Thu nhập được cải thiện
Dự án được khởi động vào năm 2018 và được tài trợ bởi Quỹ Coca Cola nhằm đào tạo và giúp đỡ nông dân Đồng bằng sông Cửu Long áp dụng các sinh kế hấp dẫn về mặt tài chính, ít rủi ro, dựa vào lũ lụt như các biện pháp thay thế cho canh tác lúa ba vụ không bền vững, đồng thời tăng thu nhập, bảo vệ môi trường và bảo tồn sự đa dạng sinh học.
Các mô hình sinh kế dựa vào lũ bao gồm du lịch sinh thái trồng sen; mô hình kết hợp trồng sen với nuôi cá và trồng lúa trong mùa lũ; và các mô hình nuôi cá, trồng rau. Dự án hướng tới mục tiêu 450 ha sinh kế dựa vào lũ lụt, bảo tồn hoặc khôi phục khả năng giữ lũ khoảng 6,7 triệu mét khối mỗi năm.
Mở rộng quy mô cuộc biểu tình dự kiến sẽ giúp khôi phục khoảng bốn tỷ mét khối nước trữ lại đã bị mất trong thập kỷ từ năm 2000 và 2011.
Vào ngày 12 tháng 11, IUCN đã tổ chức hội thảo tổng kết cho dự án thông qua hội nghị truyền hình để đánh giá kết quả và khuyến khích nhân rộng dự án trong khu vực.
Phát biểu tại hội thảo, ông Andrew Wyatt, Phó Giám đốc IUCN Indo-Burma Group, cho biết, IUCN đã thực hiện dự án tại ba tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long là An Giang, Đồng Tháp và Long An từ năm 2018 đến năm 2021. Mục đích là triển khai các hoạt động trình diễn thấp - Sinh kế nhanh dựa vào lũ lụt trên khoảng 470 ha đất trồng lúa và giữ lại khoảng 8,6 triệu m3 nước lũ.
Dự án đã tập huấn cho nông dân, giúp họ phát triển và thực hiện các mô hình sinh kế dựa vào lũ ít rủi ro nhưng có lợi nhuận trong và ngoài bờ bao. Nông dân có thể tăng gấp đôi thu nhập của họ trong mùa lũ. Dự án đã được triển khai tại 15 điểm, tổ chức 16 lớp tập huấn cho hơn 1.000 nông dân ở ba tỉnh.
Nhân rộng các mô hình hiệu quả
Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, nhiều mô hình thí điểm về sinh kế dựa vào lũ đã chứng minh được tính bền vững và hiệu quả, có tiềm năng nhân rộng. Do đó, họ đã được các hộ nông dân, doanh nghiệp và chính quyền địa phương hoan nghênh.
Hợp tác xã Tân Thành ở tỉnh An Giang và Hợp tác xã Tân Kiều ở tỉnh Đồng Tháp đã thuyết phục doanh nghiệp địa phương mua sản phẩm của nông dân. Một số doanh nghiệp ở An Giang thu mua sen, trong khi Tập đoàn Lộc Trời mua gạo từ các mô hình sinh kế vượt lũ ở tỉnh Long An.
Huyện Tân Hưng, Long An đã chuẩn bị kế hoạch để mở rộng diện tích canh tác lúa nổi trong khu vực. Khu bảo tồn đất ngập nước Láng Sen đã hỗ trợ tài chính để người dân học cách sản xuất tơ sen. Hiệp hội Nông dân của huyện Tháp Mười của tỉnh Đồng Tháp cũng cung cấp kinh phí để giúp các hộ gia đình địa phương thực hiện các mô hình sinh kế dựa vào lũ lụt.
Ngoài việc cải thiện thu nhập của nông dân, sinh kế dựa vào lũ lụt giúp bảo tồn tài nguyên thiên nhiên, tăng khả năng lưu trữ nước ngọt, phục hồi và bảo tồn các loài thủy sản. Phù sa tích tụ trong đất giúp tăng độ phì nhiêu của đất và giảm nhu cầu phân bón cho cây trồng trong mùa khô, giảm thiểu việc sử dụng thuốc trừ sâu và bệnh hại cây trồng, tăng các loài thủy sinh tự nhiên, cải thiện đa dạng sinh học và hệ sinh thái nông nghiệp.
IUCN và các đối tác sẽ tiếp tục tìm kiếm và huy động thêm các nguồn lực kỹ thuật và tài chính từ các bên liên quan như chính phủ, các nhà tài trợ và khu vực tư nhân để nhân rộng các mô hình sinh kế dựa vào lũ lụt.
Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế (IUCN) tại Việt Nam đã hoàn thành dự án sinh kế dựa vào lũ kéo dài 4 năm nhằm hỗ trợ chiến lược giữ nước cho các tỉnh Đồng Tháp, Long An và An Giang của Đồng bằng sông Cửu Long.
Mai Anh
