Ra mắt sách “Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút” của nhà báo Hồ Quang Lợi

Toàn cảnh Lễ ra mắt cuốn sách Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút của Nhà báo – Nhà văn Hồ Quang Lợi.

Nhân dịp kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925-21/6/2025), sáng 12/6/2025, Thư viện Quân đội phối hợp với Nhà Xuất bản Hà Nội đã tổ chức Lễ ra mắt cuốn sách Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút của Nhà báo – Nhà văn Hồ Quang Lợi.Tới dự lễ ra mắt sách có các đồng chí: Phạm Quang Nghị, nguyên Uỷ viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư Thành uỷ Hà Nội; Nguyễn Thế Kỷ, nguyên Uỷ viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; đại diện lãnh đạo, nguyên lãnh đạo các ban, bộ, ngành, các cơ quan Trung ương, Thành phố Hà Nội; lãnh đạo các cơ quan báo chí, các cấp hội nhà báo; đông đảo đồng đội, đồng nghiệp và bạn đọc.

Cuốn sách Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút gồm 66 bài viết và trả lời phỏng vấn, được bố cục trong 8 chương: Chương 1: Mạch đập thời đại; Chương 2: Tâm thế cầm bút; Chương 3: Ánh sáng nhân văn; Chương 4: Đạo đức báo chí; Chương 5: Mạnh hơn bảo kiếm; Chương 6: Đồng hành cùng thắng; Chương 7: Mạng xã hội, AI và báo chí; Chương 8: Trái tim và Ngọn lửa.

Bên cạnh phần viết về những cơn sóng thời cuộc cùng sự đua tranh quyền lực quyết liệt giữa các cường quốc, cục diện thế giới nhìn từ cuộc chiến Ucraina, những “đổ vỡ” trật tự cũ để hình thành một cấu trúc quyền lực quốc tế mới; những vấn đề thời sự của nước ta hiện nay như: cuộc cách mạng về tinh gọn bộ máy hệ thống chính trị, các xung lực đột phá, “bộ tứ chiến lược” phát triển đất nước, cuốn sách Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút được dành để viết về một số vấn đề căn cốt của báo chí được chiêm nghiệm trong cuộc đời 45 năm cầm bút và hoạt động báo chí của tác giả.

Nhà báo – Nhà văn Hồ Quang Lợi, tác giả của cuốn sách Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút

Chia sẻ về buổi ra mắt đầy ý nghĩa nhân dịp kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam, Nhà báo – Nhà văn Hồ Quang Lợi bày tỏ: “Sau 45 năm làm nghề báo, tôi đã chắt lọc được đôi điều, xin được thể hiện trong cuốn sách này để chia sẻ cùng anh chị em đồng nghiệp”.

Ông Hồ Quang Lợi cũng đã trải lòng về hành trình báo chí đầy dấu ấn của mình. Sau hơn 30 năm công tác tại Báo Quân đội Nhân dân, ông được mời về làm Tổng Biên tập Báo Hà Nội Mới – đúng vào thời điểm quan trọng khi Hà Nội hợp nhất với tỉnh Hà Tây. Đây là một giai đoạn đặc biệt không chỉ của thủ đô, mà còn của nền báo chí nước nhà.

"Dù ở vị trí nào, tôi cũng có những nỗi niệm và câu chuyện báo chí có thể kể cả đời cũng chưa hết. Báo chí, đối với tôi, là gương mặt, là tấm gương phản chiếu xã hội. Khi nhắc đến báo chí là phải nói đến sự thật. Mà sự thật – đó là điều thiêng liêng nhất", nhà báo - nhà văn Hồ Quang Lợi bộc bạch.

Ông nhấn mạnh, đôi khi sự thật và lẽ phải không trùng nhau. Có những lúc, cái gọi là “sự thật” lại che giấu những lẽ phải. Và nếu nhà báo bị lừa dối, thì chính họ sẽ vô tình lừa dối cả xã hội. “Cho nên, để làm rõ sự thật và bảo vệ lẽ phải, chính nhà báo phải dùng ngòi bút của mình – với bản lĩnh, với trách nhiệm và lương tâm nghề nghiệp. Ngòi bút không chỉ để ghi chép, mà là công cụ chiến đấu cho công lý và niềm tin", ông Hồ Quang Lợi chia sẻ.

Đại tá Mạc Thùy Dương, Giám đốc Thư viện Quân đội chia sẻ tại lễ ra mắt.

Tại lễ ra mắt cuốn sách Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút , Đại tá Mạc Thùy Dương, Giám đốc Thư viện Quân đội chia sẻ: "Ngòi bút của Nhà báo Hồ Quang Lợi là ngọn lửa của sự thật, lẽ phải; là biểu tượng của lòng trung thành với lý tưởng cách mạng, với nhân dân. Ông không chỉ là người thư ký trung thành của thời đại mà còn là một nhà bình luận sắc sảo. Ông đã dùng ngòi bút để lan tỏa ánh sáng nhân văn, phản ánh chân thực những biến động của thời cuộc, những số phận con người, những vấn đề lớn lao của đất nước và thế giới. Những tác phẩm của ông, từ bình luận quốc tế đến phóng sự chiến trường đều toát lên bản lĩnh chính trị vững vàng, tầm nhìn sâu rộng và trách nhiệm xã hội cao cả. Từ những sự kiện quốc tế nóng bỏng như Chiến tranh Lạnh, khủng bố toàn cầu, xung đột quân sự… đến những vấn đề nội tại của đất nước như cải cách giáo dục, chống tham nhũng, tinh gọn bộ máy nhà nước, văn hóa nghệ thuật nước nhà hiện nay… tất cả đều được ông phân tích thấu đáo, công tâm. Đó là những bản giao hưởng của trí tuệ, cảm xúc và lòng yêu nước nồng nàn".

"Cuốn sách Sự thật, Lẽ phải và Ngòi bút là kết tinh của một đời cầm bút; là tiếng nói mạnh mẽ của lương tri, trí tuệ và trách nhiệm công dân của Nhà báo Hồ Quang Lợi đối với xã hội. Trong bối cảnh thế giới biến động không ngừng, khi thông tin đa chiều, đa dạng, đôi khi thật - giả lẫn lộn, thì ngòi bút chính trực, bản lĩnh, nhân văn càng trở nên quý giá, cần thiết hơn bao giờ hết ", Đại tá Mạc Thùy Dương cho biết.

Điều làm nên giá trị đặc biệt của cuốn sách chính là tư tưởng xuyên suốt. Dù ở thời đại nào, nhà báo chân chính phải là người "cầm đuốc soi đường", dẫn dắt dư luận bằng sự thật và lẽ phải. Như lời Nhà báo Hồ Quang Lợi từng chia sẻ trong một bài viết: "Trong rừng thông tin hỗn loạn, độc giả cần một la bàn đạo đức để tìm lối đi đúng." Và la bàn ấy chính là trái tim và lương tri của người cầm bút.

Thiếu tướng, Tiến sĩ, Nhà văn Nguyễn Hồng Thái, Uỷ viên Hội đồng Lý luận Trung ương, nguyên Tổng biên tập Tạp chí Công an nhân dân, trong bài giới thiệu cuốn sách, đã viết: “Sự thật, lẽ phải và ngọn bút” là một cuốn sách nóng hổi tính thời cuộc, sắc sảo kiến giải về văn hóa, câu chữ vừa cẩn trọng vừa bay bổng, thăng hoa vẻ đẹp văn chương. Cuốn sách càng đọc càng cuốn hút không chỉ bởi những vấn đề thế sự cả trong nước và quốc tế mà câu chuyện báo chí tưởng như đã trở thành kinh điển hàng trăm năm nay, câu chuyện văn hóa tưởng như đã quen thuộc hàng ngàn năm nay, nhưng sao đọc vẫn hấp dẫn, lôi cuốn, mới mẻ và lý thú”.

“Cuốn sách sẽ là một cẩm nang kiến thức chuẩn không chỉ đối với những ai làm nghề báo chí mà còn là địa chỉ trí tuệ để các nhà nghiên cứu văn hóa, quản lý văn hóa, các doanh nhân, các vị lãnh đạo quản lý, hoạch định chính sách phát triển liên quan đến văn hóa - xã hội có thể tham khảo. Những vấn đề lý thú về báo chí trong quyển sách này có thể ví như những công trình nghiên cứu mở toàn diện, sáng giá và sâu rộng nhưng đầy hấp dẫn và thuyết phục…. Ba mệnh đề lớn Sự thật - Lẽ phải - Ngọn bút hàm chứa trong đó suy ngẫm đầy trí tuệ, trách nhiệm của một con người suốt đời theo đuổi nghề báo. Sự thật, lẽ phải và ngọn bút là một cuốn sách quý, có thể coi là một cống hiến đáng trân trọng của Hồ Quang Lợi cho báo chí nước nhà”, Thiếu tướng, Tiến sĩ, Nhà văn Nguyễn Hồng Thái cho biết.

Cuốn sách Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút gồm 66 bài viết và trả lời phỏng vấn, được bố cục trong 8 chương

Còn Nhà văn Bùi Việt Thắng, cây bút phê bình có uy tín của Hội Nhà văn Việt Nam, trong bài “Triều dâng ngọn bút” đã viết: “Đọc Sự thật, lẽ phải và ngọn bút của Hồ Quang Lợi thấy hiển hiện như dưới thanh thiên bạch nhật tác giả được ông Trời phú cho một trí tuệ mẫn tiệp, một tư duy mạch lạc, khúc chiết. Nhưng đáng quý hơn là một nguồn cảm xúc dồi dào, mãnh liệt thấm sâu vào từng con chữ tạo nên bảng giá trị chữ nghĩa. Chữ trong tay một người trí tuệ mẫn tiệp và con tim tràn trề cảm xúc là một lợi khí (vũ khí lợi hại). Bước vào độ tuổi 'xưa nay ' như Hồ Quang Lợi, quả thực là một ngọn bút có sức bền. Tôi quý mến phong thái 'lão thực' của một nhà báo chân tài. Tôi muốn mượn hình ảnh những ngọn sóng biển (triều dâng) để nói về ngọn bút Hồ Quang Lợi đã có những đóng góp xứng đáng vào nền Báo chí Cách mạng Việt Nam tuổi 100 (1925-2025). Khi nói về ngọn bút Hồ Quang Lợi, tôi muốn thẩm sâu vào nghĩa nguyên của từ này chỉ ra phẩm tính của hành động viết báo: viết gì cũng ngọn ngành, cũng ngọn nguồn chân sóng”.