Hiện nay, tín dụng xanh là hình thức tài trợ và đầu tư được cung cấp cho các dự án có tiềm năng tạo ra lợi ích môi trường và xã hội. Việc ưu tiên các dự án tập trung vào năng lượng tái tạo, quản lý nước, nông nghiệp bền vững và các ngành công nghiệp xanh, tín dụng xanh không chỉ đóng góp vào việc giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường mà còn tạo ra cơ hội kinh doanh bền vững và sáng tạo. Việc khuyến khích và tăng cường tín dụng xanh sẽ thúc đẩy đầu tư vào các ngành công nghiệp sạch hơn, giúp Việt Nam chuyển đổi sang một mô hình kinh tế xanh hơn và bền vững.
Cụ thể, Việt Nam đang đối mặt với thách thức lớn về cung cấp năng lượng trong tương lai. Tín dụng xanh có thể đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy chuyển đổi từ nguồn năng lượng truyền thống sang các nguồn năng lượng tái tạo. Bằng cách hỗ trợ tài chính và chính sách thuận lợi, tín dụng xanh khuyến khích các dự án về điện gió, năng lượng mặt trời và năng lượng sinh khối. Điều này không chỉ giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường từ các nguồn năng lượng gây hại mà còn tạo ra cơ hội việc làm và tăng cường an ninh năng lượng cho Việt Nam.
Trong đó, tín dụng xanh không chỉ tạo điều kiện cho các dự án môi trường, mà còn đóng góp vào sự phát triển hài hòa giữa kinh tế và môi trường. Việc đầu tư vào các dự án tín dụng xanh giúp tăng cường cạnh tranh và nâng cao giá trị gia tăng trong các ngành kinh tế. Đồng thời, nó cũng đảm bảo rằng sự phát triển kinh tế không gây ra hậu quả tiêu cực đối với môi trường và sức khỏe con người. Tín dụng xanh khuyến khích các doanh nghiệp áp dụng các tiêu chuẩn bền vững và thực hiện các biện pháp giảm thiểu tác động môi trường. Điều này không chỉ tạo ra lợi ích ngay lập tức mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững và tạo nền tảng cho một tương lai tốt đẹp hơn.
Trước đó, ngày 01/10/2021, Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1658/QĐ-TTg phê duyệt “Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021 - 2030, tầm nhìn 2050”. Mục tiêu của chiến lược này là tăng cường tăng trưởng xanh để thúc đẩy cơ cấu lại nền kinh tế, đảm bảo thịnh vượng kinh tế, bền vững môi trường và công bằng xã hội. Đồng thời, hướng tới một nền kinh tế xanh, giảm lượng khí thải carbon và đóng góp vào mục tiêu hạn chế sự gia tăng của nhiệt độ toàn cầu.
Tiến sĩ Trần Du Lịch, một thành viên Hội đồng tư vấn chính sách tài chính và tiền tệ quốc gia, đã chia sẻ rằng, từ năm 2014, Chính phủ đã ban hành Quyết định số 403 giao cho Ngân hàng Nhà nước (NHNN) việc triển khai một số chính sách liên quan đến tín dụng xanh. Cũng trong khoảng thời gian đó, NHNN đã ra nhiều thông tư, quyết định, và hướng dẫn thực hiện, tính đến thời điểm hiện tại đã là 9 năm.
Theo ông Lịch, việc chuyển đổi sang mô hình kinh tế xanh là một xu hướng không thể tránh khỏi, tạo ra cơ hội nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức đối với các nước đang phát triển. Thực tế, một số ngành xuất khẩu của Việt Nam đang gặp khó khăn do tiến độ chuyển đổi sang mô hình kinh tế xanh chậm trễ, như ngành dệt may.
Trong bối cảnh này, tại TP.HCM, ông Lịch đề xuất rằng, các lĩnh vực ưu tiên để thúc đẩy kinh tế xanh trong chiến lược phát triển của thành phố bao gồm lĩnh vực năng lượng tái tạo, điện mặt trời, điện mái nhà, và các chương trình giảm khí thải trong giao thông.
Ông cũng nhấn mạnh về việc xác định thị trường tín chỉ carbon sẽ đặt ra các doanh nghiệp vào tình thế buộc phải mua tín chỉ carbon nếu không đáp ứng được yêu cầu. Điều này sẽ tạo ra một chi phí tài chính mới trong tương lai, khi mà doanh nghiệp phải mua hoặc có thu nhập từ tín chỉ carbon.
Tuy nhiên, ông Lịch cũng nhấn mạnh về việc cần tăng cường hỗ trợ cho các doanh nghiệp trong lĩnh vực tín dụng xanh. Ông kiến nghị Chính phủ cần định rõ danh mục, lĩnh vực, và ngành nghề nào đáp ứng được tiêu chí xanh, cũng như tiêu chí nào không đáp ứng được. Ông cũng đề xuất rằng, trong kế hoạch 5 năm tiếp theo (2026-2030), Chính phủ nên đặt kinh tế xanh làm tiêu chí chính trong việc triển khai các chính sách.
Nghệ Nhân
