Hướng tới Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), kỷ niệm 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất (24/11/1946 – 24/11/2026) và Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc, ngày 21/11, xã Mậu A, tỉnh Lào Cai tổ chức chuỗi hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao và quảng bá sản phẩm địa phương với sự tham gia đông đảo của cán bộ, hội viên, học sinh và Nhân dân.
Điều dễ nhận thấy trong chuỗi hoạt động là sự phong phú về nội dung nhưng quan trọng hơn là sự tham gia trực tiếp của các thôn, trường học, câu lạc bộ, nghệ nhân và các tầng lớp Nhân dân. Văn hóa không chỉ được giới thiệu qua những tiết mục biểu diễn mà hiện diện trong sản phẩm lao động, món ăn truyền thống, trang phục, trò chơi và những phong tục được cộng đồng gìn giữ.
![]() |
| Các đại biểu và lãnh đạo xã Mậu A thăm quan không gian trưng bày của 15 gian hàng mang đậm nét văn hóa địa phương. |
Tại khu vực phố đi bộ, 15 gian hàng trưng bày sản phẩm OCOP, nông sản, sản phẩm đặc trưng, nghề thủ công truyền thống và quảng bá tiềm năng du lịch đã tạo nên không gian giới thiệu sinh động về vùng đất và con người Mậu A. Sản phẩm của các thôn, đơn vị được tập hợp, sắp xếp theo từng cụm, thể hiện sự phong phú trong sản xuất, đời sống và bản sắc văn hóa địa phương.
Đáng chú ý, bên cạnh việc giới thiệu sản vật, hoạt động còn quảng bá các điểm đến có tiềm năng phát triển du lịch cộng đồng, trong đó có thác Khe Cam. Đây là cách tiếp cận có ý nghĩa khi đặt sản phẩm địa phương trong mối liên hệ với cảnh quan, văn hóa và con người, giúp du khách có thêm lý do tìm hiểu, trải nghiệm và lựa chọn những sản phẩm mang dấu ấn Mậu A.
Từ những gian hàng nhỏ, địa phương đang từng bước tạo không gian kết nối giữa người sản xuất với người tiêu dùng, giữa sản phẩm truyền thống với nhu cầu thị trường. Nếu được duy trì và phát triển thường xuyên, đây có thể trở thành một kênh quảng bá hữu ích, góp phần nâng cao giá trị nông sản, hỗ trợ các hộ sản xuất, hợp tác xã và cơ sở kinh doanh tại địa phương.
![]() |
![]() |
| Những mâm cơm được chuẩn bị công phu, sáng tạo, kết hợp hài hòa giữa hương vị truyền thống, nguyên liệu địa phương, cách bài trí đẹp mắt và nét đặc trưng trong văn hóa ẩm thực vùng quê. |
Một điểm nhấn giàu ý nghĩa trong chuỗi hoạt động là Hội thi nấu ăn với chủ đề “Ẩm thực quê nhà – Đậm đà bản sắc”, thu hút 18 đội tham gia. Những mâm cơm dành cho khoảng 8 người được các đội chuẩn bị công phu, kết hợp nguyên liệu địa phương với cách chế biến, trình bày sáng tạo.
Ẩm thực vốn không chỉ là câu chuyện ăn uống mà còn phản ánh tập quán sản xuất, điều kiện tự nhiên và nếp sống của mỗi cộng đồng. Qua hội thi, những món ăn quen thuộc được giới thiệu bằng sự trân trọng, sáng tạo; những kinh nghiệm chế biến và nét đẹp trong văn hóa gia đình có thêm cơ hội được chia sẻ, trao truyền giữa các thế hệ.
![]() |
| Ban Tổ chức đã trao giải Nhất cho đội thôn An Thịnh 2, 2 giải Nhì cho đội thôn Mậu Đông 1 và Mậu A4, 3 giải Ba cho đôi thôn An Thịnh 1, Yên Thái 2 và Ngòi A 1 và 12 giải phong trào cho các đội tham dự hội thi . |
Cùng với đó, hoạt động trải nghiệm 20 trò chơi dân gian và trò chơi vận động tại quảng trường xã đã thu hút gần 1.000 học sinh đến từ các trường học, cơ sở giáo dục trên địa bàn. Những trò chơi như ô ăn quan, chơi chuyền, nhảy dây, kéo co, bịt mắt bắt dê, rồng rắn lên mây... mang đến không khí hào hứng, giúp các em hiểu hơn về những giá trị văn hóa gắn với tuổi thơ của nhiều thế hệ.
Việc đưa trò chơi dân gian vào hoạt động trải nghiệm dành cho học sinh là cách giáo dục văn hóa gần gũi và thiết thực. Khi các em được trực tiếp tham gia, được nghe kể về nguồn gốc, ý nghĩa của trò chơi, những giá trị truyền thống sẽ được tiếp nhận tự nhiên hơn, trở thành ký ức và tình yêu đối với quê hương.
![]() |
| Sự hòa quyện cùng quần chúng nhân dân trong trò chơi dân gian của các đại biểu tham dự hoạt động trải nghiệm. |
Đặc biệt, chương trình nghệ thuật tối 21/11 đã đưa không gian văn hóa Mậu A lên một sắc thái mới. Các tiết mục ca ngợi quê hương, đất nước, bản sắc vùng cao được trình diễn bởi đội văn nghệ xung kích, trường học, câu lạc bộ và các thôn. Phần giới thiệu trang phục truyền thống của các dân tộc Dao Đỏ, Dao Quần Trắng, Tày, Mông, Kinh, Cao Lan, Xá Phó, Thái... cho thấy sự đa dạng trong đời sống văn hóa của cộng đồng dân cư.
Ấn tượng hơn cả là phần tái hiện nghi lễ cưới truyền thống của người Dao Đỏ do Câu lạc bộ giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc Dao thôn Ngòi A2 thực hiện. Những nghi thức từ lễ đặt vấn đề, buông câu, ăn hỏi đến đón dâu, bái đường được giới thiệu sinh động, góp phần lưu giữ những phong tục có giá trị trong đời sống tinh thần của đồng bào.
Đằng sau mỗi bộ trang phục, mỗi nghi lễ hay làn điệu dân gian là công sức của những người đang âm thầm gìn giữ văn hóa tại cộng đồng. Phát huy vai trò của nghệ nhân, câu lạc bộ và những người am hiểu phong tục chính là cách tạo nền tảng để di sản tiếp tục được trao truyền, không bị đứt gãy giữa các thế hệ.
![]() |
| Chương trình nghệ thuật tối 21/11 với các tiết mục ca ngợi quê hương, đất nước, bản sắc vùng cao được trình diễn bởi đội văn nghệ xung kích, trường học, câu lạc bộ và các thôn. |
Điểm đáng ghi nhận từ chuỗi hoạt động tại Mậu A là sự kết nối giữa bảo tồn văn hóa với xây dựng đời sống cộng đồng và phát triển kinh tế địa phương. Mỗi hoạt động có một cách tiếp cận riêng, nhưng đều hướng tới mục tiêu chung: khơi dậy niềm tự hào, tinh thần trách nhiệm và sự chủ động của người dân trong xây dựng quê hương.
Văn hóa chỉ thực sự có sức sống khi được cộng đồng thực hành, gìn giữ và phát huy trong đời sống thường ngày. Những gian hàng giới thiệu sản phẩm, hội thi ẩm thực, hoạt động trải nghiệm của học sinh hay phần trình diễn nghi lễ truyền thống đều cho thấy người dân không đứng ngoài các hoạt động mà trực tiếp tham gia, đóng góp và lan tỏa giá trị văn hóa của chính cộng đồng mình.
Đây cũng là nền tảng quan trọng để Mậu A khai thác tốt hơn những lợi thế sẵn có. Khi sản phẩm nông nghiệp được gắn với câu chuyện vùng đất, nghề thủ công được phát triển thành sản phẩm trải nghiệm, còn cảnh quan thiên nhiên được kết nối với văn hóa bản địa, địa phương sẽ có thêm điều kiện xây dựng những sản phẩm du lịch mang dấu ấn riêng.
Tất nhiên, để những kết quả từ ngày hội tiếp tục phát huy giá trị, cần duy trì các hoạt động văn hóa tại cơ sở, quan tâm hỗ trợ nghệ nhân và người làm nghề truyền thống, khuyến khích thế hệ trẻ tham gia gìn giữ di sản; đồng thời tạo điều kiện để các sản phẩm OCOP, nông sản và sản phẩm thủ công có thêm cơ hội tiếp cận thị trường. Khi văn hóa gắn với lợi ích thiết thực của người dân, việc bảo tồn sẽ có thêm động lực và tính bền vững.
Khép lại chương trình nghệ thuật tối 21/11, hình ảnh lãnh đạo xã cùng đại biểu và Nhân dân nắm tay trong vòng xòe đoàn kết đã để lại nhiều cảm xúc. Đó không chỉ là cái kết đẹp cho một ngày hội mà còn là hình ảnh biểu tượng cho tinh thần gắn bó, đồng lòng giữa các gia đình, dòng họ và cộng đồng các dân tộc trên địa bàn.
![]() |
![]() |
| Lãnh đạo xã cùng các đại biểu và Nhân dân nắm tay trong vòng xòe đoàn kết đã để lại nhiều cảm xúc trong tiếng pháo hoa rộn ràng |
Từ những hoạt động giản dị nhưng giàu ý nghĩa, Mậu A đang cho thấy quyết tâm xây dựng đời sống văn hóa từ cơ sở, lấy người dân làm trung tâm, lấy bản sắc truyền thống làm nền tảng và lấy sự đoàn kết làm sức mạnh. Khi mỗi người dân đều ý thức được trách nhiệm gìn giữ văn hóa, mỗi thôn bản đều có những hoạt động thiết thực và mỗi sản phẩm địa phương đều mang theo câu chuyện về quê hương, những giá trị ấy sẽ trở thành nguồn lực quan trọng cho phát triển.
Giữ gìn bản sắc không chỉ để nhớ về truyền thống, mà còn để tạo dựng tương lai. Với tinh thần ấy, những hoạt động văn hóa tại Mậu A không đơn thuần là một sự kiện hưởng ứng ngày lễ, mà còn góp phần vun đắp nền tảng tinh thần, củng cố niềm tin và khơi dậy khát vọng xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh, nghĩa tình.
