Bộ Tài chính vừa ban hành quyết định điều chuyển Hải quan cửa khẩu sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất và Hải quan chuyển phát nhanh về trực thuộc Chi cục Hải quan khu vực XV. Động thái này được đánh giá là bước đi nhằm tái cơ cấu hệ thống quản lý hải quan tại khu vực phía Nam trong bối cảnh lưu lượng hàng hóa, hành khách và hoạt động logistics tăng mạnh.
 |
| Điều chuyển Hải quan Tân Sơn Nhất về Chi cục khu vực XV. Ảnh minh họa |
Theo Quyết định số 1179 về tổ chức, triển khai hoạt động của Cục Hải quan, hai đơn vị gồm Hải quan cửa khẩu sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất và Hải quan chuyển phát nhanh sẽ không còn thuộc Chi cục Hải quan khu vực II như trước đây.
Bộ Tài chính giao Cục trưởng Cục Hải quan tổ chức triển khai việc chuyển giao đúng quy định, bảo đảm hoạt động của doanh nghiệp và người dân không bị gián đoạn. Yêu cầu đặt ra là duy trì thông suốt chuỗi xuất nhập khẩu, vận chuyển hàng hóa và quá trình thông quan trong suốt thời gian chuyển đổi bộ máy.
Theo giới chuyên gia logistics, việc điều chỉnh này mang ý nghĩa quan trọng bởi sân bay Tân Sơn Nhất hiện là một trong những đầu mối giao thương hàng không lớn nhất cả nước, đặc biệt đối với hàng hóa giá trị cao, chuyển phát nhanh và thương mại điện tử xuyên biên giới.
Những năm gần đây, tốc độ tăng trưởng của hoạt động logistics hàng không tại khu vực phía Nam liên tục ở mức cao. Điều này kéo theo áp lực lớn về quản lý hải quan, kiểm soát luồng hàng, xử lý tờ khai và giám sát chống gian lận thương mại.
Bộ Tài chính cho biết việc tái cơ cấu nhằm phù hợp hơn với yêu cầu quản lý mới, đồng thời nâng cao hiệu quả điều hành trong bối cảnh mô hình thương mại số, chuyển phát nhanh quốc tế và xuất nhập khẩu công nghệ cao ngày càng phát triển.
Sau quá trình sáp nhập các đơn vị hải quan trên địa bàn Tp.HCM, Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, Chi cục Hải quan khu vực II hiện là một trong những đơn vị có quy mô lớn nhất cả nước. Dù chuyển giao hai đầu mối quan trọng là Hải quan Tân Sơn Nhất và Hải quan chuyển phát nhanh, đơn vị này vẫn quản lý hệ thống cảng biển, kho ngoại quan và lượng container xuất nhập khẩu chiếm khoảng 70% sản lượng toàn quốc.
Số liệu năm 2025 cho thấy Chi cục Hải quan khu vực II xử lý khoảng 6,2 triệu tờ khai xuất nhập khẩu của hơn 61.000 doanh nghiệp, với tổng kim ngạch xuất khẩu đạt 220,1 tỷ USD, tăng 4,6% so với năm trước.
Theo đánh giá của nhiều doanh nghiệp logistics, việc phân bổ lại đầu mối quản lý nếu được triển khai đồng bộ sẽ góp phần giảm áp lực cho các đơn vị hải quan lớn, tối ưu nguồn lực và nâng cao tốc độ xử lý thủ tục.
Trong bối cảnh Chính phủ đang thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số và phát triển hạ tầng logistics quốc gia, việc tái cơ cấu hệ thống hải quan được xem là bước đi cần thiết nhằm thích ứng với quy mô thương mại ngày càng mở rộng của nền kinh tế.
Cùng với đầu tư công nghệ và số hóa quy trình thông quan, việc tổ chức lại bộ máy theo hướng chuyên sâu, linh hoạt sẽ giúp nâng cao năng lực cạnh tranh logistics của Việt Nam trong chuỗi cung ứng khu vực.
