doanh số phát sinh trên hai sàn thương mại điện tử lớn là Shopee và TikTok Shop đạt khoảng 67.700 tỷ đồng, tăng 9% so với sáu tuần liền trước. Tổng cộng có khoảng 3,4 triệu sản phẩm được bán ra từ hơn 14.000 gian hàng.
Những con số này cho thấy sự dịch chuyển ngày càng rõ nét trong hành vi mua sắm của người tiêu dùng Việt Nam dịp Tết. Thay vì mua sắm cảm tính, người tiêu dùng đang hướng tới mua sắm có kế hoạch, ưu tiên tối ưu ngân sách và trải nghiệm tiện lợi. Trong bối cảnh đó, thương mại điện tử tiếp tục khẳng định vai trò là kênh mua sắm chủ đạo, đặc biệt trong giai đoạn cao điểm cuối năm, đặt ra không ít thách thức cho các cửa hàng và chợ truyền thống trong việc thu hút khách hàng.
