Trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi sang nền kinh tế số, việc dựa vào tài nguyên, vốn và lao động để tăng trưởng kinh tế không còn hiệu quả như trước. Điều này đã thúc đẩy nhiều quốc gia khắp thế giới tập trung vào việc tăng trưởng dựa trên năng suất và đổi mới sáng tạo, đây là yếu tố quan trọng để đảm bảo sự phát triển bền vững của nền kinh tế.
Tương tự, ở Việt Nam, cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 mang đến cơ hội thu hẹp khoảng cách về năng suất và chất lượng với các quốc gia khác. Tuy nhiên, để cạnh tranh trong thời đại mới này, các doanh nghiệp Việt cần thay đổi, nâng cao năng suất, chất lượng và đổi mới sáng tạo trong quá trình sản xuất và kinh doanh.
Chính phủ đã triển khai nhiều chương trình hỗ trợ doanh nghiệp, trong đó có Chương trình Nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm hàng hóa của doanh nghiệp Việt Nam đến năm 2020. Chương trình này đã đóng góp vào tăng trưởng GDP với tỷ lệ đóng góp của năng suất tổng hợp (TFP) lên đến 35% vào năm 2020. Cơ chế và chính sách đã được hoàn thiện và các cơ quan liên quan đã tích lũy được kinh nghiệm quan trọng trong việc cải thiện năng suất và đào tạo nhân lực, chuyển giao công nghệ.
Tiếp theo thành công của chương trình trên, Chính phủ đã phê duyệt Chương trình quốc gia hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm giai đoạn 2021-2030. Chương trình này đặt mục tiêu hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm dựa trên việc áp dụng các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, hệ thống quản lý và công cụ cải tiến năng suất chất lượng. Mục tiêu là tăng cường đóng góp của năng suất tổng hợp vào tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế. 
Để thúc đẩy đổi mới sáng tạo và đón đầu công nghệ, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Kế hoạch tổng thể nâng cao năng suất dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo giai đoạn 2021-2030. Kế hoạch này xác định các nhiệm vụ và giải pháp nhằm hoàn thiện cơ chế, chính sách thúc đẩy năng suất dựa trên khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo. Đồng thời, kế hoạch còn tập trung phát triển hoạt động nghiên cứu, tư vấn, đào tạo và các tổ chức hỗ trợ hoạt động năng suất. Qua đó, đẩy mạnh áp dụng hệ thống quản lý, mô hình và công cụ nâng cao năng suất trong các doanh nghiệp. Bên cạnh đó, việc tăng cường truyền thông và tuyên truyền về năng suất, cùng với việc hợp tác quốc tế cũng là một phần quan trọng trong kế hoạch này.
Với những thách thức và cơ hội của thời đại mới, các doanh nghiệp cần tận dụng tối đa sự hỗ trợ từ Nhà nước để nâng cao năng suất, chất lượng và đổi mới sáng tạo. Đồng thời, cần triển khai các giải pháp đổi mới và sáng tạo trong quá trình sản xuất và kinh doanh, từ thiết kế sản phẩm, cung ứng nguyên liệu, quy trình sản xuất, xuất khẩu đến marketing. Bằng cách này, doanh nghiệp sẽ phù hợp với cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0 và tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế.
P.V (t/h)
