World Cup mở rộng quy mô, FIFA hưởng lợi lớn

FIFA World Cup 2026 – mùa giải vô địch bóng đá thế giới có quy mô lớn nhất trong lịch sử – đã khép lại rạng sáng 20/7 (giờ Việt Nam), sau khi Tây Ban Nha đánh bại Argentina 1-0 trong hiệp phụ, qua đó giành danh hiệu cao quý nhất của bóng đá thế giới.

Tiền đạo Ferran Torres của Barcelona ghi bàn thắng duy nhất trong trận chung kết đầy nghẹt thở và kịch tính, giúp Tây Ban Nha lần thứ hai đăng quang World Cup. Argentina phải thi đấu thiếu người sau khi Enzo Fernández nhận thẻ vàng thứ hai vì phạm lỗi với hậu vệ Pau Cubarsi của Tây Ban Nha.

Tây Ban Nha lần thứ hai lên ngôi vô địch FIFA World Cup, và sẽ là nước đồng chủ nhà của kỳ World Cup tiếp theo vào năm 2030

Madonna, Justin Bieber, BTS và Shakira góp mặt trong chương trình biểu diễn giữa giờ nghỉ đầu tiên trong lịch sử World Cup. Màn trình diễn kéo dài hơn 27 phút, nhưng đã vấp phải nhiều ý kiến phê bình từ các bình luận viên và người hâm mộ.

Dù vậy, xét về tài chính, Liên đoàn Bóng đá Thế giới (FIFA) gần như chắc chắn là bên hưởng lợi lớn nhất từ giải đấu. Cơ quan quản lý bóng đá thế giới đã tổ chức một trong những sự kiện thể thao sinh lợi nhất lịch sử và dự kiến thu về hơn 9 tỷ USD doanh thu trong năm 2026, theo ước tính của chính FIFA.

Đây là lần đầu tiên 48 đội tuyển góp mặt tại World Cup, tăng so với 32 đội ở kỳ trước. Giải đấu vì thế có 104 trận thay vì 64 trận và kéo dài sáu tuần thay vì bốn tuần. Số trận tăng giúp FIFA bán thêm bản quyền truyền hình, phát hành nhiều vé hơn, mở rộng cơ hội thương mại cho các nhà quảng cáo và thu hút lượng khán giả toàn cầu lớn hơn.

Chủ tịch FIFA Gianni Infantino được xem là nhân tố thúc đẩy mạnh mẽ chiến lược thương mại hóa của tổ chức này. CNBC đã phân tích cách FIFA gia tăng nguồn thu từ một kỳ World Cup có quy mô chưa từng có.

Bắc Mỹ được xem là địa điểm phù hợp để thử nghiệm thể thức 48 đội, song công tác tổ chức giải đấu cũng gây không ít tranh cãi. FIFA bị chỉ trích về giá vé, dao động từ 60 USD đến hơn 10.000 USD, trong khi mức giá trung bình lên tới hơn 900 USD, theo TicketData.

Trước thềm giải đấu, nhiều ý kiến đặt câu hỏi liệu người hâm mộ có đủ khả năng chi trả, cũng như sức hút của giải có được duy trì hay không. Tuy nhiên, theo công ty phân tích Football Benchmark, nhu cầu thực tế vẫn ở mức rất cao.

Antonio Di Cianni, Giám đốc tư vấn tại Football Benchmark, cho biết trên chương trình Squawk Box Europe của CNBC hôm thứ Sáu (17/7) rằng ở vòng bảng, tỷ lệ lấp đầy sân vận động gần như đạt mức tối đa, khoảng 99%. Theo ông, điều này cho thấy người hâm mộ sẵn sàng chi trả cho các mức giá vé hiện nay.

Từ nguồn thu bán vé khả quan, ông Infantino đã bắt đầu đề xuất khả năng mở rộng World Cup lên 64 đội vào năm 2030. Trao đổi với đài truyền hình Thụy Sĩ Blue Sport ngày 10/7, ông cho biết các vấn đề này sẽ được xem xét sau World Cup.

Nếu được thông qua, World Cup 64 đội sẽ có sự tham dự của gần một phần ba số quốc gia trên thế giới, qua đó góp phần mở rộng tính đại diện của bóng đá, theo Kieran Maguire, Phó Giáo sư tài chính bóng đá tại Đại học Liverpool.

Trao đổi với CNBC qua điện thoại, ông Maguire cho rằng đây là cơ hội để World Cup trở thành “Thế vận hội của bóng đá”, theo nghĩa giải đấu mở cửa cho nhiều quốc gia hơn. Theo ông, dù danh hiệu có thể vẫn chỉ thuộc về một số ít đội tuyển, nhiều quốc gia khác vẫn có thể khẳng định rằng họ đã từng góp mặt tại sân chơi này.

Tổng thống Donald Trump có nhiều liên hệ với giải đấu do Mỹ đồng tổ chức cùng Mexico và Canada. Ông Trump duy trì quan hệ gần gũi với FIFA dưới thời ông Infantino. Tổ chức này từng trao giải thưởng hòa bình đầu tiên cho ông Trump vào năm ngoái, sau khi ông tích cực theo đuổi nhưng không giành được Giải Nobel Hòa bình.

Bản kê khai tài chính năm 2025 của ông Trump, được công bố tuần trước, cho thấy ông Infantino đã tặng ông 10 vé, trị giá 15.000 USD, để dự trận chung kết FIFA Club World Cup hồi tháng 7 năm ngoái tại sân vận động MetLife, bang New Jersey.

Mối quan hệ giữa hai bên tiếp tục bị chú ý sau khi có thông tin ông Trump đã gọi điện cho ông Infantino, đề nghị xem xét lại án treo giò một trận đối với Folarin Balogun, cầu thủ đội tuyển Mỹ, sau khi anh nhận thẻ đỏ trong trận gặp Bỉ. Án phạt này sau đó đã được hủy bỏ. Theo đó, ông Trump đã đề nghị xem xét lại vì không cho rằng đó là một pha phạm lỗi, đồng thời bày tỏ không hiểu vì sao tình huống này lại bị phạt thẻ đỏ.

Ở một khía cạnh khác, chiến lược mở rộng của ông Infantino được cho là sẽ nhận được sự ủng hộ từ nhiều quốc gia đang hưởng nguồn tài trợ của FIFA. Với tư cách một tổ chức phi lợi nhuận, FIFA phân bổ lại nguồn thu để phát triển hạ tầng bóng đá tại các nước thành viên, qua đó hình thành mối quan hệ gắn kết giữa tổ chức này và các liên đoàn quốc gia.

FIFA dự kiến phân bổ 2,7 tỷ USD cho hoạt động phát triển tại 211 quốc gia thành viên trong giai đoạn 2027-2030 theo chương trình “FIFA Forward 4.0”.

Ông Maguire nhận định, dưới thời ông Gianni Infantino, FIFA phân bổ nhiều nguồn lực tài chính cho các quốc gia nhỏ; đổi lại, các quốc gia này có xu hướng ủng hộ ông tái đắc cử chức Chủ tịch.

Nhìn về phía trước, World Cup 2030 được dự báo sẽ có quy mô lớn hơn nữa, với ngân sách FIFA dành cho giải đấu là 6 tỷ USD. Giải đấu cũng gắn với các hoạt động kỷ niệm 100 năm World Cup và được FIFA mô tả là “một sự kiện thậm chí còn hấp dẫn hơn đối với các đài truyền hình”.