Định hướng thành lập đơn vị sự nghiệp công lập đa lĩnh vực ở cấp xã

Theo công văn do Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà – Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo sắp xếp đơn vị hành chính các cấp và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp của Chính phủ – ký ban hành, trong thời gian Chính phủ chưa ban hành Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định số 120/2020/NĐ-CP, các địa phương có thể thành lập đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã, do ngân sách nhà nước bảo đảm. Đơn vị này sẽ có chức năng cung ứng các dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu, đa ngành, đa lĩnh vực như văn hóa, thể thao, du lịch, thông tin, truyền thông, môi trường, khuyến nông và quản lý đô thị.

Trường hợp tại Ủy ban nhân dân cấp xã đã có đơn vị sự nghiệp công lập do ngân sách bảo đảm hoạt động trong lĩnh vực cung ứng dịch vụ công, Ban Chỉ đạo đề nghị tổ chức lại và bổ sung thêm nhiệm vụ về khuyến nông, phù hợp với yêu cầu tại Thông báo số 371-TB/VPTW của Ban Bí thư.

Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà

Căn cứ Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2025, Ban Chỉ đạo đề nghị Ủy ban nhân dân cấp tỉnh chỉ đạo, hướng dẫn Ủy ban nhân dân cấp xã quyết định thành lập theo thẩm quyền đơn vị sự nghiệp công lập cung ứng dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu đa ngành, đa lĩnh vực. Đồng thời, các địa phương cần xác định rõ tên gọi, cơ cấu tổ chức, chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của đơn vị, bảo đảm phù hợp với yêu cầu thực tiễn của địa bàn.

Việc thành lập các phòng chuyên môn thuộc đơn vị sự nghiệp công lập phải bảo đảm mỗi phòng thực hiện từ hai mảng công tác trở lên, có quy trình quản lý riêng và khối lượng công việc đủ lớn để bố trí tối thiểu bảy viên chức. Về tổ chức nhân sự, số lượng cấp phó của người đứng đầu đơn vị không quá hai người, và mỗi phòng chuyên môn chỉ bố trí một cấp phó.

Về biên chế, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh được yêu cầu rà soát, cân đối trong tổng số biên chế viên chức hưởng lương từ ngân sách nhà nước (không bao gồm giáo dục và y tế) để phân bổ hợp lý cho đơn vị sự nghiệp công lập cấp xã, bảo đảm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ và tuân thủ quy định của cấp có thẩm quyền. Ủy ban nhân dân cấp xã chịu trách nhiệm tuyển dụng và bố trí đủ viên chức làm việc theo số lượng biên chế được giao. Trường hợp chưa kịp thời tuyển dụng, chính quyền cấp xã có thể ký hợp đồng lao động tạm thời với người có chuyên môn, nghiệp vụ phù hợp để đáp ứng yêu cầu công việc, theo quy định tại khoản 3, Điều 9 Nghị định 111/2022/NĐ-CP.

Việc định hướng thành lập đơn vị sự nghiệp công lập đa lĩnh vực ở cấp xã được xem là một giải pháp quan trọng trong tiến trình đổi mới mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, góp phần tinh gọn bộ máy, tránh chồng chéo chức năng và tăng hiệu quả phục vụ nhân dân. Mô hình này không chỉ giúp chính quyền cơ sở chủ động hơn trong việc cung ứng dịch vụ công mà còn bảo đảm người dân được thụ hưởng các dịch vụ thiết yếu một cách kịp thời, đồng bộ và minh bạch.