Theo TS Vũ Đình Ánh, năm 2022, tất cả các chỉ số trong các con số thống kê đều rất tốt cho cả năm. Tuy nhiên, diễn biến của năm 2022 rất đặc biệt. Bình thường các năm là tăng đều đặn, đến quý 4 là tăng tốt nhất, thì năm nay, quý IV đi xuống tất cả các chỉ số, thậm chí các con số này khá tệ, phản ánh tình hình kinh tế khá “bi quan”.
Những dự báo cho năm 2023 đều “vu vơ”, không có căn cứ. Chúng ta phải đợi đến hết quý I/2023 mới biết tình hình thế nào, kể cả câu chuyện chính sách của Chính phủ. Cho đến nay Chính phủ chưa có chính sách rõ ràng cho năm 2023. Doanh nghiệp có phục hồi được không, người dân trải qua một cái Tết sẽ quay trở lại hoạt động sản xuất kinh doanh như thế nào vẫn là câu hỏi.
Bởi vậy, ngoài chủ quan của cơ quan quản lý Nhà nước, tình hình kinh tế 2023 còn phụ thuộc rất nhiều yếu tố của các doanh nghiệp, người dân, câu chuyện thị trường tài chính bị khủng hoảng trong quý IV/2022. Các thị trường này đều có vấn đề, cần giải pháp xử lý thế nào.
“Năm 2023, mục tiêu đặt ra cao hơn nhưng rủi ro bất ổn vĩ mô, bất ổn thị trường là rất lớn, kể cả thị trường hàng hóa và tài chính. Theo tôi, trong năm 2023, Chính phủ cần thực hiện tốt Chương trình phục hồi, phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2022-2023. Trong đó, duy trì chính sách hỗ trợ, đặc biệt liên quan đến hỗ trợ về mặt tài khóa, thu ngân sách, thuế, phí”, ông Ánh nhấn mạnh.
Theo ông Ánh, năm 2022 có đặc điểm là thu ngân sách rất cao, khả năng dư địa sử dụng tiếp tục hỗ trợ miễn giảm thuế, tăng chi ngân sách, đặc biệt là chi ngân sách cho đầu tư là rất quan trọng cho năm 2023. Lạm phát chắc chắn sẽ cao hơn, ngoài sự tác động của lạm phát trên thế giới (tuy không nóng như năm 2022 nhưng không thể xuống ngày một ngày hai). Áp lực của thế giới tác động tới lạm phát của Việt Nam là rất lớn.
Cùng với đó, lạm phát lo ngại nhất của năm 2023 là tăng một loạt thuế, điện nước, dịch vụ giáo dục, dịch vụ y tế, có rất nhiều áp lực thuế tăng. Lạm phát tiền tệ có dấu hiệu tăng trở lại khi quý 4 và cả năm 2022 lạm phát tiền tệ còn cao hơn cả lạm phát toàn phần, lên tới 4,99%. Áp lực lạm phát tiền tệ sang năm 2023 là rất lớn. Bên cạnh lạm phát về chi phí đẩy, có khả năng lạm phát cầu kéo, chưa kể lạm phát về chính sách giá. Lạm phát 2023 là khá tăng. Do vậy việc hỗ trợ thuế, ví dụ hỗ thuế giá trị gia tăng 8% nên duy trì chứ không nên chấm dứt ngay vào thời điểm đầu năm 2023.
Đầu tư công quyết liệt lắm rồi nhưng không động đậy, ở nguyên nhân khác không nói ra được. Năm 2023 đầu tư công sẽ tăng về quy mô, nợ công của năm 2022, các biện pháp áp dụng dường như chưa hiệu quả nên phải đẩy đầu tư công năm 2023 như một trụ cột cho tăng trưởng của năm 2023.
Hoài Anh
