Chứng khoán Việt đang rẻ, tại sao lực đầu tư thấp?

Ông Thái Quang Trung - CFA, Giám đốc Đầu tư VinaCapital (bên trái); bà Vũ Ngọc Linh - Giám đốc Phân tích và Nghiên cứu thị trường VinaCapital (giữa); ông Đinh Đức Minh - Giám đốc Đầu tư Cấp cao VinaCapital (bên phải), tại tọa đàm: "Đầu tư cổ phiếu không cần nhìn bảng điện".

Cổ phiếu giá rẻ, nhưng hiệu suất đầu tư 6 tháng – 1 năm thấp

Thị trường chứng khoán Việt Nam đang diễn ra một nghịch lý, đó là diễn biến của chỉ số VN-Index lại không phản ánh đúng bức tranh kinh doanh của doanh nghiệp.

Chỉ số chứng khoán gần đây tăng cao, nhưng chủ yếu đến từ nhóm cổ phiếu Vingroup. Nếu loại trừ nhóm này, thị trường thực tế đã giảm khoảng 5% từ đầu năm, thanh khoản bình quân chỉ còn khoảng 500 triệu USD/phiên, bằng một nửa so với giai đoạn đầu năm.

Theo phân tích của các chuyên gia VinaCapital, lợi nhuận của các doanh nghiệp trên sàn HoSE tăng 37% trong quý 1/2026, kỳ vọng sẽ tiếp tục tăng 15-20% trong quý 2/2026, nhưng giá cổ phiếu vẫn lao dốc, khiến mặt bằng định giá ngày càng trở nên hấp dẫn.

Nếu loại trừ nhóm cổ phiếu Vingroup, P/E dự phóng năm 2026 chỉ khoảng 9,3 lần, tiệm cận vùng định giá thấp nhất trong 10 năm qua.

Nhận định về diễn biến này tại tọa đàm trực tuyến:“Đầu tư cổ phiếu không cần nhìn bảng điện”, diễn ra vào chiều 15/7/2026, ông Đinh Đức Minh, Giám đốc Đầu tư cấp cao của VinaCapital, cho rằng tâm lý chung của thị trường đang khá yếu. Nguyên nhân cơ bản là do hiệu suất đầu tư trong 6 tháng đến 1 năm qua không được như kỳ vọng của nhiều nhà đầu tư.--hình:

Lý giải cho việc hiệu suất đầu tư không tích cực, ông Minh cho rằng đây là điều bình thường trong bối cảnh bất ổn địa chính trị toàn cầu hoặc có rủi ro về kinh tế. Nguyên nhân nữa là nhiều ngân hàng nâng lãi suất huy động lên 8-9%/năm, khiến dòng tiền có xu hướng dịch chuyển sang kênh tiền gửi. Trong khi đó, căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đẩy giá dầu tăng mạnh, làm gia tăng áp lực lạm phát toàn cầu. Tại Việt Nam, lạm phát đạt 5,6% trong tháng 5 trước khi hạ nhiệt xuống 4,7% trong tháng 6 nhờ giá dầu giảm.

Bên cạnh đó, nhà đầu tư nước ngoài đã bán ròng khoảng 80.000 tỷ đồng từ đầu năm đến nay. Nguyên nhân chủ yếu là dòng vốn toàn cầu đang dịch chuyển sang các thị trường có nhiều cơ hội hưởng lợi từ làn sóng AI và bán dẫn như Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc hay Đài Loan.

P/E thị trường chứng khoán Việt đang ở mức 9,3 lần. Nguồn: VinaCapital.

Thống kê của VinaCapital cho thấy, nếu mua vào cổ phiếu lúc thị trường càng rẻ, xác suất đạt lợi nhuận vượt trội sau 2 - 3 năm càng cao. Với chu kỳ đầu tư 5 - 10 năm, nếu nắm giữ dài hạn, kết quả mang lại thường rất khả quan, lợi nhuận có thể đạt hai con số.

"Vì vậy, chúng tôi khuyên nhà đầu tư duy trì chiến lược dài hạn, đều đặn và tận dụng những lúc tâm lý thị trường yếu, mặt bằng giá rẻ để tích lũy thêm tài sản", ông Minh nhấn mạnh.

Đầu tư vào chứng khoán chỉ bằng 1/10 bất động sản

Từ tín hiệu thị trường, bà Vũ Ngọc Linh, Giám đốc phân tích và nghiên cứu thị trường VinaCapital, cho biết đầu tư của cá nhân vào cổ phiếu tại Việt Nam còn rất thấp, họ chỉ quen bỏ tiền vào tiết kiệm ngân hàng, mua vàng, hoặc mua bất động sản. Các kênh đầu tư như: chứng khoán, chứng chỉ quỹ, phái sinh, crypto... gần như chưa được tận dụng và hiểu đầy đủ.

Khảo sát của VinaCapital cũng cho thấy, giá trị phân bổ tài sản cho chứng khoán tại Việt Nam chỉ bằng khoảng 1/10 so với bất động sản, theo ông Thái Quang Trung, Giám đốc đầu tư VinaCapital.

Nếu tổng tài sản bất động sản gấp vài lần GDP, thì tổng tài sản chứng khoán của nhà đầu tư cá nhân trong nước (không tính cổ đông nội bộ) chỉ bằng khoảng 1/3 GDP. Tỷ trọng này cũng thấp hơn vàng và tiền gửi tiết kiệm rất nhiều. Lý do quan trọng nhất là mức độ biến động hàng ngày, hàng tuần, hàng tháng của thị trường quá cao.

Người Việt Nam phân bổ 70% đầu tư vào bất động sản. Nguồn: VinaCapital.

"Chúng tôi nhận thấy mức sinh lời dài hạn trong 10-20 năm của cổ phiếu (gồm cả cổ tức), không hề thua kém các kênh phổ biến như vàng hay chung cư, trong khi thanh khoản lại cao hơn”, ông Trung nhận định.

"Theo tôi, một người Việt Nam điển hình nên phân bổ khoảng 2/3 tài sản vào kênh chứng khoán là hợp lý", ông Trung khuyến nghị.