 |
| Quốc hội yêu cầu hành động khẩn cấp để kiểm soát ô nhiễm không khí tại Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh |
Nghị quyết đánh giá thẳng thắn: dù đã đạt được một số kết quả bước đầu, việc tổ chức thực hiện Luật Bảo vệ môi trường vẫn còn nhiều hạn chế, bất cập. Tình trạng ô nhiễm môi trường vẫn diễn ra ở nhiều nơi, thậm chí có thời điểm lên tới mức nguy hiểm, đặc biệt là tình trạng ô nhiễm không khí do bụi mịn PM2.5 tại hai thành phố lớn là Hà Nội và TP.HCM.
Không chỉ dừng lại ở không khí, môi trường nước tại các khu vực đông dân cư và các làng nghề ven sông như sông Cầu, sông Nhuệ – Đáy, hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải… cũng trong tình trạng chậm cải thiện, ảnh hưởng nghiêm trọng tới chất lượng sống của hàng triệu người dân.
Trước thực trạng đó, Quốc hội yêu cầu Chính phủ và Thủ tướng chỉ đạo các bộ, ngành và địa phương triển khai đồng bộ một loạt giải pháp, trong đó:
Rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật liên quan đến thuế và phí bảo vệ môi trường, bảo đảm thực thi hiệu quả chính sách môi trường.
Đánh giá và điều chỉnh các chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển có liên quan đến môi trường và biến đổi khí hậu, đáp ứng yêu cầu "mở rộng và kiến tạo không gian phát triển mới".
Ban hành và triển khai kế hoạch hành động quốc gia về khắc phục ô nhiễm và quản lý chất lượng không khí giai đoạn 2025–2030, tầm nhìn đến 2045.
Đặc biệt, Quốc hội nhấn mạnh: Phải thực hiện ngay các biện pháp cấp bách để cải thiện chất lượng không khí tại Hà Nội và TP.HCM, hai đầu tàu kinh tế - xã hội nhưng cũng là điểm nóng về ô nhiễm đô thị.
Trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình ý kiến đại biểu Quốc hội, Tổng Thư ký – Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh cho biết, nhiều đại biểu đề nghị cần công khai thông tin môi trường theo thời gian thực để người dân có thể chủ động ứng phó và giám sát chính sách.
 |
| Tổng Thư ký – Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh. Ảnh TTO |
Dự thảo nghị quyết đã tiếp thu nội dung này. Theo đó, Quốc hội yêu cầu Chính phủ sớm hoàn thiện và vận hành Hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu môi trường quốc gia, đảm bảo tích hợp với hệ thống thông tin địa lý (GIS), phục vụ việc xây dựng bản đồ chất lượng môi trường đô thị, trước tiên áp dụng tại Hà Nội và TP.HCM. Dữ liệu này sẽ được công bố rộng rãi cho cộng đồng.
Song song đó, Quốc hội cũng chỉ đạo Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Hội đồng Dân tộc và các cơ quan của Quốc hội tiếp tục giám sát việc công khai dữ liệu môi trường, đảm bảo minh bạch, trách nhiệm và hiệu quả thực thi chính sách.
Một yêu cầu mạnh mẽ khác là việc xử lý dứt điểm 38 cơ sở và 16 làng nghề gây ô nhiễm nghiêm trọng, chậm nhất vào cuối năm 2026. Danh sách các cơ sở chưa hoàn thành sẽ được công bố công khai để tăng tính minh bạch và trách nhiệm giải trình.
Trước đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã có công văn đôn đốc các địa phương đẩy nhanh tiến độ xử lý, đồng thời ưu tiên bố trí nguồn lực ngân sách, thu hút vốn xã hội hóa, tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân cố tình chậm trễ.
