Trong cuộc đua phát triển kinh tế đêm tại châu Á, nhiều đô thị như Bangkok, Singapore hay Seoul đã biến nightlife thành “cỗ máy in tiền” cho ngành du lịch, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng mức chi tiêu của du khách. Với TP. Hồ Chí Minh, thành phố lớn nhất Việt Nam cũng đang đứng trước cơ hội định hình bản sắc nightlife riêng dựa trên sự kết hợp giữa nhịp sống siêu đô thị hiện đại và chiều sâu văn hóa – lịch sử đặc sắc.
Lợi thế khác biệt của TP. Hồ Chí Minh
Theo thông tin từ Sở Du lịch TP. Hồ Chí Minh, lợi thế lớn nhất của TP. Hồ Chí Minh trong cạnh tranh kinh tế đêm nằm ở sức sống đô thị “không ngủ” và nguồn cầu cực lớn. Là trung tâm kinh tế, thương mại và dịch vụ lớn nhất cả nước, TP. Hồ Chí Minh không chỉ thu hút lượng lớn khách quốc tế mà còn sở hữu hơn 14 triệu cư dân với nhu cầu vui chơi, giải trí và tiêu dùng ban đêm rất cao.
Khác với nhiều điểm đến chỉ phụ thuộc vào khách du lịch, TP. Hồ Chí Minh có thể duy trì sức sống nightlife quanh năm nhờ lực cầu nội địa mạnh. Điều này tạo nền tảng để các mô hình dịch vụ đêm phát triển bền vững hơn.
 |
| Bà Vương Đình Nguyên Hằng - Phó Trưởng phòng Phòng Quản lý cơ sở lưu trú du lịch, Sở Du lịch TP. Hồ Chí Minh. |
Một lợi thế đáng chú ý khác là hệ thống hạ tầng giao thông đa dạng. Tuyến Metro số 1 cùng hệ thống buýt sông, du thuyền và các tuyến du lịch đường thủy đang mở ra khả năng hình thành chuỗi trải nghiệm “trên bến dưới thuyền” độc đáo dọc sông Sài Gòn. Đây được xem là lợi thế mà không nhiều đô thị trong khu vực sở hữu.
Bên cạnh đó, TP. Hồ Chí Minh còn có nguồn tài nguyên văn hóa – lịch sử giàu bản sắc với hệ thống di tích như Dinh Độc Lập, Nhà hát Thành phố, Địa đạo Củ Chi… đang từng bước được chuyển hóa thành không gian trải nghiệm đêm. Các chương trình thực cảnh như “Trăng chiến khu”, “Đất Thép” hay “VietCharm” cho thấy tiềm năng biến lịch sử thành sản phẩm giải trí giàu cảm xúc thay vì chỉ dừng ở tham quan truyền thống.
Ẩm thực cũng là “vũ khí” quan trọng trong chiến lược nightlife của TP. Hồ Chí Minh. Từ các phố ẩm thực bình dân như Hồ Thị Kỷ, Vĩnh Khánh đến các tuyến cao cấp tại Phan Xích Long hay khu vực trung tâm, thành phố đang hình thành hệ sinh thái dịch vụ đa phân khúc, phục vụ cả khách đại chúng lẫn nhóm khách có mức chi tiêu cao.
Ngoài ra, vai trò trung tâm liên kết vùng giúp Thành phố có thêm dư địa phát triển mô hình “một hành trình – đa trải nghiệm”. Việc kết nối với Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu hay các địa phương Đông Nam Bộ giúp thành phố có thể kéo dài thời gian lưu trú của du khách thông qua các gói nghỉ dưỡng, công nghiệp, biển và giải trí liên hoàn.
Khoảng trống sau 22 giờ
Dù sở hữu nhiều tiềm năng, theo đánh giá từ các chuyên gia cho rằng nightlife TP. Hồ Chí Minh hiện vẫn thiếu những sản phẩm đủ sức giữ chân khách quốc tế sau 22 giờ.
Điểm yếu lớn nhất là thành phố chưa có các tổ hợp giải trí đêm quy mô lớn, tích hợp đồng bộ giữa ẩm thực, nghệ thuật, mua sắm và công nghệ. Các khu vực như Bùi Viện hay phố đi bộ Nguyễn Huệ hiện chủ yếu vẫn thiên về quán bar, ăn uống hoặc biểu diễn tự phát, thiếu hệ sinh thái dịch vụ cao cấp và trải nghiệm xuyên đêm.
 |
| Khu phố đêm Bùi Viện. |
Bên cạnh đó, Thành phố cũng thiếu các show diễn nghệ thuật biểu tượng mang tầm quốc tế, được tổ chức định kỳ vào khung giờ muộn. Trong khi nhiều đô thị du lịch đã xây dựng thành công các chương trình thực cảnh quy mô lớn để trở thành “điểm phải đến” về đêm, thành phố vẫn chưa tạo ra được sản phẩm thật sự mang tính biểu tượng.
Một khoảng trống khác là mua sắm đêm. Hầu hết trung tâm thương mại hiện đóng cửa trước 22 giờ, khiến nhu cầu chi tiêu của du khách quốc tế bị gián đoạn. Thành phố gần như chưa có mô hình outlet hoặc “siêu thị không ngủ” hoạt động 24/24 như nhiều trung tâm du lịch quốc tế.
Không gian trải nghiệm dành cho nhóm khách cao cấp cũng còn hạn chế. Nightlife tại TP. Hồ Chí Minh hiện bị đánh giá thiên về âm thanh mạnh và sự náo nhiệt, trong khi thiếu các không gian thư giãn tinh tế như thư viện đêm, hiệu sách đêm, workshop sáng tạo hay mô hình “café & chill” mang tính văn minh, nghệ thuật.
Ngoài ra, hệ thống giao thông công cộng ban đêm chưa đồng bộ cũng là rào cản lớn. Metro và các phương tiện công cộng hiện chưa vận hành xuyên đêm, khiến việc di chuyển giữa các cụm dịch vụ còn khó khăn. Những tiện ích như nhà vệ sinh công cộng đạt chuẩn, biển chỉ dẫn đa ngữ hay trạm hỗ trợ y tế 24/7 cũng chưa đáp ứng được kỳ vọng của khách quốc tế.
Hình thành các “đặc khu” kinh tế đêm
Theo bà Vương Đình Nguyên Hằng - Phó Trưởng phòng Phòng Quản lý cơ sở lưu trú du lịch, Sở Du lịch TP. Hồ Chí Minh cho biết, trong chiến lược phát triển sắp tới, Thành phố đang định hướng xây dựng các cụm vui chơi, giải trí đêm gắn với du lịch đường sông, ẩm thực và các trung tâm sự kiện quy mô lớn.
Sông Sài Gòn được xác định là “xương sống” của kinh tế đêm tương lai. Thành phố định hướng phát triển trục ven sông từ Bến Bạch Đằng đến Ba Son thành không gian trải nghiệm “trên bến dưới thuyền”, kết hợp bến thủy, công viên sự kiện, du thuyền nhà hàng và các hoạt động nghệ thuật ánh sáng.
 |
| Du lịch trên sông Sài Gòn về đêm. |
Các tour du thuyền cao cấp, buýt sông đêm ngắm skyline thành phố hay các chương trình nhạc nước, trình diễn ánh sáng dọc bờ sông cũng đang được nghiên cứu nhằm tạo hiệu ứng thị giác mới cho du khách.
Ở lĩnh vực ẩm thực, Thành phố hướng tới mô hình “Cultural Dining” kết hợp thưởng thức món ăn với nghệ thuật trình diễn và trải nghiệm văn hóa. Các chợ đầu mối như Bình Điền cũng được kỳ vọng trở thành điểm tham quan đêm độc đáo, thay vì chỉ là nơi giao thương truyền thống.
Đáng chú ý, khu đô thị mới Thủ Thiêm được định vị trở thành trung tâm tài chính – giải trí đêm tầm cỡ khu vực với hệ thống nhà hát, trung tâm hội nghị quốc tế và các tổ hợp đa chức năng hoạt động về đêm.
Theo các chuyên gia, nếu giải được bài toán sản phẩm đặc sắc, hạ tầng vận hành xuyên đêm và không gian trải nghiệm chất lượng cao, TP. Hồ Chí Minh hoàn toàn có cơ hội trở thành “thành phố không ngủ” mới của Đông Nam Á, cạnh tranh trực tiếp với các trung tâm nightlife trong khu vực.
