 |
| Doanh nghiệp “hụt” ưu đãi vì hiểu sai mốc tính thời gian miễn thuế TNDN 3 năm |
Mới đây, đại diện Công ty TNHH Tú Charcoal gửi kiến nghị liên quan việc áp dụng ưu đãi miễn thuế TNDN theo Nghị quyết 198/2025/QH15. Doanh nghiệp cho biết được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu ngày 22/7/2025, đồng thời tin rằng mình sẽ được miễn thuế TNDN 3 năm liên tục tính từ năm 2025.
Tuy nhiên, khi liên hệ cán bộ quản lý thuế tại địa bàn, doanh nghiệp nhận phản hồi rằng ưu đãi “chỉ áp dụng cho thu nhập phát sinh từ năm 2026”. Nếu cách hiểu này đúng, phía doanh nghiệp lo ngại sẽ mất trắng quyền lợi trong năm đầu tiên, vốn là giai đoạn chi phí dồn dập, doanh thu chưa ổn định.
Câu chuyện không hiếm trong cộng đồng doanh nghiệp mới thành lập. Thực tế, “ngộ nhận” phổ biến nhất nằm ở chỗ: nhiều người đồng nhất ưu đãi thuế với “năm tài chính tròn”, từ đó suy diễn rằng phải đợi sang năm sau mới được tính miễn giảm. Trong khi quy định ưu đãi này được thiết kế theo nguyên tắc khác: bám theo thời điểm đăng ký lần đầu.
Trả lời phản ánh, cơ quan thuế tại Hà Nội dẫn căn cứ Nghị quyết 198/2025/QH15 và quy định hướng dẫn tại Nghị định 20/2026/NĐ-CP.
Điểm mấu chốt: Doanh nghiệp nhỏ và vừa được miễn thuế TNDN trong 03 năm kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu.
Đáng chú ý, thời gian miễn thuế được tính liên tục kể từ năm đầu tiên doanh nghiệp được cấp giấy chứng nhận đăng ký lần đầu (tức không “treo” chờ sang năm sau).
Nói cách khác, nếu doanh nghiệp thành lập trong năm 2025 và đủ điều kiện DNNVV, thì năm 2025 là một phần của “3 năm miễn thuế”. Việc năm đầu chỉ có vài tháng hoạt động không làm “trượt” mốc tính, mà ngược lại đòi hỏi doanh nghiệp phải hiểu đúng để khai – hưởng đúng ngay từ kỳ tính thuế đầu tiên.
Về điều kiện xác định DNNVV, tiêu chí được nhắc lại theo hướng bám Luật Hỗ trợ DNNVV (dựa trên quy mô lao động tham gia BHXH bình quân và tổng doanh thu/nguồn vốn).
Một điểm dễ gây nhầm lẫn khác là mối quan hệ giữa “ngày Nghị quyết có hiệu lực” và “thời điểm Nghị định hướng dẫn được ban hành”.
Theo thông tin công bố, Nghị quyết 198/2025/QH15 có hiệu lực từ ngày 17/5/2025. Trong khi đó, Nghị định 20/2026/NĐ-CP được ban hành ngày 15/1/2026 và có hiệu lực từ ngày ký, nhằm quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành.
Từ đây phát sinh suy luận sai: “chưa có Nghị định thì chưa áp dụng được”. Trên thực tế, Nghị định là văn bản hướng dẫn triển khai, không làm thay đổi bản chất nguyên tắc ưu đãi đã được Nghị quyết xác lập (đặc biệt là mốc “kể từ ngày được cấp đăng ký lần đầu”).
| 3 “bẫy” khiến doanh nghiệp tự đánh rơi năm miễn thuế 1) Nhầm ‘từ ngày cấp đăng ký’ thành ‘từ năm sau’ Doanh nghiệp thành lập giữa năm thường nghĩ “năm đó chưa tròn” nên không tính. Nhưng quy định lại tính liên tục từ năm đầu. 2) Chỉ nghe hướng dẫn miệng, không đối chiếu căn cứ Ưu đãi thuế là quyền lợi đi kèm nghĩa vụ kê khai đúng. Khi có ý kiến khác nhau, doanh nghiệp cần yêu cầu hướng dẫn bằng văn bản/điểm dẫn để làm căn cứ thực hiện. 3) Không tự rà soát tiêu chí DNNVV trước khi “chốt” ưu đãi Điều kiện DNNVV không chỉ là “mới thành lập”, mà gắn với tiêu chí lao động BHXH bình quân và doanh thu/nguồn vốn theo nhóm ngành. |
| Làm gì để không “hụt” ưu đãi? Cơ quan thuế khuyến nghị doanh nghiệp cần đối chiếu tình hình thực tế để kê khai đúng. Từ góc độ quản trị rủi ro, doanh nghiệp mới thành lập có thể đi theo “checklist” 4 bước: Bước 1: Xác định ngày cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu (mốc tính 3 năm). Bước 2: Đối chiếu tiêu chí DNNVV theo quy mô lao động BHXH và doanh thu/nguồn vốn. Bước 3: Lưu hồ sơ chứng minh điều kiện (danh sách lao động tham gia BHXH, báo cáo tài chính/nguồn vốn…). Bước 4: Khi có vướng mắc, đề nghị cơ quan thuế trả lời theo căn cứ Nghị quyết 198 và văn bản hướng dẫn để thống nhất thực hiện. Với các doanh nghiệp thành lập sau 17/5/2025, việc nắm đúng nguyên tắc “tính từ ngày cấp đăng ký lần đầu” không chỉ giúp bảo toàn ưu đãi, mà còn tránh rủi ro kê khai sai – phải điều chỉnh, giải trình về sau. |
