Nissan lún sâu trong khủng hoảng, đối mặt thách thức xoay chuyển doanh số

Nissan lún sâu trong khủng hoảng, đối mặt thách thức xoay chuyển doanh số.

Tân CEO Ivan Espinosa của Nissan đang đối mặt với nhiệm vụ đầy thách thức trong việc vực dậy hãng xe Nhật Bản đang gặp khó khăn, khi không có gì đảm bảo doanh thu đang lao dốc sẽ sớm đảo chiều, ngay cả khi ông này đẩy mạnh cắt giảm chi phí.

Với việc thiếu vắng các mẫu xe mới, các rào cản thuế quan tại thị trường lớn nhất và sự cạnh tranh gay gắt từ các đối thủ nội địa lẫn Trung Quốc, Nissan sẽ rất khó có thể cải thiện doanh số, vốn đã sụt giảm tới 42% so với năm tài chính 2017.

Hôm thứ Ba (13/5), CEO Espinosa đã công bố kế hoạch cắt giảm thêm 11.000 việc làm và đóng cửa bảy nhà máy của Nissan, đồng thời cảnh báo rằng doanh số bán hàng trong năm tài khóa hiện tại dự kiến sẽ giảm 3%, trong bối cảnh hoạt động tại các thị trường trọng điểm tiếp tục chịu áp lực. Hãng này dự báo doanh số tại Trung Quốc sẽ giảm tới 18%, trong khi doanh số tại Bắc Mỹ và Nhật Bản sẽ gần như đi ngang.

CEO Nissan cũng cam kết rút ngắn đáng kể thời gian phát triển xe, và định hình lại chiến lược tập trung vào thị trường Mỹ – thị trường quan trọng nhất của hãng – xoay quanh dòng crossover và SUV. Ông Espinosa nói: “Chúng tôi hiểu rằng việc phục hồi bền vững không thể chỉ dựa vào cắt giảm chi phí. Điều đó cần được hỗ trợ bởi các sản phẩm cạnh tranh”.

Theo chiến lược mới, Nissan sẽ ra mắt phiên bản hybrid cắm sạc (plug-in hybrid) của dòng SUV Rogue – mẫu xe bán chạy nhất tại Mỹ – trong năm tài chính này, thông qua hợp tác phát triển với đối tác Mitsubishi Motors. Một phiên bản hybrid khác của dòng xe này, sử dụng công nghệ e-Power của Nissan, sẽ được tung ra vào năm tới.

Tuy nhiên, bà Boote vẫn tỏ ra nghi ngờ tính khả thi của chiến lược này, lưu ý rằng dòng xe hybrid cắm sạc thường không tạo ra mức cầu mạnh mẽ như các mẫu hybrid truyền thống.

“Họ cần tung ra các mẫu xe thực sự hấp dẫn nếu muốn đạt được mục tiêu này”, ông Masahiro Akita, chuyên gia phân tích cao cấp tại Bernstein, nhận xét khi đề cập đến tham vọng tăng trưởng doanh thu của hãng.

Tân CEO Ivan Espinosa của Nissan.

Thách thức từ thuế quan và biên lợi nhuận

Các mức thuế mới của Mỹ đối với ô tô và linh kiện nhập khẩu đang làm phức tạp thêm nỗ lực của Nissan nhằm giữ mức sụt giảm doanh số trong năm nay chỉ ở mức 3%, tương đương 3,25 triệu xe, trong khi hãng cũng đang vật lộn với biên lợi nhuận sụt giảm. Các mức thuế này có thể buộc Nissan phải tăng giá bán tại Mỹ, đồng thời làm tăng chi phí đầu vào cho các nhà máy tại đây.

Doanh số tại Mỹ trong năm tài chính vừa qua của Nissan đã phục hồi lên khoảng 938.000 xe, nhưng phần lớn đến từ các mẫu xe nhỏ, giá rẻ như Sentra và Versa nhập khẩu từ Mexico. Ngoài ra, biên lợi nhuận hoạt động của Nissan tại Bắc Mỹ đã giảm xuống âm 0,5% trong năm ngoái, từ mức 4,6% của năm trước đó – dù hãng đã bán được nhiều xe hơn tại thị trường này.

Với tỷ lệ nhập khẩu dưới 45% tổng doanh số tại Mỹ đến từ Mexico và Nhật Bản, Nissan dự báo các mức thuế mới dưới thời Tổng thống Donald Trump có thể khiến hãng tốn thêm tới 450 tỷ yen (tương đương 4 tỷ USD) trong năm 2025.

Bên cạnh đó, áp lực lên biên lợi nhuận còn đến từ việc Nissan tăng các khoản ưu đãi để xả hàng tồn kho các mẫu xe cũ.

Cùng lúc, hãng này còn phải đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt không chỉ từ các nhà sản xuất xe điện Trung Quốc như BYD, mà còn từ các đối thủ nội địa. Ví dụ, đối thủ nhỏ hơn là Suzuki đã vượt mặt Nissan về doanh số trong quý I/2025, trên đà trở thành nhà sản xuất ô tô lớn thứ ba tại Nhật – sau Toyota và Honda.

Cổ phiếu Nissan là mã có hiệu suất tệ nhất trong nhóm các hãng xe lớn tại Nhật, mất tới 29% giá trị tính từ đầu năm 2025 (Ảnh: Trading Economics).

Thu hẹp quy mô

Phản ánh tình hình ngày càng u ám, cổ phiếu Nissan là mã có hiệu suất tệ nhất trong nhóm các hãng xe lớn tại Nhật, mất tới 29% giá trị từ đầu năm trong khi thị trường chung chỉ giảm 5,5%.

Ông Ivan Espinosa tiếp quản vị trí Tổng giám đốc Nissan hồi tháng trước từ người tiền nhiệm Makoto Uchida, người đã thất bại trong đàm phán sáp nhập với đối thủ lớn hơn là Honda. Nếu thành công, thương vụ này có thể đã tạo ra nhà sản xuất ô tô lớn thứ tư thế giới.

Các nhà phân tích cho rằng Nissan đang phải trả giá cho những sai lầm trong quá khứ dưới thời cựu Chủ tịch Carlos Ghosn, khi hãng quá tập trung vào sản lượng bán hàng và sử dụng chiến lược giảm giá sâu để thúc đẩy tiêu thụ xe. Chiến lược này đã làm tổn hại hình ảnh thương hiệu và khiến hãng phải chật vật với dàn xe cũ kỹ.

Bà Boote cảnh báo rằng Nissan có thể không trụ nổi nếu các mức thuế của Tổng thống Donald Trump vẫn được duy trì trong nhiều năm.

“Câu hỏi là: Liệu họ có đủ thời gian để xoay chuyển tình thế trong khi vẫn phải gánh thêm chi phí đầu vào cao hơn?”, bà Julie Boote đặt vấn đề.

Tổng thống Donald Trump công du Trung Đông và dấu hỏi về xung đột lợi ích

Xuất khẩu Trung Quốc sang Mỹ tăng tốc, doanh nghiệp “bàng hoàng nhưng phấn khởi”

Boeing thắng lớn với đơn hàng kỷ lục tại Qatar nhờ ông Trump hậu thuẫn