 |
| Thí điểm cấp phép thị trường tài sản mã hóa |
Triển khai Nghị quyết số 05 của Chính phủ, ngày 20-1, Bộ Tài chính ban hành Quyết định số 96 của Bộ trưởng, công bố các thủ tục hành chính mới được thí điểm trong lĩnh vực tài sản mã hóa, thuộc phạm vi quản lý của bộ.
Theo quyết định này, ba thủ tục hành chính lần đầu được đưa vào áp dụng, gồm: cấp phép, điều chỉnh và thu hồi giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa. Bộ Tài chính bắt đầu tiếp nhận hồ sơ ngay từ hôm nay.
Động thái trên cho thấy Việt Nam đang từng bước thiết lập khung quản lý nhà nước đối với hoạt động tài sản mã hóa theo lộ trình thí điểm, có kiểm soát, thay vì để lĩnh vực này tồn tại ngoài hành lang pháp lý như trước.
Tài sản mã hóa được hiểu là các loại tài sản tồn tại trên môi trường số, được tạo lập, xác nhận và ghi nhận bằng công nghệ mã hóa. Nhóm tài sản này bao gồm tiền mã hóa như Bitcoin, Ethereum; các loại token đại diện cho giá trị, quyền lợi tài chính, quyền sử dụng dịch vụ hoặc gắn với tài sản cơ sở như vàng, bất động sản; cùng các NFT – tài sản số độc nhất dùng để xác lập quyền sở hữu trong không gian số.
Theo báo cáo của công ty phân tích blockchain Chainalysis, giá trị giao dịch tiền số tại Việt Nam ước đạt 220-230 tỷ USD trong giai đoạn từ tháng 7-2024 đến tháng 6-2025, tương đương bình quân hơn 600 triệu USD mỗi ngày. Quy mô này đưa Việt Nam trở thành thị trường tiền số lớn thứ ba tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương, chỉ sau Ấn Độ và Hàn Quốc, đồng thời chiếm gần 10% tổng giá trị giao dịch toàn khu vực.
Tiền mã hóa hiện được sử dụng ngày càng phổ biến trong các hoạt động chuyển tiền xuyên biên giới, trò chơi trực tuyến và tích lũy tài sản. Tuy nhiên, trong thời gian dài, các giao dịch liên quan đến tài sản số tại Việt Nam chưa có cơ sở pháp lý rõ ràng, tiềm ẩn rủi ro cho nhà đầu tư và gây khó khăn cho công tác quản lý, thu thuế.
Bước ngoặt quan trọng xuất hiện khi Quốc hội thông qua Luật Công nghiệp công nghệ số, có hiệu lực từ ngày 1-1-2026. Lần đầu tiên, tài sản số được đưa vào phạm vi điều chỉnh của pháp luật, tạo nền tảng pháp lý để các cơ quan quản lý, trong đó có cơ quan thuế, xây dựng chính sách giám sát và quản lý phù hợp.
Song song với đó, Nghị quyết 05 của Chính phủ cho phép thí điểm trong 5 năm đối với hoạt động phát hành và giao dịch tài sản mã hóa, được kỳ vọng sẽ mở ra không gian thử nghiệm chính sách, vừa thúc đẩy đổi mới sáng tạo, vừa hạn chế rủi ro hệ thống.
Theo bà Đặng Nguyệt Minh, Giám đốc khối nghiên cứu Dragon Capital, việc thí điểm cấp phép thị trường tài sản mã hóa là bước đi cần thiết và kịp thời, trong bối cảnh Việt Nam đang xếp thứ 5 thế giới về mức độ phổ cập tiền mã hóa, với quy mô nắm giữ ước khoảng 100 tỷ USD.
“Khung pháp lý thử nghiệm sẽ giúp thị trường phát triển đúng hướng, hạn chế tình trạng đầu cơ quá mức, siết chặt các nền tảng giao dịch chưa được quản lý, đồng thời bảo vệ tốt hơn quyền lợi của nhà đầu tư”, bà Minh nhận định.
Về dài hạn, việc đưa hoạt động tài sản mã hóa vào khuôn khổ quản lý nhà nước được kỳ vọng không chỉ giúp giảm thiểu các giao dịch ngầm, mà còn tạo điều kiện để Việt Nam từng bước định vị mình là một trung tâm tài sản mã hóa có quản lý tại châu Á, phù hợp với xu hướng tài chính số toàn cầu.
