Thứ trưởng Bộ Xây dựng: Quyết liệt gỡ 3.000 dự án, tái cấu trúc thị trường bất động sản

Tại Diễn đàn Thị trường bất động sản giai đoạn mới - Trao Chứng nhận Dự án Đáng sống 2025 vào sáng 25/12/2025 do Tạp chí Diễn đàn doanh nghiệp tổ chức, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết, cần thúc đẩy thị trường bất động sản an toàn, lành mạnh đã phác họa rõ nét quyết tâm của Chính phủ trong việc tái cấu trúc thị trường theo hướng bền vững, cân bằng và thực chất hơn. Trọng tâm của lộ trình này là hoàn thiện thể chế, tháo gỡ điểm nghẽn pháp lý cho gần 3.000 dự án và đẩy nhanh chương trình phát triển nhà ở xã hội quy mô lớn.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh, ngay từ đầu nhiệm kỳ, Chính phủ đã xác định bất động sản là một trong những lĩnh vực then chốt của nền kinh tế, có sức lan tỏa mạnh tới nhiều ngành nghề khác. Nghị quyết 33/NQ-CP ra đời không chỉ mang tính “giải cứu” thị trường, mà quan trọng hơn là đặt nền móng cho một cấu trúc phát triển dài hạn, giảm lệ thuộc vào đầu cơ, tăng vai trò của nhà ở phục vụ nhu cầu thực.

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh.

Một trong những điểm nhấn lớn nhất trong giai đoạn 2023–2024 là việc hoàn thiện đồng bộ hệ thống pháp luật liên quan đến đất đai và bất động sản. Lần đầu tiên, bốn đạo luật quan trọng gồm Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản và Luật Các tổ chức tín dụng được sửa đổi và ban hành gần như cùng lúc.Thứ trưởng khẳng định, đây chính là “chìa khóa” để tháo gỡ tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn pháp lý kéo dài nhiều năm, vốn là nguyên nhân khiến hàng loạt dự án bị đình trệ.

Việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho địa phương trong phê duyệt và triển khai dự án được kỳ vọng sẽ rút ngắn đáng kể thời gian thủ tục, giảm chi phí không chính thức cho doanh nghiệp, từ đó giúp nguồn cung được khơi thông và từng bước kéo mặt bằng giá bất động sản về mức hợp lý hơn.

Song song với hoàn thiện thể chế, Bộ Xây dựng xác định Đề án phát triển 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội là trụ cột điều tiết thị trường. Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh cho biết, đến nay cả nước đã triển khai 698 dự án nhà ở xã hội, với quy mô hơn 657.000 căn hộ. Trong đó, gần 170.000 căn đã hoàn thành và đưa vào sử dụng, góp phần giải quyết nhu cầu an cư cho hàng trăm nghìn người lao động thu nhập thấp.

Ảnh minh hoạ

Năm 2025 được xem là năm bản lề của đề án khi mục tiêu hoàn thành 100.000 căn hộ nhà ở xã hội dự kiến sẽ đạt và có thể vượt kế hoạch. Đáng chú ý, với đà triển khai hiện nay, Bộ Xây dựng kỳ vọng mục tiêu 1 triệu căn hộ có thể hoàn thành sớm hơn hai năm, vào khoảng 2028. Phân khúc nhà ở xã hội với mức giá trung bình 15–25 triệu đồng/m² được đánh giá là “lời giải” quan trọng cho bài toán mất cân đối cung – cầu kéo dài nhiều năm qua.

Một trong những thách thức lớn nhất của thị trường hiện nay là khối lượng dự án “đắp chiếu” quá lớn. Theo số liệu Bộ Xây dựng công bố, cả nước đang có khoảng 2.991 dự án bất động sản gặp vướng mắc, với tổng vốn đầu tư lên tới gần 2 triệu tỷ đồng – nguồn lực khổng lồ đang bị đóng băng, gây lãng phí cho nền kinh tế.

Trước thực trạng này, Chính phủ đã chỉ đạo triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, từ Tổ công tác của Thủ tướng đến các địa phương. Đối với 326 dự án vướng pháp lý đất đai, Bộ Xây dựng đã hướng dẫn áp dụng Nghị quyết 110 của Quốc hội để tháo gỡ. Quan điểm xuyên suốt được Thứ trưởng nhấn mạnh là “vừa làm vừa sửa”, xử lý dứt điểm từng dự án theo mức độ vi phạm, tạo điều kiện cho các dự án đủ điều kiện được tái khởi động sớm nhất.

Đánh giá về diễn biến giá cả, Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh thẳng thắn nhìn nhận giá bất động sản tại Hà Nội, TP.HCM và một số đô thị lớn đã tăng 10–20% trong thời gian qua, vượt xa khả năng chi trả của đại bộ phận người dân. Nguyên nhân cốt lõi vẫn là sự thiếu hụt nghiêm trọng nguồn cung nhà ở giá phù hợp, trong khi phân khúc cao cấp và đầu tư vẫn chiếm tỷ trọng lớn.

Tuy nhiên, với hàng loạt giải pháp đang được triển khai, Bộ Xây dựng tin tưởng thị trường sẽ có bước chuyển rõ nét từ năm 2026. Dự kiến riêng trong năm này, nguồn cung nhà ở xã hội sẽ tăng thêm khoảng 160.000 căn, cùng với hàng nghìn dự án thương mại được tháo gỡ pháp lý và đưa trở lại thị trường.

Để đảm bảo thị trường phát triển bền vững trong dài hạn, Bộ Xây dựng xác định sáu nhóm giải pháp chiến lược, bao gồm tiếp tục hoàn thiện pháp luật, thúc đẩy phân khúc nhà ở thương mại giá phù hợp, coi nhà ở xã hội là công cụ điều tiết tự nhiên của thị trường, hỗ trợ địa phương khởi công dự án sớm, xây dựng trung tâm giao dịch bất động sản do Nhà nước quản lý và hoàn thiện hệ thống dữ liệu, thông tin thị trường.

Cuối cùng, Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh nhấn mạnh Bộ Xây dựng sẽ tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp và địa phương, kiên định mục tiêu đưa thị trường bất động sản trở về đúng vai trò là nền tảng an sinh và động lực phát triển kinh tế – xã hội, thay vì trở thành kênh đầu cơ thuần túy như giai đoạn trước.