Việc sửa đổi Thông tư 16/2014/TT-NHNN được xem là bước đi chiến lược nhằm đồng bộ hóa hạ tầng thanh toán của Việt Nam với thế giới, đặc biệt trong bối cảnh thúc đẩy thanh toán bằng đồng bản tệ.
 |
| Trụ sở Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. |
Lập "tài khoản đại lý" cho ngân hàng ngoại tại Việt Nam
Hiện nay, khi chuyển tiền ra quốc tế, ngân hàng Việt Nam phải mở tài khoản tại các tổ chức tín dụng (TCTD) nước ngoài. Tuy nhiên, chiều ngược lại chưa có hướng dẫn pháp lý rõ ràng.
Điểm mới: NHNN đề xuất cho phép TCTD nước ngoài mở và sử dụng tài khoản ngoại tệ, tài khoản VND tại Việt Nam để cung ứng dịch vụ thanh toán quốc tế cho khách hàng.
Tác động: Quy định này sẽ biến các ngân hàng Việt Nam thành các mắt xích quan trọng trong mạng lưới thanh toán toàn cầu, phục vụ trực tiếp các doanh nghiệp có hoạt động thương mại với Việt Nam.
"Cởi trói" chứng từ cho dòng tiền từ thương mại điện tử
Một thay đổi mang tính đột phá là cách tiếp cận nguồn thu VND của người nước ngoài (cả cá nhân và tổ chức).
Thực trạng: Trước đây, mọi giao dịch đều phải xác minh "nguồn thu hợp pháp" ngay từ đầu, gây tắc nghẽn cho các sàn thương mại điện tử (TMĐT) khi thu hộ, chi hộ cho người bán nước ngoài.
Đề xuất mới: Chấp nhận nguồn thu từ các tổ chức, cá nhân tại Việt Nam mà không bắt buộc kiểm tra chứng từ tại chỗ cho từng giao dịch lẻ. Việc kiểm tra sẽ chỉ tập trung vào khâu cuối: Khi dùng VND để mua ngoại tệ chuyển ra nước ngoài.
Lý do: Lưu lượng giao dịch trực tuyến quá lớn, việc kiểm soát bề mặt chứng từ cho từng lệnh chuyển tiền là không khả thi và gây chậm trễ cho nền kinh tế số.
Kiểm soát chặt chẽ mục đích sử dụng
Dù nới lỏng khâu đầu vào để tăng tốc độ thanh toán, NHNN vẫn duy trì nguyên tắc "chặn" ở đầu ra. Khách hàng muốn mua ngoại tệ để chuyển ra nước ngoài từ tài khoản VND bắt buộc phải xuất trình chứng từ chứng minh nguồn thu hợp pháp.
Bên cạnh đó, trách nhiệm của các ngân hàng thương mại cũng được điều chỉnh theo hướng chỉ kiểm tra tính hợp lệ của chứng từ trên bề mặt, giúp giảm áp lực và rủi ro pháp lý cho hệ thống ngân hàng đại lý.
Việc lấy ý kiến cho dự thảo này dự kiến sẽ thu hút sự quan tâm lớn từ các nhà đầu tư ngoại và cộng đồng doanh nghiệp xuất nhập khẩu, khi chi phí và thời gian giao dịch xuyên biên giới có cơ hội giảm mạnh.
