Lễ hội Mường Lò 2026: Vòng Xòe nối dài di sản, mở rộng không gian du lịch Tây Bắc

Mường Lò từ lâu được nhắc đến như một vùng đất giàu bản sắc, nơi điệu Xòe hiện diện trong sinh hoạt cộng đồng và trở thành sợi dây gắn kết con người. Bởi vậy, việc lựa chọn chủ đề “Tinh hoa Xòe Thái - Sắc màu Tây Bắc” không chỉ nhằm tạo dấu ấn cho một sự kiện văn hóa, du lịch quy mô cấp tỉnh, mà còn khẳng định vị trí trung tâm của di sản trong đời sống hôm nay.

Lễ hội năm nay càng có ý nghĩa khi gắn với dấu mốc 5 năm Nghệ thuật Xòe Thái được UNESCO ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Đây là dịp nhìn lại hành trình bảo tồn, trao truyền và phát huy giá trị của Xòe Thái sau khi được ghi danh; đồng thời tôn vinh bản sắc văn hóa của các dân tộc vùng Tây Bắc.

Điểm nhấn của lễ khai mạc là chương trình nghệ thuật “Xòe Thái - Trọn một vòng yêu”. Tên gọi gợi lên tinh thần cốt lõi của Xòe: vòng tay mở rộng, bước chân hòa chung, con người đến gần nhau qua nhịp điệu cộng đồng. Chương trình được xây dựng trên sự kết hợp giữa chất liệu truyền thống và ngôn ngữ nghệ thuật hiện đại, qua đó kể câu chuyện về Mường Lò bằng một cách tiếp cận gần gũi hơn với công chúng hôm nay.

Lễ khai mạc bắt đầu lúc 20 giờ ngày 16/10 tại Sân vận động phường Nghĩa Lộ. Trước đó, từ 17 giờ 30 đến 19 giờ, chương trình diễu diễn đường phố sẽ diễn ra trên tuyến Điện Biên - Nguyễn Quang Bích - Sân vận động phường Nghĩa Lộ. Dòng người, trang phục, âm nhạc và những sắc màu văn hóa xuất hiện trong không gian phố thị sẽ đưa không khí lễ hội đến gần người dân, thay vì chỉ tập trung trong một sân khấu.

Lễ hội Mường Lò 2026: Vòng Xòe nối dài di sản, mở rộng không gian du lịch Tây Bắc

Không gian lễ hội được mở rộng bằng chuỗi hoạt động diễn ra liên tục từ ngày 15 đến 21/10. Mở đầu là Hội chợ Du lịch Tây Bắc năm 2026 và Không gian quảng bá, kết nối sản phẩm OCOP, khai mạc lúc 15 giờ ngày 15/10 tại Quảng trường Gold Field, phường Nghĩa Lộ.

Nếu Xòe Thái tạo nên phần hồn của lễ hội, hội chợ du lịch và không gian OCOP bổ sung một lát cắt gần gũi về đời sống sản xuất, sản vật và sức sáng tạo của các địa phương. Du khách đến với Mường Lò có thể tiếp cận điểm đến qua văn hóa, đồng thời nhận diện rõ hơn những sản phẩm gắn với vùng đất, con người và sinh kế bản địa. Đây cũng là cơ hội để các chủ thể sản xuất giới thiệu sản phẩm, tìm kiếm kết nối và đưa giá trị địa phương đến gần thị trường.

Cùng thời gian này, Không gian “Sắc màu văn hóa Tây Bắc” được tổ chức tại Quảng trường Gold Field. Hoạt động tạo thêm một điểm gặp gỡ giữa các sắc thái văn hóa trong vùng, giúp bức tranh lễ hội không dừng ở một loại hình nghệ thuật mà được mở rộng bằng nhiều lớp văn hóa khác nhau.

Triển lãm ảnh đẹp “Du lịch Tây Bắc và Lào Cai - Nơi hội tụ sắc màu Tây Bắc” diễn ra tại Quảng trường Gold Field và Khu tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh, phường Nghĩa Lộ. Qua hình ảnh, cảnh quan, con người và đời sống văn hóa được kể lại bằng ngôn ngữ trực quan, góp phần gợi mở hành trình khám phá cho du khách.

Khi được đặt cạnh hội chợ, không gian văn hóa và các hoạt động nghệ thuật, triển lãm tạo thành một mạch trải nghiệm tương đối liền lạc: xem, cảm nhận, thưởng thức và tìm hiểu điểm đến.

Năm hoạt động chính được sắp xếp theo nhịp từ quảng bá sản phẩm, giới thiệu hình ảnh đến trình diễn đường phố và nghệ thuật khai mạc. Cách tổ chức này cho thấy nỗ lực đưa lễ hội ra khỏi khuôn khổ một chương trình sân khấu, hướng tới một tuần trải nghiệm văn hóa, du lịch có nhiều điểm chạm với công chúng.

Theo thông tin của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lào Cai, Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò đã trở thành sự kiện thường niên, góp phần gìn giữ, lan tỏa giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc trong tỉnh. Mùa hội 2026 được chuẩn bị theo hướng kết hợp bảo tồn di sản, phát huy bản sắc với phát triển du lịch bền vững.

Giá trị của lễ hội vì thế không chỉ nằm ở quy mô hay số lượng hoạt động. Điều đáng chú ý hơn là cách di sản được đặt trong mối liên hệ với sinh kế, sản phẩm và điểm đến. Một điệu Xòe được gìn giữ tốt sẽ tiếp tục sống trong cộng đồng; một sản phẩm OCOP được kể bằng câu chuyện văn hóa sẽ có thêm khả năng tạo dấu ấn; một điểm đến được kết nối trong hành trình vùng sẽ có thêm cơ hội giữ chân du khách.

Lễ hội cũng là dịp quảng bá hình ảnh đất và người Lào Cai, giới thiệu các sản phẩm, điểm đến, đồng thời tăng cường liên kết phát triển du lịch. Trong không gian rộng lớn của Tây Bắc, mỗi địa phương có một sắc thái riêng. Liên kết không làm mờ bản sắc, mà có thể tạo nên hành trình phong phú hơn, nơi du khách không chỉ đến dự một đêm hội rồi rời đi, mà tiếp tục khám phá cảnh quan, ẩm thực, sản phẩm và đời sống cộng đồng.

Khi những vòng Xòe mở ra giữa Mường Lò, giá trị lớn nhất không chỉ nằm trong khoảnh khắc rực rỡ của sân khấu. Đó còn là sự gặp gỡ giữa các thế hệ, giữa người dân với du khách, giữa di sản lâu đời với nhịp sống mới. Từ vòng tay cộng đồng ấy, Mường Lò tiếp tục kể câu chuyện về một miền đất biết trân trọng ký ức, làm mới trải nghiệm và biến bản sắc thành sức sống cho du lịch Tây Bắc.